Kürt tarihi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Kürt tarihi
Kurden.jpg

Kürtler, Kuzeybatı İran, Kuzey ve Orta Zagroslar ve Doğu Anadolu'nun bir bölümünde var olmuş, bu topraklarda varlığını sürdürmüş ve kendi milli ve kültürel kimliklerini burada oluşturmuştur. Kürtler İranî bir halk olma dolayısıyla tarihte daima diğer İranî halklarla (Farslar, Peştunlar, Afganlar Tacikler, Beluciler, Osetler v.s.) birlikte devlet kurmuş ve onlarla birlikte yaşamıştır ve dillerinin ve kültürlerinin çok benzemesi, aynı topraklarda yoğurulmuş ve birbirleriyle iyice kaynaşmış olmaları ve aynı atalardan doğmuş olmaları nedeniyle Kürtlerin kurdukları bazı devletler gerek bu nedenler gerek bazı siyasi nedenlerden ötürü bu halklara mal edilmiştir.

Erken dönem[değiştir | kaynağı değiştir]

Medler[değiştir | kaynağı değiştir]

Medler, Kürtlerin kurduğu iddia edilen ve birçok İrani halkı tek bayrak altında birleştiren, MÖ 625-549 yılları arasında Ortadoğu'da hüküm sürmüş bir devlettir.[kaynak belirtilmeli]

Gutiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Gutiler modern Kürtler'in ataları olduğu öne sürülmektedir..[1]

Adiabene[değiştir | kaynağı değiştir]

Adiabene, M.Ö 1. yüzyıl'da Museviliği kabul etmiş Kürtler tarafından kurulduğu idda edilmektedir.[2]

İslam dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Kürtlerin İslam'a geçişi

Kürtler İslamiyet’in doğuşu yıllarında Bizans İmparatorluğu ve resmi dini Zerdüştlük olan Sasani İmparatorluğu arasında parçalanmış durumdaydılar.

Kürtlerin İslam dini ile tanışmaları Caban el-Kurdi oğlu Meymûn el-Kurdi ve Zozan adındaki Kürt sahabelere dayanır.[3] Kürtler bireysel de olsa Muhammed peygamber zamanında İslam dini ile tanışıp bir kısmı Müslüman olmuşlar.[4][5] Kitlesel olarak İslamiyet'e girişleri ise Halife Ömer döneminde olmuştur.[6][7]

İslam ordusu Hicre'tin 18. yılında Kürdistan coğrafyasını fethetmesiyle çok azı hariç Kürtlerin büyük bir kısmı İslamiyeti kabul edip Müslüman olmuşlardır.[8][9]

İslam sonrası kurulan Kürt devletleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Tarihte Kürt devletleri

Modern dönem[değiştir | kaynağı değiştir]

Kürtlerin 20. yüzyıl'da kurdukları de facto devletler kısa süre içinde yıkılmıştır.

20. Yüzyıl'da kurulan Kürt devletleri

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Kurds/History. s. 382. https://books.google.com/books?id=stl97FdyRswC&pg=PA380&dq=kurds+guti&hl=tr&sa=X&ei=8BayUeKSOMWohAfTi4GoDQ&ved=0CF8Q6AEwCDgK#v=onepage&q=kurds%20guti&f=false. Afrika ve Ortadoğu halkları ansiklopedisi (Kürt tarihi/Sayfa.382)
  2. ^ Mehrdad İzady,Kürtler,Sayfa:90. 4.paragraf.Doz yayınları.
  3. ^ Mehmed Emin Zeki Bey, Kürd ve Kürdistan Ünlüleri, Çev: M. Baban-M. Yağmur-S. Kutlay, Öz-ge Yayınları, Ankara 2005, sh. 86
  4. ^ Adnan Demircan, (Tarih) s. 63
  5. ^ http://www.nudempress.com/haber/ilk-kurt-sahabi-caban-el-kurdi-726.html
  6. ^ Biçer, “ İslam Tarihi Kitaplarında Kürtler Hakkındaki Rivayetler”, sh. 78
  7. ^ http://www.risaleajans.com/islam/kurtler-yuzlerce-alim-ve-komutan-yetistirdi
  8. ^ Adnan Demircan, Kürtler (Toplum, Din ) s. 209
  9. ^ http://m.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm
  10. ^ Shaddadids, C.E. Bosworth, The Encyclopedia of Islam, Cilt 9, sayfa 170
  11. ^ Lokman I. Meho,Kelly L. Maglaughli (1968), Kurdish culture and society: an annotated bibliography, ISBN- 9780313315435
  12. ^ TDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 6,  sayfa: 496
  13. ^ TDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 9,  sayfa: 264
  14. ^ Margaretha T. Heemskerk, Suffering in the Mu'tazilite theology, (Brill, 2000), 54.
  15. ^ http://www.iranicaonline.org/articles/ziyarids ZIYARIDS are Kurdish origin İranica
  16. ^ Seref Han Bitlisi, Serefname, Revvadi Kürtleri
  17. ^ TDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 35,  sayfa: 36
  18. ^ https://books.google.fr/books?id=DoNSXwb8D9EC&pg=PA117&hl=tr#v=onepage&q&f=false
  19. ^ Muhammed bin İbrahim bin Muhammed bin Ebil-Fevâris Abdülazîz El-Ensârî El-Hazrecî, Târihu Devletil-Ekrâd, Miilet Genel (Hekimoğlu Ali Paşa) Kütüphanesi, No:695)
  20. ^ Hakan Özoglu, Kurdish Notables and the Ottoman State: Evolving Identities, Competing Loyalties, and Shifting Boundaries, SUNY Press, 2004, ISBN 0791485560, s. 46.
  21. ^ A fourth pretender was Karim Khan, son of Aymak of the Zand, a section of Lak tribe, Sir Percy Molesworth Sykes, A History of Persi, Macmillan and co., limited, 1930, p. 277.
  22. ^ One of the contenders for power was Karim Khan Zand, a member of the Lak tribe near Shiraz, William Marsden, Stephen Album, Marsden's Numismata orientalia illustrata, Attic Books, 1977, ISBN 978-0-915018-16-1, p. 158.
  23. ^ Karim Khan, the founder of the Zand dynasty of Persia that succeeded the Afsharids, was himself born to a family of these Lak deportees (of the Zand tribe), Mehrdad R. Izady, The Kurds: A Concise Handbook, Taylor & Francis, 1992, ISBN 978-0-8448-1727-9, p. 12.
  24. ^ TDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 44,  sayfa: 256

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]