Anadolu'daki
Pontus Bölgesi'nin konumu
Yabancı Kaynaklarda 1914 Nüfus Sayımı İstatistiği(Bölgelerdeki Rum nüfusunun dağılımı mavi renkle gözükmektedir.)
Pontus (Yunanca: Πόντος, Pontos) antik Yunanca "deniz" anlamına gelmesi ve Yunan mitolojisinde Gaia'nın oğlunun adı olmasının yanı sıra Amasyalı Strabon'dan itibaren antik yazarlarca Karadeniz'in güney kıyısında Halys ırmağının (Kızılırmak) doğusunda yeralan Kuzey Anadolu sahillerini hinterlandıyla birlikte tanımlamak için kullanılmıştır. Yine aynı dönemden itibaren bu topraklarda yaşayanlar ve Pontus kıyısında doğan kişiler için Pontuslu anlamına gelen Pontikos terimi kullanılmıştır[1]
Tarih öncesi çağdan bu yana Karadeniz bölgesinde insan yerleşimi izlerine rastlanmaktadır. En eski Yunan destanı olan Argounautlar seyahati Karadeniz sahilleri üzerinden Kolhis ülkesine (Lazika) gerçekleştirilmiştir. Bölgeye Yunan kololonizasyonun M.Ö. 7. yüzyılda başladığı ve Sinop, Samsun, Giresun, Rize gibi çok sayıda kentin Yunan kolonistler tarafından kurulduğu bilinmektedir [2]. Yunan kolonistler kendini Kolh olarak adlandırılan Kafkas orijinli topluluklar ile kaynaşarak bölgenin orijinal halkını meydana getirmişlerdir.[3] M.S. 6. yüzyılda Hıristiyanlık yöreye Trabzon üzerinden yayılmış, Mitra tapınakları yıkılmış, incil etkisiyle yerel diller unutularak Yunanca hakim kılınmıştır. Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde yerli halkın İslam'a geçmesi ve Türkmen yerleşimleri ile 19. yüzyıl sonlarında birkaçı dışında bölgedeki topluluklar büyük ölçüde Müslüman ahaliden olmuştur. 1923 Türkiye-Yunanistan Nüfus Mübadelesi'ne kadar sözkonusu bölgede kaydadeğer bir Rum nüfus yaşamaktaydı. Günümüzde özellikle Trabzon, Rize illerinin dağlık bölgelerinde çok az sayıda ve hemen hepsi yaşlı olan Yunanca konuşan Müslümanlar yaşamaktadırlar.[kaynak belirtilmeli]
[değiştir] Pontus Krallığı
Orta ve Doğu Karadeniz bölgelerinde kurulan Helenistik Krallık (M.Ö. 302-M.Ö. 64). Kurucusu Mithridates I Ctistes Büyük İskender sonrası Helenistik Dönemde Mysia'daki (Mysia Marmara'nın Güneyinden başlayarak Bergama'nın bulunduğu alan, yaklaşık olarak Karesi bölgesi) Grek Cius kasabasının Pers'li yönetici hanedanın soyundan gelmektedir. Babasının öldürülmesinden sonra benzer bir kaderle karşı karşıya olduğu şüphesinden çekinerek çok az bir taraftarla (6 kişi oldukları rivayet edilir) Kuzey Doğuya Paflagonya'ya (Yaklaşık olarak günümüz Türkiye'sinin Orta Karadeniz Bölgesi) kaçarak burada Cimiata adında güçlü bir kale inşaa ettirip taraftar toplamaya başlamıştır. Ve bunda da oldukça başarılı olmuş ve M.Ö. 281'de basileus (kral) ünvanını kazanmıştır.
- ^ Özhan Öztürk. Pontus: Antikçağ'dan günümüze Karadeniz'in Etnik ve siyasi Tarihi. Genesis Kitap. Ankara, 2011
- ^ Antik Çağda Karadeniz
- ^ Procopius'un Trabzon seyahati
[değiştir] Dış bağlantılar
