Paladyum

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara


Paladyum (Pd)

H Periyodik cetvel He
Li Be B C N O F Ne
Na Mg Al Si P S Cl Ar
K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr
Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe
Cs Ba   Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn
Fr Ra   Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Uut Fl Uup Lv Uus Uuo  
  La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu
  Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr  


Temel özellikleri
Atom numarası 46
Element serisi Geçiş metalleri
Grup, periyot, blok 10, 5, d
Görünüş Gümüşi beyaz
Paladyum
Atom ağırlığı 106.42 g/mol
Elektron dizilimi [Kr] 4d10
Enerji seviyesi başına
Elektronlar
2, 8, 18, 18
CAS kayıt numarası 7440-05-3
Fiziksel Özellikleri
Maddenin hali katı
Yoğunluk 12.023 g/cm³
Sıvı haldeki yoğunluğu 10.38 g/cm³
Ergime noktası 1828.05 °K
1554.9 °C
Kaynama noktası 3236 °K
2963 °C
Ergime ısısı 16.74 kJ/mol
Buharlaşma ısısı 362 kJ/mol
Isı kapasitesi 25.98 J/(mol·K)
Atom özellikleri
Kristal yapısı Yüzey Merkezli Kübik Kafes
Yükseltgenme seviyeleri 0, +1, +2, +4, +6
Elektronegatifliği 2.20 Pauling ölçeği
İyonlaşma enerjisi 804.4 kJ/mol
Atom yarıçapı 137 pm
Atom yarıçapı (hes.) pm
Kovalent yarıçapı 139±6 pm
Van der Waals yarıçapı 163 pm
Diğer özellikleri
Elektrik direnci 105.4 n nΩ·m (20°C'de)
Isıl iletkenlik 71.8 W/(m·K)
Isıl genleşme 11.8 µm/(m·K) (25°C'de)
Ses hızı 3070 m/s ('de)
Mohs sertliği 4.75
Vickers sertliği 461 MPa
Brinell sertliği 310 MPa

Palladyum, Pd işaretiyle bilinen, platine benzer, atom no: 46 ve atom ağırlığı: 106.42 olan kimyasal element.

1803'te William Hyde Wollaston tarafından bulunan Paladyum metali platinden sonra bu gruptaki metallerin en önemlisidir. Kıymetli metallerden sayılır. Beyaz altın elde edilmesinde kullanılır. 28.10.2010 itibariyle fiyatı 625.00 $/Ons'dur (Gramı yaklaşık 22 $). Gümüş gibi parlaktır. Gayet ince dağılmış bir hâlde iken periyotlar sisteminde kendisinin üstünde bulunan nikelden daha fazla hidrojen gazını çözer. Paladyumda çözünmüş bulunan hidrojen nikelde olduğu gibi çok aktif bir hâldedir ve doymamış organik bileşikleri hidrojenlendirebilir. Hiçbir gaz geçirmeyen levha hâlindeki paladyum, hidrojen gazını geçirir. Paladyum, tuzlarında ekseriyetle +2 değerlikte olup bunlar kahverengidirler. Kahverengi ve nem kapıcı billurlardan oluşan karbon monoksit tarafından koloidal şekilde bulunan ve siyah renkte olan paladyum metaline indirgenir.

Türk Parası Kıymetini Koruma Kanunu hakkında, 32 sayılı kararda yapılan değişikliklerle paladyum resmen değerli maden olarak kanuna eklendi.