FIFA Dünya Kupası

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
FIFA Dünya Kupası
FIFA World Cup
W.Cup.svg
Önceki ismi Jules Rimet Kupası
Açılış sezonu 1930
Konfederasyon FIFA
Ülke(ler) FIFA üyesi ülkeler.
Takım sayısı 204 (Elemelerde)
32 (Finallerde)
Son şampiyon  İspanya (İlk kez)
En başarılı takım  Brezilya (5 kez)
En çok gol atan futbolcu Ronaldo (15 gol)
Resmî site fifa.com/worldcup
2010 FIFA Dünya Kupası

FIFA Dünya Kupası (İngilizce: FIFA World Cup), FIFA tarafından dört yılda bir düzenlenen futbol organizasyonudur. 1930 yılında düzenlenmeye başlanmıştır. 1942 ve 1946 yıllarında II. Dünya Savaşı nedeniyle yapılamamış olan Dünya Kupası'na gitmek için dünya üzerindeki 200 millî takım iki yıl boyunca mücadele verirler. 19 kez düzenlenen turnuvanın en başarılı takımı kupayı 5 kez kazanan Brezilya'dır. En son düzenlenen 2010 yılında turnuvayı final maçında Hollanda'yı uzatmalarda 1-0 yenen İspanya kazanmış ve tarihindeki ilk dünya şampiyonluğuna ulaşmıştır.

Turnuvanın geçerli statüsünde 32 millî takım grup mücadelelerinden itibaren bir ay boyunca kupada boy göstermeye başlar. Bu bir aylık süreye FIFA Dünya Kupası Finalleri adı verilir.

Şimdiye dek düzenlenen ondokuz turnuvayı sekiz farklı millî takım kazanmıştır. Brezilya kazandığı 5 şampiyonluk ile kupanın en başarılı takımıdır, ayrıca tüm finallere katılmış olan tek takımdır. Brezilya'nın ardından 4 şampiyonluk ile İtalya, 3 şampiyonluk ile Almanya, 2'şer şampiyonluk ile Arjantin ve ilk turnuvayı kazanan Uruguay,1'er şampiyonluk ile de İngiltere, Fransa ve İspanya gelir.

FIFA Dünya Kupası dünyanın en çok izlenen spor olaydır. Almanya'da düzenlenen 2006 FIFA Dünya Kupası'nın final maçını yaklaşık olarak 715.100.000 kişi izlemiştir.[1]

Önümüzdeki üç dünya kupası ise 2014'te Brezilya, 2018'de Rusya ve 2022'de Katar'da düzenlenecektir.

Konu başlıkları

Tarihçe [değiştir]

Önceki uluslararası turnuvalar [değiştir]

2. Dünya Savaşı öncesi Dünya Kupası [değiştir]

Dünya Kupası'nın oluşturulmasının ardından Los Angeles'da yapılan 1932 Yaz Olimpiyatları'nda futbol oyunların bir parçası değildi. Amerikan futbolunun popülaritesinin artışı, ABD'de futbola yönelik ilgisinin az olması ve FIFA ve IOC'nin amatör futbolcuların durumu üzerinde anlaşmaları üzerine futbol olimpiyat dışında bırakıldı.[2] 1936 Yaz Olimpiyatları'nda futbol olimpiyatlara geri döndü ama Dünya Kupası'nın gölgesinde kaldı.

İlk Dünya Kupaları'nda uluslararası seyahat zorlukları ve savaş gibi sorunlar vardı. Avrupa'da düzenlenen 1934 ve 1938 turnuvalarından 1934'e Güney Amerika'dan Arjantin ve Brezilya, 1938'e ise sadece Brezilya katılabildi. 1942'deki turnuvaya Nazi Almanyası, 1946'daki turnuvaya ise Brezilya ev sahipliği yapacaktı.[3] Ancak 2. Dünya Savaşı nedeniyle bu iki turnuva iptal edildi.

