Muhammed'in evlilikleri

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Muhammed'in hayatı geleneksel olarak Hicret öncesi (Mekke, 570-622) ve Hicret sonrası (Medine, 622-632) olmak üzere ikiye ayrılır. Muhammed evliliklerinden 2'si hariç tümünü Hicret sonrası döneminde gerçekleştirmiştir. Medine döneminde Muhammed'in her bir eşi için Mescid-i Nebevinin duvarlarına bitişik odalar yapılmıştır. İslamda cariye'lerle ilişkiler evlilik sayılmadığı için Muhammed'in evlilikleri ile ilgili sayılar büyük tutarsızlıklar içerir.

Müslümanlar, Muhammed'in eşlerini bir saygı ifadesi olarak "Mü'minlerin anneleri" olarak ifade ederler. Bunun sebebi Ahzab Suresi 6. ayetde geçen ( أمهات المؤمنين ) tabiridir:

« Peygamber, müminlere kendi nefislerinden önce gelir. O'nun hanımları da onların analarıdır.[1] »

Bilgi kaynaklarının güvenilirliği; Muhammed'in evlilikleri ile ilgili bilgilerin bir bölümü Kur'an'a dayanır. Bunun dışında Hadis, siyer ve tefsir gibi kaynaklardan derlenen bilgiler, bu evliliklerle ilgili bilgi kaynaklarını oluşturmaktadır. Bazı araştırmacılar bu kaynaklarda verilen bir takım bilgilerin doğruluk derecesini sorgulanabilir nitelikte bulmaktadırlar.[2][3]

Evliliklerin sayı ve amaçları[değiştir | kaynağı değiştir]

Kadınların sayısı; Muhammed'in kesin sayısı bilinmeyen, çok sayıda evlilik, esire veya cariye edindiği değişik kaynaklarda bulunur. Buna göre Muhammed 9,[4] 11,[5] 11 ya da 13,[6] 12,[7][8][9] 13,[10], 12 evlilik ve iki cariye[11] 15,[12] 19,[13] 22,[14][15] 10 evlilik, 10-15 cariye,[16] kadın ile evlilik yapmıştır. Şii kaynaklarda verilen hadislere göre Muhammed bazı kadınlarla muta türü ilişkilere de izin vermiş [17] ve uygulamıştır.[18]

Arap kültüründe evlilikler kabile ihtiyaçlarına göre planlanır, kabile içinde ve diğer kabileler arasında ittifaklar oluşturma amacıyla yapılırdı.[19] Watt 'a göre Muhammed'in bütün evlilikleri arkadaşlık ilişkilerini güçlendirme politikasına hizmet ediyordu ve Arap gelenekleri üzerine kurulmuştu.[20] Esposito Muhammed'in bazı evliliklerinin dul kadınlara yeni bir yaşam şansı vermeyi amaçladığını ifade eder.[21][22] Francis Edwards Peters'a göre Muhammed'in evlilikleri hakkında genellemeler yapmak zordur; Onlardan bazıları politik, bazıları acıma ve belki de gönül işleri ile alakalıydı.[23] Muhittin Akgül Muhammed'in eğitim-öğretim, sosyal, dini-teşrii (şeriat, ya da yasa koyma) ve siyasi sebeplerle evlilikler yaptığını ifade eder.[24] Turan Dursun'a göre ise evliliklerinin mal, statü, cinsel arzular gibi çeşitli amaçları bulunmaktaydı.[25]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Hatice bint Hüveylid[değiştir | kaynağı değiştir]

Muhammed, Mekkeli zengin bir kadın olan Hatice'nin üzerinde iyi bir izlenim bıraktı ve Hatice'nin evlenme teklifini kabul ederek onunla evlendi. Evlendiklerinde Muhammed'in 25, Hatice'nin ise 40 yaşlarında olduğu ifade edilir.[26][7] Hatice ölünceye kadar başka eş almadı.[27][28] Muhammed'in Hatice'den, 2 oğlan ve 4 kız olmak üzere 6 çocuğu olmuştur.[29][30][31] Hatice vefat ettikten 2,5 yıl sonra, 53 yaşından sonra Polijinik evlilikler yapmıştır.[32]

Sevde bint-i Zem’a[değiştir | kaynağı değiştir]

Hatice'nin ölümünden sonra, Havla bint Hakim'in ev işlerine yardımcı olur tavsiyesiyle evlendiği dul ve yaşlı bir kadındı. Muhammed ile evlendiğinde 55 yaşlarındaydı.[7]

Aişe bint-i Ebu Bekir[değiştir | kaynağı değiştir]

Sevde bint-i Zem’a ile evliliğinden kısa bir süre sonra da genç bir kız olan Aişe bint Ebu Bekir ile sözlenmiştir.[33][34] Aişe ile sözlendikten 3 yıl sonra yani hicretten sonra evlenmiştir.[35][36] Aişe, Muhammed'in önceden evlilik yapmamış tek eşidir.[35][37]Aişe'nin Muhammed'le evlendiği sırada yaşı değişik kaynaklarda 9,[38] karşılaştırmalı çalışmalarda 13, 15, 18[39][40][41] veya 20[42] olarak geçer.

