İslam dini fıkıh mezhepleri

İslâm Hûkuk-Fıkh Kavramları Fıkıh • Şeriat • Re'y İçtihad • Fetva Efâl-i mükellefin: Farz • Vâcip • Sünnet Mendub • Mübah (Helâl) Mekruh • Müfsid • Harâm Hukuk Kaynakları Aslî deliller: Kur'an • Sünnet İcma • Kıyas Fer'î deliller: Mesâlih-i mürsele • İstihsân İstishâb • Zerâyi' Örf-Âdet-Teâmül • Sahâbî kavli Geçmiş Şeriatlar Günümüzde fıkhî mezhepler Sünnîler'in dört fıkhî mezhebi: Hanefî Malikî Şafi Hanbelî Diğer Sünnî fıkıh mezhepleri: Zahiriyye (Davûd el-Isbehânî ve İbn Hazm) Selefiyye (Takiy’ûd-Dîn İbn-i Teymiyye) Şiîliğin İmamiye fıkhından üç mezhep: Zeydîyye İsmâilîyye/Yedicilik (Mustâlî ve Nizârî fıkhı) İsnâaşerîyye/Onikicilik (Câferî ve Alevî) Haricîler: İbadiyye Siyâsî ve fıkhî mezhepler İslâm'da Siyâsî ekôller ve fıkhî mezhepler Şîʿa-i Muhlîsîn: Sünnîler ve Zeydîler Şîʿa-i Ulâ (Ehl-i Sünnet vel Cemaat) Hanefîlik Malikîlik Şafiîlik Zâhîrîler İmâm Dâvud-u Zâhîrî Ebû Muhammed İbn Hazm Hanbelîlik Selef-i Sâlihîn Takiy’ûd-Dîn İbn-i Teymiyye Ghulat Selef’îyyûn Vehhabilik Zeydîlik Betr’îyye/Sâlih’îyye Cerîr’îyye/Süleyman’îyye Yemen Zeydîleri Kâsım’îyye Hadâv’îyye Muhteria Mutarrif’îyye Alavîler Nâsır’îyye Kâsım’îyye Ghulat Zeydîyye Cârûd’îyye Nâim’îyye Ya'kûb’îyye Haricîlik Ezarikâ Sufr’îyye Necedât Acâride İbâz’îyye Ghulat Haricîler Yezîd’îyye Meymûn’îyye Ghulat-i Şîʿa Sebe’îyye (ʿAbd Allâh İbn-i Sebe) Hattâb’îyye (Ebû’l-Hattâb el-Esedî) Bezîg’îyye Hattâb’îyyet-ûl Mutlâka Keysân’îyye Muhtâr’îyye/Keysân’îyyet-ûl-Hullas Hâşim’îyye Harb’îyye Muâv’îyye/Cennâh’îyye Hâris’îyye Beyân’îyye Râvend’îyye Rizâm’îyye Ebû Müslim’îyye Sinbâz’îyye Berkûk’îyye Havâl’îyye Muhammira Mukannaʿîyye Hürremdîn’îyye Bâbek’îyye Mâzyâr’îyye Kızılbaşlar Kûl’îyye İshâk et-Türk’îyye Riyâh’îyye Kebr’îyye Şîʿa-i Bâtın’îyye (Abd’Allah İbn-i Meymûn) Hallâc’îyye Hulûl’îyye Alevîler (Tasavvufî-Bâtınîler) Hulmân’îyye Karmatîler Ebû Saʿid’îyye Cennâb’îyye Ghulat Bâtıniyye Hâkim’îyye (Dürzîler) Sabbah’îyye (Elemûtlar) İmamiye Şiası: İsmâilîyye ve İsnâaşerîyye İmamiye-i Seb’îyye (İsmâilîlik)/Yedicilik El-İsmâil’îyyet-ûl Hâlisa (Yediciler) Mustâlîlik Hâfız’îyye Tâyyib’îyye Davudî İsmailîlik Süleymanî İsmâilîlik Nizarî İsmailîlik İmamiye-i İsnâ‘aşer’îyye/Onikicilik Câferîlik Ahbâr’îyye Usûl’îyye Alevîlik Ghulat İmamiyye Mûgır’îyye Mansûr’îyye Azâkıra Albâ’îyeyye (Ulyâ’îyye) Zemm’îyye Ayn’îyye Mim’îyye Sîn’îyye Muhammise Şûray’îyye Gurâb’îyye Zübâb’îyye Nusayr’îyye Şemânîlik’den İslâmiyet’e bağlananlar Babâîlik Vefâ’îyye Kızılbaşlar Çepniler Tahtacılar Baba Rasûl (İlyâs’îyye) Sarı Saltık Baba (Saltuk’îyye) Behlül Baba Aybek Baba İshâk Baba (İshâk’îyye) Burak Baba (Burak’îyyûn) Lokman Baba (Yesevîlik) Haydar Baba (Haydarîlik) Hacı Bektâş (Bektâşîlik) Balım Sultan (Dedebabalık) Demir Baba (Âli’îyye) Harabâti Baba (Harabât’îyye) İslâmiyet’ten çıkan Dinler Haşhaşilik Nusayrîlik Dürzîlik Hurûfîlik Nûktâvîlik (Noktacılık) Şeyhîlik (Ahisâ’îyye) Bâbîlik (Mirzâ Ali Muhammed) Ezelî Bâbîler (Subh Ezel) Bahâîlik (Bahâ’ûl-Lâh) Kadıyânilik İslâm dışı dinler Zerdüştçülük Zurvanizm Mazdekçilik Mani dini Budizm Sâbiîlik Nebatiler Luviler Hitit mitolojisi Yezdânizm Yâresânîlik Êzîdîlik Işıkçılık Kaynak: Mustafa Öz, Mezhepler Tarihi ve Terimleri Sözlüğü, Ensar Yayıncılık, İstanbul, 2011. Unvan ve Makamlar Merci-i Taklid • Ulema • Halife Müftü • Kadı • Fakih • Muhaddis Molla • İmam • Mevlevi Şeyh • Pencap Şeyhi Müceddid • Mevlana • Ayetullah

İslâm dîni fıkhî mezhepleri Günümüzde İslam toplumunda fıkıh ve İslam hukuku konusunda anlayış, yöntem ve uygulama açısından farklı düşüncelere sahip mezhepler bulunur. Bu mezheplerin başlıcaları şunlardır:

Sünnîler'in dört büyük fıkıh mezhebi:

• Hanbeli mezhebi,
• Hanefi mezhebi ,
• Maliki mezhebi,
• Şafii mezhebi.

Şiâ'nın takip ettiği fıkıh mezhepleri:

• Caferi fıkhı,
• İsmâilîyye mezhebi,
• Zeydîyye mezhebi.

Haricîler'in günümüze kadar ulaşan

• İbadiyye mezhebi.

Ayrıca diğer bağımsız fıkıh mezhepleri ve âlimleri de mevcuttur.

• Zahiri mezhebi

Bu mezheplerden Sünni İslam inanışında yaygın olanları Malikî, Hanefî, Şafiî ve Hanbelî mezhepleridir. Bu nedenle bu dört mezhebe zaman zaman dört büyük fıkıh mezhebi denmiştir.

Dört Sünnî fıkıh mezhebinin hakim olduğu bölgeler

Ayrıca Bakınız

• Mezhep
• Fıkıh