2. Dünya Savaşı sonrası Dünya Kupası [değiştir]

Brezilya'da düzenlenen 1950 Dünya Kupası, Britanya takımlarının katıldığı ilk turnuvaydı. Britanya takımları kendisiyle savaşan ülkelerle oynamamak için 1920 yılında FIFA üyeliğinden ayrılmıştı.[4] Ancak 1946 yılında FIFA'nın daveti üzerine tekrar katıldı.[5] 1930'da düzenlenen ilk turnuvanın ev sahibi ve şampiyonu Uruguay son iki turnuvayı boykot etmişti ama 1950'de onlarda geri döndü ve grup aşamasıyla oynanan turnuvanın daha sonra Maracanazo olarak adlandırılan son maçında ev sahibi Brezilya'yı yenerek ikinci şampiyonluğunu kazandı.

World cup countries best results and hosts Türkçe.png

1934 ile 1978 arasında turnuva 16 takımla oynandı. 1938'de Nazi Almanyası'nın Avusturya'yı ilhak etmesi sonucunda Avusturya çekilince turnuva 15 takımla oynandı. 1950'de Hindistan, İskoçya ve Türkiye çekilince turnuvaya 13 takım katıldı.[6] Katılımcı ülkelerin çoğunu Avrupa ve Güney Amerika ülkeleri oluşturmaktaydı, Kuzey Amerika, Afrika, Asya ve Okyanusya ise bu kıtaların yanında küçük bir azınlık olarak kalmakta ve genellikle bu kıtalardan gelen ülkeler tarafından kolayca yenilgiye uğratılmaktalardı. 1982 yılına kadar Avrupa ve Güney Amerika ülkesi olmayıp birinci turu geçebilen sadece 4 takım vardı: 1930'da yarı final oynayan ABD, 1938'de çeyrek final oynayan Küba; 1966'da çeyrek final oynayan Kuzey Kore ve 1970'de çeyrek final oynayan Meksika.

Takım sayısının 32'ye çıkartılması [değiştir]

Turnuva 1982'de ilk kez 24 takımla oynandı,[7] 1998'de ise 32 takıma çıkarıldı.[8] Bu kararla Afrika, Asya ve Kuzey Amerika'dan daha fazla takım katılmaya başladı. Buna rağmen Avrupa ve Güney Amerika takımlarının dominasyonu devam etti, örneğin 1994, 1998 ve 2006'da tüm çeyrek finalistler Avrupa ve Güney Amerika takımıydı.

2002 FIFA Dünya Kupası elemelerine 200; 2006 FIFA Dünya Kupası elemelerine 198, 2010 FIFA Dünya Kupası elemelerine 204 takım katıldı. Bu alandaki rekor ise 207 takımın katıldığı 2014 FIFA Dünya Kupası elemelerindedir.[9]

Kupa [değiştir]

1930-1974 arasında şampiyon olan takımlara Jules Rimet Kupası veriliyordu. Şampiyon takım kupayı dört seneliğine alıyor ve bir sonraki kupanın şampiyonuna kupayı devrediyordu. Konulan kurala göre, kupayı şampiyon olup üç kez kazanan ülkenin millî takımı ebediyen alma hakkını elde edecekti. Brezilya, 1970 FIFA Dünya Kupası'nda 3. kez şampiyon olarak bu kupayı müzesine götürme hakkı kazandı. Ancak, kupa 1983’te Brezilya’da ikinci kez çalındı ve o zamandan beri bir türlü bulunamadı. Hırsızların "kupayı eriterek altınından faydalandıkları" en çok konuşulan varsayım oldu. [10]

1970 yılından sonra FIFA Dünya Kupası dizayn edildi. Yedi farklı ülkeden gelen 53 farklı model arasından FIFA, İtalyan heykeltıraş Silvio Gazzaniga'nın eserini seçti. Yeni kupa 36 cm yüksekliğinde, 6.175 kg ağırlığında 18 karat (%75) altındı. Alt tarafında iki katman halinde yarı değerli malahit bulunan kupanın altına 1974'den beri şampiyon olan takımın adı kazınmaktadır. Gazzaniga'nın kupa hakkındaki açıklaması ise "Futbolcuların yerküreyi altından desteklemesi ve oyunu kazanma anının kıyaslanamaz duygusu"'ydu.

