TÜPRAŞ

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş.

Tüpraş logo.svg

Kuruluş Tarihi 16 Kasım 1983 [1]
Personel 4780
Web sitesi http://www.tupras.com.tr/
Genel Müdür İbrahim Yelmenoğlu [2]

Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. (TÜPRAŞ), 1983'te Türkiye'deki rafinerilerin devlet eliyle tek çatı altında toplanması için kurulan çatı şirkettir. Kocaeli, Kırıkkale, İzmir ve Batman'da rafinerileri bulunmaktadır. Tüpraş benzin, dizel, kerosene(jet yakıtı), bitüm(asfalt), LPG vb. petrol türevlerini üretir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Tüpraş'ın kuruluşu, 1961 yılında Amerikan Caltex kurduğu Türkiye'nin ilk rafinerisi olan İPRAŞ'a (İstanbul Petrol Rafinerisi A.Ş.) dayanır. Kamu İktisadi Teşekkülleri’nin (KİT'lerin) daha verimli olmaları için yapılan düzenlemeler kapsamında, İPRAŞ ve kamuya ait diğer 3 rafineri, 1983'te Tüpraş adı altında toplandı.

2001'de iş çeşitlemesi kapsamında satın alınan İzmit Rafinerisinin bitişiğindekiPetkim Yarımca Tesisleri'nin bulunduğu bulunduğu alanda, rafinerilerin ülke motorin açığını optimum düzeyde karşılamasını sağlamak üzere, en gelişmiş rafinaj teknolojileri kullanılarak tasarlanan 3 milyar dolarlık Fuel Oil Dönüşüm Tesisi tamamlanarak üretime başlamıştır.

13 Ocak 2004'te yapılan özelleştirme ihalesini Tatneft - Zorlu Grubu 1,3 milyar dolarla kazandı, ancak Petrol-İş’in açtığı iptal davası Danıştay’ca onaylandı ve yürütme durduruldu. 12 Eylül 2005'teki ikinci ihalede en yüksek teklifi veren Koç - Shell Grubu, ihaleyi 4 milyar 140 milyon dolarla kazandı. 26 Ocak 2006'da TÜPRAŞ hisseleri Koç - Shell Grubu’na devredildi. Şirketin 2011 yılı cirosu 41 milyar TL olarak gerçekleşmiştir.

Tüpraş rafinerilerin hampetrol işleme kapasitesi İzmit Rafinerisi 11 milyon ton/yıl, İzmir Rafinerisi 11 milyon ton/yıl, Kırıkkale Rafinerisi 5 milyon ton/yıl ve Batman Rafinerisi 1,1 milyon ton/yıl olmak üzere yoplam 28,1 milyon ton/yıldır. 2001 yılına kadar Türkiye rafinaj kapasitesinin %86'sına sahip olan Tüpraş, Ataş Rafinerisinin (5 milyon ton/yıl) kapanması sonrası Türkiye Rafinaj kapasitesinin %100'üne sahip olmuştur.

TÜRKİYE PETROL RAFİNERİLERİ A.Ş. | erişimtarihi = 25 Ağustos 2012 | son = | ilk = | tarih =2006 | yayımcı = Özelleştirme İdaresi Başkanlığı internet sitesi}}</ref> 2014 yılının Aralık ayında cumhuriyet tarihinin tek seferde gerçekleştirilen en büyük yatırımıyla İzmit'te TÜPRAŞ Fuel Oil Dönüşüm Tesisi faliyete geçmiştir.[3]

Derecelenmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Rafineri teknik derecelendirilmesinde kullanılan Nelson Kompleksite Endeksi'ne göre Tüpraş'ın mevcut rafineri kompleksite değeri Fransa'nın Akdeniz kıyılarındaki rafinerilerinin kompleksite değerleri ile eştir. Tüpraş'ın halen 7,25 düzeyinde olan rafineri kompleksitesi, 5,95 olan Akdeniz Rafineri Kompleksitesi ortalaması üzerindedir.[4] Fuel Oil Dönüşüm Tesisi'nin devreye girmesi ile İzmit Rafineris'nin Nelson Kompleksite endeksi 14,5'e yükselirken Tüpraş'ın ortalama kompleksitesi 9,5'a yükseşlmiştir.[5]

Üyelik[değiştir | kaynağı değiştir]

  • TÜMAKÜDER Tüm Akü İthalatçıları ve Üreticileri Derneği

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]