Paflagonya

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Anadolu'daki Paflagonya Bölgesi'nin konumu
Paflagonya'yı gösteren 15. yüzyıla ait bit harita.

Paphlagonia veya Paflagonya, Anadolu'nun, Karadeniz'in kıyısında, Pontus ve Bitinya arasında kalan eski bir bölgedir.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Paflagonya Frigya'dan daha sonra Galatia oldu), Bithynia Olympus'un doğusunda kalan bir uzantıyla ayrılmaktaydı. Strabo'ya göre Parthenius nehri bölgenin batı sınırını çiziyordu, doğusunda da Halys nehri lge antik çağda Anadolu’nun kuzeyinde yer alıyordu. Sınırları doğuda Kızılırmak, batıda Sakarya Nehri, güneyde Frigya ve Galatya ile çevrilidir. Kuzeyde ise Karadeniz yer alır. Strabo'ya göre Parthenius nehri bölgenin batı sınırını çiziyordu, doğusunda da Halys nehri vardı. Günümüzde Kastamonu, Sinop, Bartın, Çankırı ve Karabük bu bölgede yer alırken, Çorum, Bolu, Zonguldak ve Samsun illerinin bir bölümü bölümü bölgenin içinde kalmaktadır.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Çağımıza ulaşan yazılı kaynaklara göre Paflagonların son kralının krallık merkezi İskilip olmuştur.

Paflagonya antik bölgenin tarihteki antik izlerin kdz.ereğli ve çevresinden söz eden en eski kaynak, homeros'un ilyada'sıdır. Bölgede zaman içine yapılan bilimsel arkeolojik kazılarda çıkan veriler ışığında,Zonguldak,Bartın,Kastamonu illerini kapsayan bölgenin tarih öncesi kalıntıları 4 bin yıl öncesine işaret etmektedir.Hemeros troya savaşlarına İ.Ö.1200'ler katılan paflagonyalıların bir bölümünün pathenios (bartın) çayı çevresinde sesamos (amasra),kromna (kurucaşile), parthenios gibi kentler kurduklarını anlatmaktadır.Ayrıca antik bölgede Paflagonya antik yerleşimleri hakkında araştırma yapan belgesel yönetmeni Tekin Gün bölge Orta Tunç Çağı M.Ö.2 bin  ile M.Ö.1500 arası Çankırı’da 35 höyük,nekropol ve birçok Eski Tuç Çağı yerleşim izleri taşımaktadır.[1] Herodotos kaynaklarında Paphlagonia-Paflagonya halkının kendi kendine kabile gibi yaşadıklarını söylemektedir.Birçok mitolojik öykünün kahramanı olan amazonlar, kdz.ereğli ve çevresinin (heraklea-sinope arası) bilinen ilk sakinleri olarak ifade edilir.yine kaskalar ve kukonlar da hatti ve hititlerden sonra bu toprakların eski halkları olarak bilinmektedir

Büyük İskender, Paphlagonia'yı zaptedememiş ise de onun kumandanı Antigon istilaya muvaffak olmuş, Helenlerden sonra 183'te Pontuslar bölgeyi ve sahillerini almışlar, 200'de Galatyalılar Ilgaz'ın güneyini ele geçirmişler, 12'de Pontuslara vermişler, 104'te bölge Pontuslardan Bitinyalılara geçmiştir. Bitinyalılar 64'te Romalılarla yaptıkları savaşta yok olmuşlardır. Romalılar Kastamonu dahil bölgeyi tamamen işgal ettikten sonra Taşköprü’yü hükûmet merkezi yapmışlar, bu şehre, General Pompe aldığından Pompei Polis adını vermişlerdir. 395'te Bizans adını alan Doğu Roma İmparatorluğu, 1100'e kadar Kastamonu'ya hakim olmuş, fakat o tarihte Danişmentlilere terk etmeye mecbur kalmışlardır.

Paflagonya kentleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Paflagonya kentlerinin bazıları şunlardır

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Paflagonya Bölgesi Tarihi". Paflagonya çalışma yazı.Yönetmen Tekin Gün. Mootol,Kültür Sanat, Haziran 2010.