Yeni kupa kazanan takımda kalıcı olarak durmaz. Kazanan takım kupayı bir sonraki turnuvaya kadar korur, bir sonraki turnuvanı zamanı geldiği zaman kupayı FIFA'ya teslim eder ve FIFA'dan yerine altın kaplama bir kopyasını alır.[11]

İlk üçe giren takımların federasyon başkanına ve tüm ekibe (futbolcular, teknik direktör ve antrenörler) üzerinde FIFA Dünya Kupası'nın şekli olan madalyalar verilir. Şampiyon takıma altın, finalist takıma gümüş, üçüncü olan takıma ise bronz madalya verilir. Yalnızca 2002'de dördüncü olan Güney Kore'ye de ev sahibi olduğu için madalya verildi. 1978 öncesinde madalyalar sadece ilk üçte yer alan takımdaki final ve üçüncülük maçında ilk 11'de yer alan oyunculara verilmekteydi. FIFA, Kasım 2007'de yaptığı açıklamada 1930-1974 arasında Dünya Kupası kazanan kadroda yer alan tüm oyunculara madalyalarının verileceğini açıkladı. [12][13][14]

Ev sahipleri [değiştir]

Seçim aşaması [değiştir]

Performanslar [değiştir]

Arjantin, 1978'te kendi evinde düzenlenen turnuvayı kazanmayı başardı.

Şampiyon olan sekiz takımdan altısı kendi evinde şampiyon olmayı başardı. Brezilya ve İspanya ise kendi evinde şampiyonluk yaşayamadı. Brezilya, ev sahipliğini yaptığı 1950'de son maçta Uruguay'a kaybederek ikinci oldu. İspanya, ev sahipliğini yaptığı 1982'de ikinci turda elendi. İngiltere (1966) ve Fransa (1998) kazandığı tek şampiyonluğu kendi evinde kazandı. Uruguay (1930), İtalya (1934) ve Arjantin (1978) ilk şampiyonluğunu kendi evinde kazandı ama daha sonra tekrar şampiyon olmayı başardı. Almanya (1974) ise ikinci şampiyonluğunu kendi evinde kazandı.

Turnuvaya ev sahipliği yapan diğer ülkeler de başarılı olmuştur. İsveç (1958 finalisti), Şili (1962 üçüncüsü), Güney Kore (2002 dördüncüsü) ve Meksika (1970 ve 1986 çeyrek finalist) ev sahipliğini yaptığı turnuvada başarılı oldu. Şimdiye kadar sadece Güney Afrika (2010) ev sahibi olduğu turnuvada ilk turda elendi.

Organizasyon ve medya [değiştir]

Televizyonda yayınlanan ilk Dünya Kupası olan 1954 FIFA Dünya Kupası, Olimpiyat Oyunları'nı da geçerek en çok izlenen spor organizasyonu oldu. 2006 Dünya Kupasının tüm maçlarını kümülatif olarak 26.29 milyar kişi izledi.[1] Yine 2006 Dünya Kupası'nda takımların gruplara dağıtıldığı kura çekimini 300 milyon, final maçınıysa 715.1 milyon kişi izledi.[15]

1966'dan beri her Dünya Kupası'nın kendine ait bir maskotu ve logosu bulunmaktadır. 1966'daki turnuvanın maskotu olan Dünya Kupası Willie, ilk Dünya Kupası maskotudur.[16] Son Dünya Kupaları'nda kullanılan resmi maç topları Dünya Kupası'na özel olarak tasarlanmaktadır.

Seyirci sayıları [değiştir]

1994 FIFA Dünya Kupası en yüksek seyirci sayısına ulaşılan turnuva oldu.
Yıl & Ev sahibi Toplam seyirci # Maç sayısı Ortalama seyirci
Uruguay 1930 590,549 18 32,808
İtalya 1934 363,000 17 21,353
Fransa 1938 375,700 18 20,872
Brezilya 1950 1,045,246 22 47,511
İsviçre 1954 768,607 26 29,562
İsveç 1958 819,810 35 23,423
Şili 1962 893,172 32 27,912
İngiltere 1966 1,563,135 32 48,848
Meksika 1970 1,603,975 32 50,124
Batı Almanya 1974 1,865,753 38 49,099
Arjantin 1978 1,545,791 38 40,679
İspanya 1982 2,109,723 52 40,572
Meksika 1986 2,394,031 52 46,039
İtalya 1990 2,516,215 52 48,389
Amerika Birleşik Devletleri 1994 3,587,538 52 68,991
Fransa 1998 2,785,100 64 43,517
JaponyaGüney Kore 2002 2,705,197 64 42,269
Almanya 2006 3,359,439 64 52,491
Güney Afrika 2010 3,178,856 64 49,670
  • Yeşil arkaplan rekorları gösterir.
  • Kaynak:[17]

