Philadelphia

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Philadelphia, Pensilvanya sayfasından yönlendirildi)
Philadelphia, Pensilvanya
City of Philadelphia
Philadelphia Şehri
Philadelphia, Pensilvanya bayrağı
Bayrak
Philadelphia, Pensilvanya mührü
Mühür
Takma adlar:
Philly
(Kardeşlik Sevgisi Kenti
Hurriyet Beşiği
Amerika'nın Doğum Şehri
Slogan:
"Philadelphia maneto" (Kardeşlik sevgisi devamlı olsun)
Pensilvanya eyaleti içinde Philadelphia konumu
Pensilvanya eyaleti içinde Philadelphia konumu
Amerika Birleşik Devletleri konumunda Philadelphia, Pensilvanya
Philadelphia, Pensilvanya
Philadelphia, Pensilvanya
Philadelphia'nın ABD'deki konumu.
Ülke Amerika Birleşik Devletleri Birleşik Devletler
Eyâlet Flag of Pennsylvania.svg Pensilvanya
Kontluk (County) Philadelphia County
Pennsylvania Kolonisi Kuruluş:27 Ekim, 1682
Resmen şehir:25 Ekim, 1701
Kurucu William Penn
İdare
 • Tür Konsey - Belediye Başkanı
 • Belediye Başkanı Jim Kenney (D)
Yüzölçümü
 • Şehir 347,3 km² (1.340 mil²)
 • Su
19,4 km² (74 mil²)
Rakım 12 m (39 ft)
Nüfus
 (2010)Nüfus Sayımı
 • Şehir 1.526.006
 • Yoğunluk 665,7/km² (17.240/mil²)
 • Kent yoğunluğu 4.393,8/km² (113.790/mil²)
 • Metropol
5.325.000
Zaman dilimi UTC-05.00 (EST)
 • Yaz (YSU) UTC-04.00 (EDT)
Alan kodları 215, 267
Resmî site
www.phila.gov

Philadelphia, Amerika Birleşik Devletleri'nin Pensilvanya Eyaleti'nin en doğusunda bulunan eyaletin en büyük, ABD'nin ise 5. büyük şehridir. ABD'nin ilk başkentidir. 1790-1800 yılları arasında başkentlik yapmıştır.

ABD'nin eski başkanlarından Thomas Jefferson, başkan olmadan önce ve başkanlığı sırasında bu şehirde yaşamış ve çeşitli bilimsel ve siyasal çalışmalar yapmıştır.

"Declaration of Independence" olarak adlandırılan, bağımsızlık bildirgesi burada imzalanmıştır.[1]

NFL takımlarından Philadelphia Eagles, NBA takımlarından Philadelphia 76ers, MLB takımlarından Phillies ve NHL takımlarından Flyers maçlarını Philadelphia Şehrinde, Sport Complex olarak adlandırılan, tüm statların yan yana olduğu, bir bölgede oynar.

South Street ve Market Street olarak adlandırılan çok büyük iki caddesi, birçok alışveriş merkezini, barları ve kafeleri içinde barındırır.

Şehirde çok sayıda resim-heykel akademisi vardır, şehrin her yerinde heykel görmek mümkündür.

Amerika'nın en büyük Kablo TV ve internet sağlayıcılarından olan Comcast şirketinin genel merkezi bu şehirdedir. Bu şirkete ait Comcast Building şehirdeki en yüksek binadır.

Rocky-1 filminde, Rocky'nin koşarak merdivenlerini tırmandığı Museum of Art buradadır.

Amerika'nın en eski sinema salonu bu şehirde bulunmaktadır. "State Theatre of Pennsylvania" ismindeki bu salonda 2006 yılında 197. sezon film gösterimi yapılmıştır.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Şehir kurulmadan önce bölgede Lenape Kızılderillileri yaşıyordu. Bölge ilk olarak 1609 yılında Hollandalı kaşif Henry Hudson' un Kuzeybatı Geçidi' ni aramaya başlaması sonucu bulunmuştur.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Philadelphia ve Delaware Nehri'nin Sentinel-2 gerçek renkli görüntüsü

Topografya[değiştir | kaynağı değiştir]

Philadelphia'nın coğrafi merkezi yaklaşık 40° 0' 34" kuzey enlemi ve 75° 8' 0" batı boylamıdır. 40. kuzey paraleli, Fairmount Park dahil Kuzeydoğu Philadelphia, Kuzey Philadelphia ve Batı Philadelphia'daki mahallelerden geçer. Şehir, 13.418 milkare (34.752,46 km2) arazi ve 853 milkare (2.209,26 km2) veya %6'sı su olan toplam 14.271 milkare (36.961,72 km2) bölgeyi kapsar.[2] Doğal su kütleleri arasında Delaware ve Schuylkill nehirleri, Franklin Delano Roosevelt Parkı, Cobbs, Wissahickon içindeki gölleri ve Pennypack derelerini kapsar. En büyük yapay su kütlesi Fairmount Park'taki East Park Rezervuarı'dır.