Prof Dr Süleyman Ateş, Aîşe'nin yaşı ile ilgili rivayetlerin Ayşe’nin özgeçmişini yazan tarihçilerin verdiği bilgilerle uyuşmadığını ifade etmektedir;" Tarihçilerin ve bibliyografların tespitine gore Hz. Ayşe, Peygamberimizin kızı Hz. Fatıma'dan beş yaş küçüktür. Hz. Fatıma Peygamberlikten 5 yıl önce doğmuştur. Demek ki Hz. Ayşe, Peygamberliğin başlangıç yılında doğmuştur. Hz. Muhammed Peygamber olduktan itibaren 13 yıl Mekke'de kaldı. Peygamber hicret ettiği zaman Ayşe 13 yaşında olmalıdır. Peygamber Medine'ye göçtükten iki yıl sonra Ayşe ile evlendiğine göre (el-İsâbe: 4/359) demek ki evlendiği zaman Hz. Ayşe en az 15 yaşında idi. Ayrıca Hz. Ayşe, Peygamber'le nişanlanmadan önce Cübeyr ibn Mut‘im’e nişanlı veya sözlü idi. Bu da onun, Peygamber, kendisini istemeden önce evlenecek yaşta olduğunu göstermez mi? Bu yaş da her hâlde dokuz yaş değildir. Demek ki Peygamber istediği zaman Ayşe, en azından evlenecek çağ olan 15 yaşlarında idi. Bu yaş da Arabistan gibi sıcak ülkelerde tam evlenme çağıdır. Bizde de eskiden kız çocukları erken evlendirilirdi. "14'üne gelince kızı ya ere veya yere vermeli" cümlesi bir ata sözü gibi söylenir. Zaten evlenecek çağda olmayan birisini Peygamber’e önermezlerdi. Çünkü Hz. Ayşe'yi direkt olarak Peygamber istememiş, halası onu Peygamber'e önermiş, o da uygun görmüştü. Bir başka rivayete göre Hz. Ayşe Peygamberimizin kızı Fatma ile yaşıttır. Fatma’nın doğumunda babası 35 yaşında idi. Bu durumda Ayşe evlendiğinde 20 yaşlarındadır. " ifadesini kullanmaktadır.[43]

Savaş sonrasında dul kalanları himaye[değiştir | kaynağı değiştir]

Medine'ye hicretten sonra Muhammed, savaşlarda ölen Müslümanların dulları ile evlilikler yapmıştır. Bu durumda olan kadınlar: [7]

Hafsa bint-i Ömer[değiştir | kaynağı değiştir]

Hafsa bint Ömer bin Hattab, Uhud'da ölen Huneys b.Huzafe'nin dulu ve Ömer bin Hattab'ın kızıdır. [44]

Hind bint-i Ebî Ümeyye[değiştir | kaynağı değiştir]

[32][45] Uhud'da ölen Abdullah bin Abdilesed'in duludur.[46])

Reyhâne bint-i Zeyd[değiştir | kaynağı değiştir]

Benî Kurayza Gazvesi’nde esir düşmüş, sonradan Müslüman olmuştur.İslam Peygamberi Muhammed ile evliliği Müslümanlığı kabul etmesinden sonradır.[47]

Zeynep bint-i Huzeyme[değiştir | kaynağı değiştir]

Bedir'de ölen Ubeyde b. el-Haris'in duludur.[48],

Zeynep bint-i Cahş[değiştir | kaynağı değiştir]

Evlatlığı olan Zeyd'in ayrıldığı hanımı ve halasının kızıdır.[37][49]

Barış veya ittifak amacıyla yapılanlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Cüveyriye bint-i Haris[değiştir | kaynağı değiştir]

Mustalik oğullarının reisi el-Haris’in kızıdır.[50],[32][45]

Safiyye bint-i Huyey[değiştir | kaynağı değiştir]

Medine Yahudilerinden Nadir Oğulları kabilesi reisi Huyey b. Ahtab’ın kızıdır.[51][52]

Ümmü Habibe Remle bint-i Ebî Süfyan[değiştir | kaynağı değiştir]

Kureyş lideri Ebu Süfyan'ın kızıdır.[53],

Mâriye el-Kıbtiyye[değiştir | kaynağı değiştir]