Sonuçlar [değiştir]

Yıl Ev Sahibi Şampiyon Skor İkinci Üçüncü Skor Dördüncü
1930
Detay
Uruguay Uruguay
Uruguay
4–2
Arjantin

Amerika Birleşik Devletleri
[not 1]
Yugoslavya
1934
Detay
İtalya İtalya
İtalya
2–1
(uzt.)

Çekoslovakya

Almanya
3–2
Avusturya
1938
Detay
Fransa Fransa
İtalya
4–2
Macaristan

Brezilya
4–2
İsveç
1950
Detay
Brezilya Brezilya
Uruguay
2–1[not 2]
Brezilya

İsveç
[not 2]
İspanya
1954
Detay
İsviçre İsviçre
Batı Almanya
3–2
Macaristan

Avusturya
3–1
Uruguay
1958
Detay
İsveç İsveç
Brezilya
5–2
İsveç

Fransa
6–3
Batı Almanya
1962
Detay
Şili Şili
Brezilya
3–1
Çekoslovakya

Şili
1–0
Yugoslavya
1966
Detay
İngiltere İngiltere
İngiltere
4–2
(uzt.)

Batı Almanya

Portekiz
2–1
Sovyetler Birliği
1970
Detay
Meksika Meksika
Brezilya
4–1
İtalya

Batı Almanya
1–0
Uruguay
1974
Detay
Batı Almanya Batı Almanya
Batı Almanya
2–1
Hollanda

Polonya
1–0
Brezilya
1978
Detay
Arjantin Arjantin
Arjantin
3–1
(uzt.)

Hollanda

Brezilya
2–1
İtalya
1982
Detay
İspanya İspanya
İtalya
3–1
Batı Almanya

Polonya
3–2
Fransa
1986
Detay
Meksika Meksika
Arjantin
3–2
Batı Almanya

Fransa
4–2
(uzt.)

Belçika
1990
Detay
İtalya İtalya
Batı Almanya
1–0
Arjantin

İtalya
2–1
İngiltere
1994
Detay
Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri
Brezilya
0–0
(uzt.)
(3–2 pen.)

İtalya

İsveç
4–0
Bulgaristan
1998
Detay
Fransa Fransa
Fransa
3–0
Brezilya

Hırvatistan
2–1
Hollanda
2002
Detay
Güney Kore Güney Kore
& Japonya Japonya

Brezilya
2–0
Almanya

Türkiye
3–2
Güney Kore
2006
Detay
Almanya Almanya
İtalya
1–1
(uzt.)
(5–3 pen.)

Fransa

Almanya
3–1
Portekiz
2010
Detay
Güney Afrika Güney Afrika
İspanya
1–0
(uzt.)

Hollanda

Almanya
3–2
Uruguay
  • uzt.: Uzatmalar
  • pen.: Penaltılar

İlk dörtte yer alan takımlar [değiştir]

