Türkiye Süper Kupası

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
TFF Süper Kupa
Türkiye Süper Kupası logo.png
Önceki ismi Cumhurbaşkanlığı Kupası
Açılış sezonu 1966
Konfederasyon UEFA
Ülke(ler) Türkiye Türkiye
Takım sayısı 2
Son şampiyon Fenerbahçe (2014)
En başarılı takım Galatasaray (13 Kez)
Yayıncı kanal(lar) atv
a Haber[1]
Resmî site TFF Resmi Sitesi
2014 Türkiye Süper Kupası

Türkiye Süper Kupası ya da TFF Süper Kupa, Türkiye'de yeni sezon başlamadan önce Süper Lig şampiyonu ile Türkiye Kupası şampiyonu takımların arasında oynanan futbol organizasyonu.

1966 yılında Cumhurbaşkanlığı Kupası ismiyle oynanmaya başlanan organizasyon, 1998 yılında ara verilene kadar kesintisiz olarak her yıl düzenlendi. 1998 yılında kaldırıldıktan sonra 2006 yılından itibaren TFF Süper Kupa ismiyle tekrar organize edilmeye başlandı. Süper Kupa, yeniden düzenlenmeye başlandıktan sonra ilk olarak 2006 yılında oynandı. Süper Lig şampiyonu ile Türkiye Kupası şampiyonu arasında oynanan organizasyon, iki kupayı da aynı takımın kazanması durumunda Süper Lig şampiyonu takım ile Türkiye Kupası'nı kaybeden finalist takım arasında oynanır. Bunun ilk örneği 2009 yılında yaşandı.

Galatasaray 20 kez mücadele ettiği organizasyonda elde ettiği 13 şampiyonlukla en başarılı takım konumundadır.[2]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye'de lig şampiyonu ile kupa şampiyonunu karşı karşıya getiren bir organizasyon ilk kez 1965-66 sezonunda organize edildi. Cumhurbaşkanlığı Kupası ismi ile 1966 yılında, 1965-66 Süper Lig şampiyonu Beşiktaş ile 1965-66 Türkiye Kupası şampiyonu Galatasaray arasında oynanan maçla birlikte organizasyon başlamış oldu. Galatasaray 2-0'lık galibiyetle birlikte kupayı kazanan ilk takım oldu.[3][4] Cumhurbaşkanlığı Kupası, 12 Eylül Darbesinin yapıldığı dönemde 1981 ve 1982 yıllarında iki defa Devlet Başkanlığı Kupası ismiyle olmak üzere 1998 yılına kadar 33 defa organize edildi. Galatasaray, 1998 yılına kadar düzenlenen Cumhurbaşkanlığı Kupası'nı 10 defayla en çok kazanan takım oldu.[4]

Cumhurbaşkanlığı Kupası, son kez 1998 yılında düzenlendikten sonra kaldırıldı. 9 yıl aranın ardından Süper Kupa ismini alarak Türkiye Futbol Federasyonu tarafından tekrar lig şampiyonu ile kupa şampiyonu arasında oynatılmaya başlandı. Daha önceki düzenlenen organizasyonlar genellikle Mayıs ile Haziran tarihlerinde oynanırken, Süper Kupa Ağustos ayında yeni sezonun başlamasından kısa bir süre önce organize edilmeye başlandı. Cumhurbaşkanlığı Kupası her yıl Ankara sınırları içerisinde oynanırken, Süper Kupa hem yurt dışında hemde Türkiye'nin farklı illerinde düzenlendi.[5]

Organizasyonu 2006'da Beşiktaş, 2007'de Fenerbahçe, 2008'de Galatasaray, 2009'da Fenerbahçe ve 2010'da da Trabzonspor kazandı. 2011 yılındaki Süper Kupa organizasyonu şike davası sebebiyle yapılmadı. 2012 ile 2013 yıllarında Galatasaray organizasyonu üst üste 2 kez kazandı. Organizasyon bugüne kadar 3 kez Almanya'da, 2 kez İstanbul'da, birer kez de Erzurum,Manisa ve Kayseri'de düzenlendi. Organizasyonda elde edilen en farklı skor 5'er kez ile 3-0 olurken, 7 kez ile en fazla görülen skor ise 1-0 oldu.

