Lösin

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Lösin
L-und D-Leucin V1.png
Tanımlayıcılar
CAS numarası 61-90-5
PubChem 6106
SMILES
InChI
ChemSpider 5880
Özellikler
Molekül kütlesi 131,18 g·mol−1
Görünüm katı, pırıldayan beyaz kiristal pul şeklinde
Yoğunluk 1,29 g·cm−3
Erime noktası

293–295 °C

Çözünürlük (su içinde) Suda kötü çözülür: (24 g·l−1  20 °C)
Tehlikeler
AB İndeksi Belirtilmemiş
Belirtilmiş yerler dışında verilmiş olan veriler, standart haldedir. (25 °C, 100 kPa)
Bilgikutusu kaynakları

Lösin (Leu, L) DNA tarafından kodlanan 20 aminoasitten biridir. İzolösin ve lösin birbirlerinin izomeridirler. Beslenme açısından lösin dışarıdan alınması elzem (esansiyel) olan bir aminoasittir.

Diğer birçok amino asitte olduğu gibi bu amino asitinde hem L- hem de D- isomeri vardır. Aber aktiv olan diğer bir değişle doğada var olan isomeri L- Lösin’dir. Bu yazıda ya da bilimsel makalelerde Lösin L- ya da D olarak hiçbir ön ek almayarak sadece Lösin diye bahsedilmişse, burda bahsi geçen L- Lösin’dir.

Doğada Bulunuşu[değiştir | kaynağı değiştir]

Lösin proteinlerin yapısında bulunan en yaygın aminoasittir. Bebeklerin ve çocukların optimal gelişimi ve yetişkinlerde nitrojen (azot) dengesi için gerekli bir besindir. Kaslarda proteinlerin sentezi ve yıkımında önemli bir rolü olduğu düşünülmektedir.

Lösin doğada hayvansal ve bitkisel proteinlerin yapısında bulunmaktadır. Yapısında Lösin barındıran besinlerin başında çiğ inek eti, çiğ tavuk göğsü ve alabalık gelmektedir. Yalnız yapısında Lösin proteini barındıran besinler bunlarla sınırlı değildirler. Bunun yanında inek süttünde, cevizde, buğdayda, mısırda ve daha birçok bitkisel besinin yapısında bol miktarda Lösin proteini bulunmaktadır.

Lösin içeren ana besin kaynakları tahıllar, baklagiller ve süt ürünleri şeklinde de özetliyebiliriz.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

L-Lösin tarihte ilk defa 1819/1820 yılları arasında Proteinlerin bir parçası olarak elde edilmiştir.[1][2]

Fonksiyonu[değiştir | kaynağı değiştir]

L- Lösin’nin kaslar için çok önemli olan bir amino asittir. Vücutta kaslardaki ve karaciğerdeki proteinbiyo sentezini destekleyerek kas proteinlerinin yapımına ve hasar görmüşlerin ileşmesini sağlamaktadır. L-İzolösin gibi gerektiğinde enerji kaynağı olarak da kullanılabilmektedir. Yetişkin bir insanın vucud ağırlığının her kilo gramı için gerekli olan günlük lösin miktarı 10–50 mg civarında olduğu tahmin edilmektedir.[3] Vücuttaki Lösin eksikliği iki şekilde açıklanabilir, ya yeterli derecede beslenme yoluyla vucuda alınmamaktadır ya da vücutta Piridoksin, bir diğer adıyla B6 vitamini eksikliği bulunmaktadır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Hans-Dieter Jakubke, Hans Jeschkeit: Aminosäuren, Peptide, Proteine, Verlag Chemie, Weinheim, S. 19, 1982, ISBN 3-527-25892-2.
  2. ^ Jesse P. Greenstein, Milton Winitz: Chemistry of the Amino Acids, Robert E. Krieger Publishing Company, Malabar (Florida), 1961, S. 4, ISBN 0-89874-484-9.
  3. ^ A. V. Kurpad, M. M. Regan, T. Raj, J. V. Gnanou: "Branched-chain amino acid requirements in healthy adult human subjects", in: J. Nutr., 2006, 136(1 Suppl), S. 256S–263S.