# Ülke Şampiyonluk İkincilik Üçüncülük Dördüncülük
1  Brezilya 5 (1958, 1962, 1970, 1994, 2002) 2 (1950*, 1998) 2 (1938, 1978) 1 (1974)
2  İtalya 4 (1934*, 1938, 1982, 2006) 2 (1970, 1994) 1 (1990) 1 (1978)
3  Almanya^ 3 (1954, 1974*, 1990) 4 (1966, 1982, 1986, 2002) 4 (1934, 1970, 2006*, 2010) 1 (1958)
4  Arjantin 2 (1978*, 1986) 2 (1930, 1990)
5  Uruguay 2 (1930*, 1950) 3 (1954, 1970, 2010)
6  Fransa 1 (1998*) 1 (2006) 2 (1958, 1986) 1 (1982)
7  İngiltere 1 (1966*) 1 (1990)
8  İspanya 1 (2010) 1 (1950)
9  Hollanda 3 (1974, 1978, 2010) 1 (1998)
10  Çekoslovakya# 2 (1934, 1962)
11  Macaristan 2 (1938, 1954)
12  İsveç 1 (1958*) 2 (1950, 1994) 1 (1938)
13  Polonya 2 (1974, 1982)
14  Avusturya 1 (1954) 1 (1934)
15  Portekiz 1 (1966) 1 (2006)
16  Amerika Birleşik Devletleri 1 (1930)
17  Şili 1 (1962*)
18  Hırvatistan 1 (1998)
19  Türkiye 1 (2002)
20  Yugoslavya# 2 (1930, 1962)
21  Sovyetler Birliği# 1 (1966)
22  Belçika 1 (1986)
23  Bulgaristan 1 (1994)
24  Kore Cumhuriyeti 1(2002*)
* = Ev sahibi
^ = 1954-1990 yılları arasında Batı Almanya adıyla.
# = Sonraki yıllarda iki veya daha fazla milli takıma bölünenler.[21]

Kıtalara göre en iyi performanslar [değiştir]

2010'da Afrika'da şampiyon olan İspanya Milli Takımı.

Şimdiye kadar turnuvada finale sadece Avrupa ve Güney Amerika takımları çıkabildi. Avrupa takımları on; Güney Amerika takımlarıysa dokuz şampiyonluk kazandı. Bu kıtalarda yer almamasına rağmen yarı finale çıkmayı ise sadece iki takım başardı: 1930'da Kuzey Amerika'dan ABD ve 2002'de ev sahipliğini yaptığı turnuvada Asya'dan Güney Kore. Afrika takımlarının en iyi derecesi ise çeyrek final oldu. 1990'da Kamerun, 2002'de Senegal ve 2010'da Gana çeyrek finale çıkmayı başardı. Okyanusya takımlarından 2. Turu gören tek takım 2006'da Avustralya oldu.[22]

Brezilya, Arjantin ve İspanya kendi kıtası dışında şapiyonluk yaşayan takımlardır; Brezilya 1958'de Avrupa'da, 1970 ve 1994'te Kuzey Amerika'da ve 2002'de Asya'da şampiyon olurken, Arjantin 1986'da Kuzey Amerika'da, İspanya ise Afrika'da düzenlenen tek turnuva olan 2010'da şampiyon olmuştur. Aynı kıtadan takımların arka arkaya şampiyon olma durumuysa üç kez yaşanmıştır. İtalya ve Brezilya, 1938 ve 1962'de şampiyonluklarını korumuş, İspanya ise 2006'da İtalya'nın şampiyonluğunun ardından 2010'da şampiyon olmuştur.

Ödüller [değiştir]

Dünya Kupası sonunda takım ve oyunculara gösteridikleri performans ve başarılar dolayısıyla çeşitli ödüller verilir. Halen verilmekte olan altı ödül vardır:[23]

  • Altın Top, medya mensuplarının oylarıyla turnuvanın en iyi oyuncusu seçilen isme verilen ödüldür. (ilk kez 1982'de verildi) Oylama sonunda ikinci sırayı alana Gümüş Top, üçüncü sırayı alana ise Bronz Top ödülü verilir.[24]
  • Altın Ayakkabı, turnuvanın gol kralına verilen ödüldür. (ilk kez 1982'de verildi fakat retrospektif olarak 1930'dan beri tüm turnuvalarda uygulandı)[25]
  • Altın Eldiven (eski adı Yashin Ödülü), FIFA Teknik Çalışma Grubu tarafından turnuvanın en iyi kalecisi seçilen isme verilen ödüldür. (ilk kez 1994'te verildi)[26]
  • En İyi Genç Oyuncu Ödülü, FIFA Teknik Çalışma Grubu tarafından turnuvanın 21 yaş altı en iyi oyuncusu seçilen isme verilen ödüldür. (ilk kez 2006'da verildi)[27]
  • FIFA Fair Play Ödülü FIFA Fair Play Komitesi tarafından belirlene puan sistemi ve kriterlere göre en centilmen takım olarak belirlenen takıma verilen ödüldür. (ilk kez 1978'de verildi)[27]
  • All-Star Takımı turnuvanın en iyi oyuncularıyla oluşturulan takımdır. 1998'den beri resmi olarak duyurulmaktadır.