En düşük nokta deniz seviyesidir, en yüksek nokta ise Chestnut Hill'de, deniz seviyesinden yaklaşık 446 fit (136 m)} yükseklikte, Germantown bulvarı ve Bethlehem Pike kavşağının yakınındaki Summit Caddesi'ndedir (yüksek noktaya yakın örnek koordinatlar: 40.07815 K, 75.20747 W).[3][4]

Philadelphia, Atlantik kıyı ovasını Piedmont'tan ayıran İniş Hattı üzerinde yer alır.[5] Doğu Şelaleleri'ndeki Schuylkill Nehri üzerindeki akıntılar, Fairmount Water Works'teki barajın tamamlanmasıyla sular altında kaldı.[6]

Şehir kendi ilçesi'nin merkezidir. Komşu ilçeler kuzeybatıda Montgomery; Bucks kuzey ve kuzeydoğuda; Burlington İlçesi, New Jersey, doğuda; Camden İlçesi, New Jersey, güneydoğuda; Gloucester İlçesi, New Jersey, güneyde; ve güneybatıda Delawareİlçesi'dır.

Şehir manzarası[değiştir | kaynağı değiştir]

Schuylkill Nehri üzerindeki Spring Garden Street Bridge üzerindeki kuzeybatıdan Philadelphia silüeti, 2018 (açıklamalı versiyon)
Schuylkill Nehri üzerindeki South Street Bridge'de güneybatıdan alacakaranlıkta ufuk çizgisi, 2016 (açıklamalı versiyon)

Şehir planlaması[değiştir | kaynağı değiştir]

Philadelphia Şehri'nin Bir Portresi, Thomas Holme
Philadelphia Şehri Portresi, Thomas Holme – Philadelphia'nın ilk haritası, yakl. 1683

Philadelphia'nın şehir merkezi, William Penn'in sörveyörü Thomas Holme tarafından hazırlanan planın ardından 17. yüzyılda kuruldu. Merkez Şehir, neredeyse doğu-batı ve kuzey-güney yönünde uzanan ve Delaware ve [[Schuylkill Nehri|Schuylkill] arasında bir ızgara düzeni oluşturan uzun, düz sokaklarla yapılandırılmıştır. Orijinal şehir planı, kolay seyahate izin verecek ve yangının yayılmasını önlemeye yardımcı olacak açık alanlarla konutları birbirinden ayıracak şekilde tasarlandı. [7]

Altyapı[değiştir | kaynağı değiştir]

Philadephia, Güneydoğu Pensilvanya Ulaşım yetkisi (SEPTA) tarafından, işletilen otobüsler, trenler, hızlı nakliyeler ve tramvaylar ile baştanbaşa hizmet vermiş bir şehirdir. Philadelphia, 4 şehir dışı ikamet bölgesi olan Bucks County, Chester County, Pensilvanya, Delaware County, Pensilvanya, Montgomery County, Pensilvanya; ayrıca Mercer County, New Jersey, New Castle County, Delaware ilinin bakımlarını yapan bir şehirdir. Şehrin metrosu 1907 yılında açılmış ve şu anda Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en eski 3. metro istasyonudur.

Kardeş Şehirler[değiştir | kaynağı değiştir]

Philadelphia'nin resmen 12 tane kardeş şehri vardır:[8]

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Philadelphia merkez silueti
Philadelphia Garden Street Koprusu Schuylkill River panaromasi

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 15 Haziran 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Şubat 2015. 
  2. ^ "2016 U.S. Gazetteer Files". United States Census Bureau. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2018. 
  3. ^ "The National Map". nationalmap.gov. U.S. Geological Survey. Erişim tarihi: 22 Ekim 2018. 
  4. ^ "Discovering Chestnut Hill: Discover Summit Street, a microcosm of 19th Century American architecture – Chestnut Hill Local Philadelphia PA". chestnuthilllocal.com. Chestnut Hill Community Association. 17 Ağustos 2016. Erişim tarihi: 22 Ekim 2018. 
  5. ^ Railsback, Bruce. "The Fall Line." GEOL 1122: Earth's History of Global Change. University of Georgia Department of Geology.
  6. ^ "Philadelphia Neighborhoods and Place Names, A–K". Philadelphia Information Locator System.
  7. ^ Daly, Molly (4 Şubat 2011). "A Guide To Philadelphia's 'Squares'". CBS Philly. Erişim tarihi: 29 Nisan 2015. 
  8. ^ [1]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]