Uganda Protektorası

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Uganda Protektorası
Protectorate of Uganda
Uganda Protektorası
1894
-1962
Uganda Protektorası bayrağı
Bayrak
{{{arma_açıklaması}}}
Arma
Başkent Entebbe
Yaygın diller İngilizce
Tarihçe  
• Kuruluşu
1894
• Himaye bölgesi
1894
• İçişlerinde özerk
1961
• Bağımsızlık
9 Ekim 1962
• Dağılışı
1962
Para birimi Rupi (1894-1921)
Doğu Afrika Sterlini (1921-1962)
Öncüller
Ardıllar
Britanya İmparatorluğu Doğu Afrika Şirketi
Uganda (Commonwealth bölgesi)

Uganda Protektorası, Afrika kıtasının doğu kesiminde Büyük Britanya protektorası olarak 1894 ile 1962 yılları arasında Birleşik Krallık denetimindeki koloni bölgesi. Bölge günümüzde Uganda devletini oluşturmaktadır.

1893 yılında Britanya İmparatorluğu Doğu Afrika Şirketi'nin çoğunluğunu Buganda Krallığı'nın bulunduğu bölgenin yönetim haklarını Britanya hükûmetine devretmesi ile Britanya bölge üzerinde hâkimiyet kurmaya başlamıştır. 1894 yılında bölgede bulunan Buganda, Toro, Ankole, Busoga ve Bunyora krallıkları birleştirilerek Uganda Himaye Bölgesi oluşturan Britanya, bölge sınırlarını Buganda Krallığı'nı da aşarak söz konusu krallıkları da içerisine dâhil ederek günümüz Uganda topraklarına kadar genişletmiştir.[1]

1900 yılında Buganda Antlaşması ile bölgenin Büyük Britanya hâkimiyeti altına girmesi resmileştirilmiştir. Bu süreçte ülkenin güney kesiminde bulunan Buganda toprakları ticarî ve kültürel açıdan doğu Afrika'nın önemli yerleşim yerleri olarak geliştirilmiş, ticarî açıdan daha az öneme sahip olarak görülen kuzey kesimlerinde kalan bölgeler ise ihmâl edilmiştir.[2]

II. Dünya Savaşı'nın bitiminde Uganda'da tüm krallıkların dâhil olduğu bir yönetim oluşturmaya çalışan Britanya hükûmeti, bunda başarılı olamamıştır. Bölgenin bağımsızlığını elde etmesi yönünde taleplerin oluşması neticesinde bağımsızlık yanlısı partiler kurulmuş ve bu doğrultu da siyaset gerçekleştirilmiştir. Uganda 1961 yılında kendi kendine yönetme hakkı elde etmesinin ardından 9 Ekim 1962 yılında bağımsızlığını elde ederek Britanya'nın himaye bölgesine son vermiştir.[3]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ M. Wright, Buganda in the Heroic Age, (Oxford UP, 1971)
  2. ^ Reid, Richard J. (2 Mart 2017). A History of Modern Uganda. Cambridge University Press. ss. 159-160. ISBN 978-1-107-06720-2. 
  3. ^ "Uganda tarihi hakkında bilgiler". 16 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Eylül 2017.