En Eğlendirici Takım, oyuna pozitif olarak yaklaşan ve halkı en çok eğlendiren takıma 1994-2006 yılları arasında verilen ödül;[27]

Rekorlar ve istatistikler [değiştir]

En çok Dünya Kupası'nda oynama rekorunu 1950–1966 arasında oynayan Meksikalı Antonio Carbajal ve 1982–1998 arasında oynayan Alman futbolcu Lothar Matthäus paylaşmaktadır. Bu iki isim beş farklı turnuvada forma giymiştir.[28] Matthäus oynadığı 25 maçla en çok Dünya Kupası maçına çıkan futbolcu rekorunun da sahibidir.[29] Batı Alman futbolcu Franz Beckenbauer 1966, 1970 ve 1974'te üç kere All-Star Takımında yer almıştır ve bu daldaki tek isimdir.

Şampiyon takımın kadrosunda yer alan isimlere ilk kez 1978 FIFA Dünya Kupası sonrasında madalya verilmiştir. FIFA, Kasım 2007'de yaptığı açıklamayla 1930-1974 arasındaki kazanan takımların kadrosunda yer alan isimlere de madalya verileceğini açıklamıştır.[30][31] 1958, 1962 ve 1970'te şampiyon olan kadroda yer alan Brezilyalı Pelé üç şampiyonluk madalyası kazanan tek isimdir.[32] 20 futbolcu ise iki şampiyonluk madalyasına sahiptir. Altı futbolcu ise üç farklı Dünya Kupası madalyasına (şampiyonluk, ikincilik, üçüncülük) sahiptir; bu altı isimden Franz Beckenbauer'in de dahil olduğu beşi 1966–1974 arasında Batı Almanya kadrosunda yer alan isimlerken diğer isim; 1982, 1990 ve 1994 kadrosunda yer alan İtalyan Franco Baresi'dir.

Ronaldo, Dünya Kupası tarihinin en golcü futbolcusu.

Dünya Kupası'nda en çok gol atan isim 1998–2006 arasında toplam 15 gol atan Brezilyalı Ronaldo'dur. Alman Miroslav Klose 2002–2010 arasında, Batı Alman Gerd Müller ise 1970 ve 1974'te toplam 14 gol atmıştır.[33] En golcü dördüncü isim olan Fransız futbolcu Just Fontaine ayrıca bir Dünya Kupası'nda en çok gol atan isimdir, attığı 13 golü de 1958 FIFA Dünya Kupası'nda atmıştır.[34]

Brezilyalı Mário Zagallo ve Batı Alman Franz Beckenbauer Dünya Kupası'Nı hem futbolcu hem teknik direktör olarak kazanmayı başarmış iki isimdir. Zagallo 1958 ve 1962'de futbolcu, 1970'de teknik direktör olarak kupayı kazanmıştır.[35] Beckenbauer ise 1974'te kaptan olarak, 1990'da ise teknik direktör olarak kupayı kazandı.[36] İtalyan Vittorio Pozzo, 1934 ve 1938'de teknik direktör olark şampiyon olarak bunu başaran tek teknik direktör olmuştur.[37] Ayrıca tüm Dünya Kupası şampiyonlarının teknik direktörü yine o millettendir, kendi ülkesinden başka bir ülkeyi şampiyon yapan teknik direktör yoktur.

Dünya Kupası'nda en çok maç oynayan takım 99 maça çıkan Almanya'dır.[38] En çok gol atan takımsa 210 gol atan Brezilya'dır.[39] Bu iki takım Dünya Kupası tarihi boyunca sadece bir kez 2002 finalinde karşılaştılar.

