ABD doları
| ABD doları | |||||
|---|---|---|---|---|---|
|
|||||
| ISO 4217 Kodu | USD | ||||
| Kullanıcı(lar) |  ABD [1]14 ABD bölgesi
     |
||||
| Resmi olmayan |
3 ABD bağlantısı olmayan bölge
|
||||
| Enflasyon | 1.05%, Haziran 2010 | ||||
| Kaynak | inflationdata.com | ||||
| Mehod | TÜFE | ||||
| Altbirim | |||||
| 1/10 | dime | ||||
| 1/100 | sent | ||||
| 1/1000 | mill | ||||
| Sembol | $ | ||||
| sent | ¢ | ||||
| Madeni paralar | |||||
| Sıkça kullanılan | 1¢, 5¢, 10¢, 25¢ | ||||
| Nadiren kullanılan | 50¢, $1 | ||||
| Banknotlar | |||||
| Sıkça kullanılan | $1, $5, $10, $20, $50, $100 | ||||
| Nadiren kullanılan | $2 | ||||
| Merkez bankası | Federal Rezerv Sistemi | ||||
| Website | www.federalreserve.gov | ||||
| Yazıcı | Bureau of Engraving and Printing | ||||
| Website | www.moneyfactory.gov | ||||
| Darphane | United States Mint | ||||
| Website | www.usmint.gov | ||||
ABD doları, ABD'nin resmi para birimidir. İşareti $, uluslararası para kodu “USD”dir (United States Dollar). Amerikan doları diye de adlandırılır.
Dünyada en yaygın kullanılan dövizdir[10]. 2004 yılında dünyada dolaşımda yaklaşık 950 milyar ABD doları olduğu tahmin edilmektedir. Bu miktarın 2/3'ü ABD dışındadır. Bazı ülkeler ABD dolarını kendi resmi para birimleri olarak kullanmakta, bir kısım ülkede fiili tedavüldeki (de facto currency) para birimi, Britanya denizaşırı ülkelerinde ise tek para birimi olarak kullanılır (Britanya Virjin Adaları ve Turks ve Caicos Adaları).
Konu başlıkları |
[değiştir] Tarihçe
Yeni kıtada kâğıt para dönemi 1600'lü yılların sonlarında İngiliz kolonilerinde askeri maliyetleri karşılamak içim basılan banknotlar ile başlamıştır. İlk banknot 1690 yılında Massachusetts Körfezi Kolonisi'nde basılarak dolaşıma çıkmıştır. Kağıt para çıkarma yöntemi diğer Kolonilerce de kısa sürede benimsenerek yaygınlaşmıştır.
ABD Kongresi, 1781 yılında yeni hükümetin mali operasyonlarına destek olmak amacıyla, Philadelphia'da bulunan The Bank of North America'yı ilk ulusal banka ilan eder. 1792'de kabul edilen Tedavüle Para Çıkarma Kanunu ile ABD Darphanesi kurulur ve federal para sistemi çerçevesinde her birinin değeri altın, gümüş veya bakır üzerinden saptanan farklı değerdeki madeni paraların basımına başlanır.
1785 yılında ABD Kongresi Doları ABD'nin para birimi olarak kabul eder. Federal hükümet ülke genelinde ilk kâğıt parayı 1861 yılında dolaşıma çıkarır. İç Savaşı finanse etmekte zorlanan Kongre ABD Hazinesine faiz getirisi olmayan vadesiz banknot ihraç etme yetkisi verir. Bu banknotlara, renkleri dolayısıyla "yeşil" adı takılır.
1913'te çıkarılan Amerikan Merkez Bankası Kanunu, Amerikan Merkez Bankasını (Federal Reserve Bank) ülkenin merkez bankası ilan eder. Banka, Amerikan Merkez Bankası Banknotları (Federal Reserve Notes) adlı yeni bir parayı dolaşıma sunar. "Tanrıya Güveniyoruz" (In God We Trust) ibaresi tüm banknotlar üzerinde kullanımı 1955'te kanunla zorunlu kılınmıştır.
[değiştir] Doların önemi
Dolar, son yıllarda Avro karşısında yüksek oranda değer kaybetmesine rağmen, ülkelerin merkez bankalarında tutulan rezerv miktarlarına bakıldığında hala 1. derece önemini korumaktadır. Bununla birlikte özellikle Çin ve Rusya merkez bankalarının başını çektiği bir kısım ülke merkez bankaları, rezervlerinde bulunan Dolar'ın bir kısmını Avro ile değiştirmeyi gündeme getirmektedir.[kaynak belirtilmeli]
[değiştir] Değer
[değiştir] Fiyatı etkileyen faktör
[değiştir] Borçlanma maliyeti
| YIL | Alım Gücü Karşılığı | YIL | Alım Gücü Karşılığı | YIL | Alım Gücü Karşılığı |
|---|---|---|---|---|---|
| 1774 | $0,09 | 1780 | $0,16 | 1790 | $0,11 |
| 1800 | $0,15 | 1810 | $0,14 | 1820 | $0,14 |
| 1830 | $0,11 | 1840 | $0,10 | 1850 | $0,9 |
| 1860 | $0,10 | 1870 | $0,15 | 1880 | $0,12 |
| 1890 | $0,11 | 1900 | $0,10 | 1910 | $0,11 |
| 1920 | $0,24 | 1930 | $0,20 | 1940 | $0,17 |
| 1950 | $0,29 | 1960 | $0,36 | 1970 | $0,47 |
| 1980 | $1,00 | 1990 | $1,59 | 2000 | $2,09 |
| 2006 | $2,45 |
[değiştir] Tarihsel Değişim Oranları
| Bir USD Doları karşılığı birimler not edilen hariç | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | ||
| Avro* | 0.9232 | 0.8952 | 0.9454 | 1.1321 | 1.2438 | 1.2200 | 1.1800 | 1.2449 | 1.2563 | |
| Yen | 107.80 | 121.57 | 125.22 | 115.94 | 108.15 | 110.11 | 116.31 | |||
| İngiliz Sterlini* | 1.5156 | 1.4396 | 1.5025 | 1.6347 | 1.8330 | 1.8204 | 1.8434 | |||
| Yuan | 8.2784 | 8.2770 | 8.2771 | 8.2772 | 8.2768 | 8.1936 | 7.9923 | |||
| Kanada doları | 1.4855 | 1.5487 | 1.5704 | 1.4008 | 1.3017 | 1.2115 | 1.1340 | |||
| Meksika pesosu | 9.459 | 9.337 | 9.663 | 10.793 | 11.290 | 10.984 | 10.906 | |||
[değiştir] Kaynakça
- ^ Salvadoran colón is now used only by some banks in few electronic transactions.
- ^ US Dollar and Pakistani rupee are widely accepted.
- ^ Alongside Cambodian Riel
- ^ Alongside East Timor centavo coins
- ^ Alongside Ecuadorian centavo coins
- ^ US dollar is widely used alongside the Lebanese Pound at a fixed exchange rate of 1:1,500
- ^ Alongside Panamanian balboa coins
- ^ Alongside Zimbabwean dollar (suspended indefinitely from 12 April 2009), Euro, Pound Sterling, South African rand and Botswana pula. The US Dollar has been adopted as the official currency for all government transactions.
- ^ Bermuda doları ile birlikte
- ^ "The Implementation of Monetary Policy - The Federal Reserve in the International Sphere (İngilizce)" (PDF). 24 Ağustos 2010 tarihinde erişilmiştir.
