Galyum

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Galyum (Ga)

H Periyodik cetvel He
Li Be B C N O F Ne
Na Mg Al Si P S Cl Ar
K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr
Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe
Cs Ba   Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn
Fr Ra   Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Uut Fl Uup Lv Uus Uuo  
  La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu
  Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr  


Temel özellikleri
Atom numarası 31
Element serisi Metaller
Grup, periyot, blok 13, 4, p
Görünüş gümüşi beyaz
Galyum
Atom ağırlığı g/mol
Elektron dizilimi [Ar] 4s2 3d10 4p1
Enerji seviyesi başına
Elektronlar
2, 8, 18, 3
CAS kayıt numarası 7440-55-3
Fiziksel Özellikleri
Maddenin hali Katı
Yoğunluk 5,91 g/cm³
Sıvı haldeki yoğunluğu 6,095 g/cm³
Ergime noktası 302,9146 °K
29,7646 °C
Kaynama noktası 2477 °K
2204 °C
Ergime ısısı 5,59 kJ/mol
Buharlaşma ısısı 254 kJ/mol
Isı kapasitesi 25,86 J/(mol·K)
Atom özellikleri
Kristal yapısı ortokubik
Yükseltgenme seviyeleri 3,2,1
Elektronegatifliği 1,81 Pauling ölçeği
İyonlaşma enerjisi 1'nci=578,8 kJ/mol

2'nci=1979,3 kJ/mol
3'ncü=2963 kJ/mol

Atom yarıçapı 130 pm
Atom yarıçapı (hes.) 136 pm
Kovalent yarıçapı 122 pm
Van der Waals yarıçapı 187 pm
Diğer özellikleri
Elektrik direnci 270 nΩ·m (20°C'de)
Isıl iletkenlik 40,6 W/(m·K)
Isıl genleşme 18 µm/(m·K) (25°C'de)
Ses hızı (ince çubuk) 2740 m/s (20'de)
Mohs sertliği 1,5
Vickers sertliği  ? MPa
Brinell sertliği 60 MPa

Galyum. Kimyasal sembolü Ga, atom numarası 31 olan kimyasal element. Oda sıcaklığının üstünde 3 katı halde bulunur. Boksit ve çinkonun saflaştırılması sırasında aliminyumla beraber elde edilir. Galyum bir yan üründür. En çok kullanılan bileşikleri galyum nitrit ve galyum arsenik tir. Yarı iletkenlerin yapımında ve kızılötesi alıcılarında kullanılır.Galyum elinize aldığınızda eriyen bir metaldir .

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Galyum metali doğada saf halde bulunmaz.Ancak çok kolay elde edilir. Saf bir galyum parlak gümüş renkli cam parçalarına benzer ve insan tenine deydiğinde erir. Galyum metal konteynırlarda ya da cam konteynırlarda dondurularak depo edilir. %60'ı GA (k.n 69) %70'i GA (k.n 72)izotoplarından oluşur. (k.n: kütle numarası)

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Galyum (Latince: Gallia, anlamı Galya, Fransa) ve (Gallus anlamı horoz) ilk olarak Lecoq de Boisbaudran tarafından 1875 de keşfedilmiştir. Daha sonra Dimitri Mendeleyev tarafından da periyodik tablodaki yeri belirlenmiştir. Boisbaudran elemente kendi ismini vermek yerine ozamanın kelime oyunundan yararlanarak Fransa'ya verilen latince isim olan galya ya atfen bu ismi vermiş ancak gallusta Lecoq un soyadının Latincesidir ve horoz anlamına gelmektedir.