Ayrıca bakınız [değiştir]

Notlar [değiştir]

  1. ^ There was no official World Cup Third Place match in 1930; The United States and Yugoslavia lost in the semi-finals. FIFA now recognises the United States as the third-placed team and Yugoslavia as the fourth-placed team, using the overall records of the teams in the tournament.[18]
  2. ^ a b There was no official World Cup final match in 1950.[19] The tournament winner was decided by a final round-robin group contested by four teams (Uruguay, Brazil, Sweden, and Spain). Coincidentally, one of the last two matches of the tournament pitted the two top ranked teams against each other, with Uruguay's 2–1 victory over Brazil thus often being considered as the de facto final of the 1950 World Cup.[20] Likewise, the game between the lowest ranked teams, played at the same time as Uruguay vs Brazil, can be considered equal to a Third Place match, with Sweden's 3–1 victory over Spain ensuring that they finished third.

Kaynakça [değiştir]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
FIFA Dünya Kupası ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.
  1. ^ a b "2006 FIFA World Cup broadcast wider, longer and farther than ever before" (İngilizce). Fédération Internationale de Football Association. 6 Eylül 2007. http://www.fifa.com/aboutfifa/organisation/marketing/news/newsid=111247/index.html. Erişim tarihi: 11 Ekim 2009. 
  2. ^ "The Olympic Odyssey so far... (Part 1: 1908–1964)". Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament=512/edition=8229/news/newsid=92851.html. Erişim tarihi: 8 Ocak 2008. 
  3. ^ "Los datos más curiosos de la Fiesta del Fútbol - Brasil 1950". 1 July 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20120701133216/http://www.cristal.com.pe/articulo/los-datos-mas-curiosos-de-la-fiesta-del-futbol-brasil-1950. Erişim tarihi: 17 April 2012. 
  4. ^ "Scotland and the 1950 World Cup". BBC. http://www.bbc.co.uk/scotland/sportscotland/asportingnation/article/0001/index.shtml. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2007. 
  5. ^ Glanville
  6. ^ Glanville, p45
  7. ^ Glanville, p238
  8. ^ Glanville, p359
  9. ^ "Record number of 204 teams enter preliminary competition". Fédération Internationale de Football Association. 30 Mart 2007. http://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/organisation/media/newsid=122766/index.html. Erişim tarihi: 19 Kasım 2007. 
  10. ^ "Jules Rimet Trophy". Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/classicfootball/history/worldcup/julesrimettrophy.html. Erişim tarihi: 19 Kasım 2007. 
  11. ^ "FIFA Assets – Trophy". Fédération Internationale de Football Association. 4 November 2007 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20071104165903/http://www.fifa.com/aboutfifa/marketingtv/marketing/fifaassets/trophy.html. Erişim tarihi: 19 Kasım 2007. 
  12. ^ "122 forgotten heroes get World Cup medals". ESPN. 25 Kasım 2007. http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=484715&cc=4716. 
  13. ^ "World Cup 1966 winners honoured". BBC Sport. 10 Haziran 2009. http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/8093891.stm. 
  14. ^ "Jimmy Greaves finally gets his 1966 World Cup medal". http://www.mirror.co.uk/news/top-stories/2009/06/11/greavsie-gets-66-medal-115875-21431367/. 
  15. ^ "Socceroos face major challenge: Hiddink". ABC Sport. 10 Aralık 2005. 30 Nisan 2006 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20060430001531/http://www.abc.net.au/sport/content/200512/s1528128.htm. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2006. 
  16. ^ "FIFA Assets – Mascots". Fédération Internationale de Football Association. 4 Kasım 2007 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20071104232128/http://fifa.com/aboutfifa/marketingtv/marketing/fifaassets/mascots.html. Erişim tarihi: 19 November 2007. 
  17. ^ "FIFA World Cup competition records" (PDF). Fédération Internationale de Football Association. ss. 2. http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mencompwc/51/97/30/fs-301_01a_fwc-stats.pdf. Erişim tarihi: 30 Ocak 2013. 
