Hamsin Yortusu

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Hamsin Yortusu veya Pentekost ya da Pentikost, (Grekçe: πεντηκοστή [ἡμέρα], pentekostē [hēmera], "ellinci gün"), Hristiyanlık'taki en önemli dinî bayramlardan biri.

Tarihi değişmekle birlikte, her yıl genellikle mayıs veya haziran aylarına denk gelir. Paskalya'yı taki eden 50'inci günde kutlanır. Bu günün, Hz. İsa'nın öldükten ve göğe yükselişinden sonra tekrar dirildiği ve Kutsal Ruh'un Havarîler'in üzerine geldiği gün olduğuna inanılır.[1] Hristiyanlığın dünyaya karşı vazifelerinin başladığı gün olarak kabul edilir.[2]

Hristiyanlığın ilk dönemlerinde Pentikost, Paskalya'dan sonraki 50 gün boyunca kutlanıyordu. Vaftizler bu dönemin başında ve sonunda gerçekleştiriliyordu. Zamanla Kuzey Avrupa'da Pentikost döneminin sonu, yani günümüzdeki Pentikost Yortusu zamanı, vaftiz için daha çok tercih edilen bir zaman hâline geldi. İlk defa İngiltere'de bu gün, vaftiz olanlar tarafında giyilen beyaz kıyafet nedeniyle Beyaz Pazar adıyla (İngilizce: White Sunday, zamanla Whitsunday ve Whitsun) kutlanmaya başladı. Bu isim hâlen Anglikan Kiliseleri'nde kullanılmaktadır.[2]

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Pentikost'un Hristiyanlık'ta ilk kez ne zaman kutlanmaya başlandığı bilinmemekle birlikte, bu bayramdan ilk kez bir Ortodoks eseri olan Epistola Apostolorum'da bahsedilir. Bu eser, ikinci yüzyılda kaleme alınmıştır.

Pentikost'un kökeni, gül bayramı olarak da bilinen Yahudi hasat bayramı Şavuot'a dayandığı da öne sürülmüştür. Bu bayram, önceleri buğday hasatında ilk ürünler için kutlanan bir şükran günü iken, daha sonraları rabbiler tarafından Musa'ya On Emir'in indiği günün anıldığı bir bayram olarak kutlanmaya başlanmıştır.[2] Hristiyanlığa geçişinde ise geçmişte insanlığa meyveleri sunulmuş ve başarılı olmuş Yasa'nın İsa'nın takipçilerine yeniden sunuluşunun kutlandığı bir gün olarak kabul edilmiştir.[2]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Yeni Ahit, Elçilerin (Havarilerin) İşleri, 2. bölüm
  2. ^ a b c d "Hamsin Yortusu." Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica Online. Encyclopædia Britannica Inc.