Şampiyon ve Finalistler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kulüp performansları[değiştir | kaynağı değiştir]

Kulüp Kazandığı Kaybettiği % Kazanma Şampiyonluk Yılları
Galatasaray
13
8
%62
1966, 1969, 1972, 1982, 1987, 1988, 1991, 1993, 1996, 1997, 2008, 2012, 2013
Fenerbahçe
9
9
%50
1968, 1973, 1975, 1984, 1985, 1990, 2007, 2009, 2014
Beşiktaş
8
10
%44
1967, 1974, 1986, 1989, 1992, 1994, 1998, 2006
Trabzonspor
8
3
%72
1976, 1977, 1978, 1979, 1980, 1983, 1995, 2010
Göztepe
1
1
%50
1970
MKE Ankaragücü
1
1
%50
1981
Eskişehirspor
1
0
%100
1971
Altay
0
2
%0
Bursaspor
0
2
%0
Gençlerbirliği
0
1
%0
Kocaelispor
0
1
%0
Sakaryaspor
0
1
%0
Kayserispor
0
1
%0

Not: Fenerbahçe ve Beşiktaş takımları arasında oynanması gereken 2011 Süper Kupa Finali TFF tarafından iptal edildi.

En Çok Karşılaşan Takımlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Maç Sayısı Takım Takım Karşılaştıkları Finaller
7
Beşiktaş (3) Galatasaray (4) 1966, 1982, 1991, 1993, 1994, 1998, 2006
6
Fenerbahçe (3) Galatasaray (3) 1973, 1985, 1996, 2012, 2013, 2014
6
Beşiktaş (2) Fenerbahçe (4) 1974, 1975, 1989, 1990, 2007, 2009, 2011
4
Fenerbahçe (1) Trabzonspor (3) 1978, 1979, 1983, 1984
3
Beşiktaş (1) Trabzonspor (2) 1977, 1992, 1995

Rekorlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • En çok kazanan: 13 kez
    • Galatasaray (1966, 1969, 1972, 1982, 1987, 1988, 1991, 1993, 1996, 1997, 2008, 2012, 2013)
  • En çok katılan: 21 kez
    • Galatasaray (1966, 1969, 1971, 1972, 1973, 1976, 1982, 1985, 1987, 1988, 1991, 1993, 1994, 1996, 1997, 1998, 2006, 2008, 2012, 2013, 2014)
  • Üst üste en çok kazanan: 5 kez
  • Üst üste en çok katılan: 8 kez
    • Beşiktaş (1989, 1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 1995,2006)

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Türkiye Kupası ve Süper Kupa 3 yıl daha ATV ve A Haber'de". Sabah. 23 Haziran 2014. http://www.sabah.com.tr/Spor/TurkiyeKupasi/2014/06/24/turkiye-kupasi-ve-super-kupa-3-yil-daha. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2014. 
  2. ^ "TFF Süper Kupa Tarihçesi". Tff.org. 3 Ağustos 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6RYRSpVoX. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2014. 
  3. ^ "Cumhurbaşkanlığı Kupası". Galatasaray.org. 3 Ağustos 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6RYSzj6CW. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2014. 
  4. ^ a b "Fenerbahçe, Süper Kupa'yı kazanıp Galatasaray'ı yakalamak istiyor". Zaman.com.tr. 1 Ağustos 2014. 3 Ağustos 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6RYT9l2eZ. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2014. 
  5. ^ "Dev filmin üçüncü versiyonu" (Türkçe). Tam Saha (117): 86. 87. 88. 89. Ağustos 2014. http://www.tff.org/Resources/Tamsaha/117. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2014.