  18. ^ "1930 FIFA World Cup". FIFA.com. Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=1/index.html. Erişim tarihi: 5 March 2009. 
  19. ^ "1950 FIFA World Cup". FIFA.com. Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=7/overview.html. Erişim tarihi: 5 March 2009. 
  20. ^ "FIFA World Cup Finals since 1930" (PDF). Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mcwc/ip-301_09a_wc-finals_alltime_8864.pdf. Erişim tarihi: 5 March 2009. 
  21. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; successor isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: Kaynak gösterme)
  22. ^ Avustralya 2006 Dünya Kupası elemleri sırasında OFC üyesiydi ve Dünya Kupası'nda Okyanusya'yı temsil ediyordu. 1 Ocak 2006'dan itibarense AFC'ye katıldı.
  23. ^ "FIFA World Cup awards". FIFA.com. Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mcwc/ip-301_03a_fwc-awards_22643.pdf. Erişim tarihi: 5 March 2009. 
  24. ^ "Golden Ball for Zinedine Zidane". Soccerway. 10 Temmuz 2006. http://www.soccerway.com/news/2006/July/10/golden-ball-for-zinedine-zidane/. Erişim tarihi: 31 December 2007. 
  25. ^ "adidas Golden Shoe – FIFA World Cup Final". Fédération Internationale de Football Association. http://www.fifa.com/classicfootball/awards/golden/award=gsa/idcup=17/pastcupawards.html. Erişim tarihi: 4 Mart 2009. 
  26. ^ "Kahn named top keeper". BBC Sport. 30 Haziran 2002. http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/germany/newsid_2075000/2075695.stm. Erişim tarihi: 31 Aralık 2007. 
  27. ^ a b c "FIFA Awards". rec.sport.soccer Statistics Foundation. 18 Mayıs 2007. http://www.rsssf.com/miscellaneous/fifa-awards.html. Erişim tarihi: 8 Ocak 2008. 
  28. ^ "Matthaus Is the Latest MetroStars Savior". New York Times. 10 Kasım 1999. http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9C00EFD8103AF933A25752C1A96F958260. Erişim tarihi: 23 Aralık 2007. 
  29. ^ "World Cup Hall of Fame: Lothar Matthaeus". CNN. http://sportsillustrated.cnn.com/soccer/world/2002/world_cup/hof/matthaeus/. Erişim tarihi: 23 Aralık 2007. 
  30. ^ 122 forgotten heroes get World Cup medals, ESPNSoccernet.com, 25 Kasım 2007.
  31. ^ "122 forgotten heroes get World Cup medals". ESPNSoccernet.com (ESPN). 25 Kasım 2007. http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=484715&cc=4716. 
  32. ^ "Pele, King of Futbol". ESPN. 5 Temmuz 2006. http://sports.espn.go.com/espn/classic/bio/news/story?page=Pele. Erişim tarihi: 23 Aralık 2007. 
  33. ^ "Ronaldo's riposte". BBC Sport. 27 Haziran 2006. http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/world_cup_2006/teams/brazil/5112982.stm. Erişim tarihi: 23 Aralık 2007. 
  34. ^ "Goal machine was Just superb". BBC Sport. 4 Nisan 2002. http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/france/newsid_1752000/1752740.stm. Erişim tarihi: 23 Aralık 2007. 
  35. ^ "No Alternative to Victory for National Coach : 150 Million Brazilians Keep Heat on Zagalo". International Herald Tribune. 11 Mart 1998. 26 Şubat 2008 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20080226063509/http://www.iht.com/articles/1998/03/11/soccer.t_7.php. Erişim tarihi: 31 Aralık 2007. 
  36. ^ "World Cup Legends – Franz Beckenbauer". ESPN. 21 Aralık 2007. http://soccernet.espn.go.com/archive/worldcup/editorial/legends_beckenbauer.html. Erişim tarihi: 31 Aralık 2007. 
  37. ^ "1938 France". CBC. http://www.cbc.ca/sports/worldcup2006/history/events/1938.html. Erişim tarihi: 31 Aralık 2007. 
  38. ^ "Germany move ahead of Brazil". Fédération Internationale de Football Association. 6 Temmuz 2010. http://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/news/newsid=1269182/index.html. Erişim tarihi: 6 Temmuz 2010. 
  39. ^ "Planet World Cup – All time table". Planet World Cup. http://www.planetworldcup.com/NATIONS/maraton.html. Erişim tarihi: 26 January 2008. 

{{Link SM|th}