Mısır Mukavkısı'nın hediyesi olarak gelmiş [54]) ve Medine’de İslam Peygamberinin tebliği üzerine İslamı kabul etmiş müslüman ve[45] daha sonra Peygamber ile nikâhlanıp, evlenmiş bir yıl sonra da Muhammed'in erkek çocuklarından İbrahim'i dünyaya getirmiştir.[32][45][55]

Meymûne bint-i Haris[değiştir | kaynağı değiştir]

Âmir b. Sa’sa’a kabilesindendir.[56]

Evliliklerinin Zaman Çizelgesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Aile hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Muhammed ve ailesi Medine'deki Mescid-i Nebeviye bitişik küçük odalarda yaşadı. Bunların her birinin genişliği 1,70 metre, uzunluğu 2.30 metre ve tavan yüksekliği ortalama bir adam ayakta durabileceği kadardı. Kapı olarak battaniye gibi bir perde kullanılırdı.[57] Katade nakletmiştir, Enes bin Malik' "Peygamber her gündüz ve gece boyunca, bütün eşlerini ziyaret ederdi ve mescide bitişik oda sayısı onbir idi.dedi. Ona sordum "Peygamber bu güce sahip miydi? Enes "Biz genellikle O'na 30 erkek gücü verildiğini konuşurduk"[58]

Muhammed'in eşleri "Mü'minlerin Anneleri" gibi özel bir statüye sahip olsa da, Muhammed, onların hiçbirine bu statüyü kullanarak özel muamaleye tabi tutulmalarına izin vermedi. [59]

Muhammed öldüğü zaman geride 9 adet dul bırakmış ve bu kadınlar müminlerin anneleri sayıldığı için ömürleri boyunca diğer erkeklerle evlenmemişlerdir.


Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Aleem, Shamim (2007). "12. Mothers of Believers". Prophet Muhammad(s) and His Family. AuthorHouse. ss. 85. ISBN 978-1-4343-2357-6. 
  2. ^ http://www.sonmezkutlu.com/?pnum=43&pt=Tarihsel%20Muhammed%20ile%20Menkabevi%20Muhammed'i%20Ay%C4%B1rman%C4%B1n%20%C3%96nemi
  3. ^ http://www.suleyman-ates.com/index.php?option=com_content&view=article&id=425:bn-shaktan-oence-siyer-yazar-var-m&catid=38:haziran-2012&Itemid=118
  4. ^ http://www.ali-gomaa.com/?page=scholary-output&so_details=153
  5. ^ http://www.answering-islam.org/Shamoun/mhd_marriages.htm
  6. ^ http://www.bible.ca/islam/dictionary/M/muhammad.html
  7. ^ a b c d [1] Prof.Dr. Mehmet Soysaldı, Peygamber Efendimizin Evliliklerinin Sebep ve Hikmetleri
  8. ^ http://www.light-of-life.com/eng/reveal/r5405et8.htm
  9. ^ http://www.islamawareness.net/Muhammed/ibn_kathir_wives.html
  10. ^ http://www.answering-islam.org/Shamoun/mhd_marriages.htm
  11. ^ http://mukto-mona.net/Articles/asghar/muhammad_islam12.htm
  12. ^ http://www.bible.ca/islam/dictionary/M/muhammad.html
  13. ^ http://www.islam-watch.org/authors/68-mumin/1164-muhammad-and-wives-a-look-into-the-harem-of-the-holy-prophet.html
  14. ^ http://www.bible.ca/islam/islam-myths-muhammad-sinless-4-wives.htm
  15. ^ http://muslumanlik.angelfire.com/muhammedinkarilaricariyeleri.html
  16. ^ http://encyclopedia2.thefreedictionary.com/List+of+Muhammad's+wives+and+companions
  17. ^ http://www.islamievlilik.com/batil_evlilik.html
  18. ^ Taberi, Tarih, III, 168
  19. ^ Amira Sonbol, Rise of Islam: 6th to 9th century, Encyclopedia of Women and Islamic Cultures
  20. ^ Watt (1956), p.287
  21. ^ Esposito (1998), pp. 16–8.
  22. ^ John Esposito. Islam: The Straight Path. Oxford University Press. p.17-18.
  23. ^ F. E. Peters (2003), p.84
  24. ^ http://www.yeniumit.com.tr/konular/detay/peygamberimizin-hanimlari-ve-evliliklerindeki-hikmetler-2#.UdpmFDvwnSs
  25. ^ http://www.turandursun.com/index.php?option=com_content&view=article&id=469:muhammedin-cinsel-hayati-2&catid=44&Itemid=117
  26. ^ İbnü'l-Esîr, el-Kâmil 2/39
  27. ^ Bullough (1998), p. 119
  28. ^ Reeves (2003), p. 46
  29. ^ İbn Hişam, es-Siretü’n-Nebeviyye, I, 190.
  30. ^ İbn Hişam, age., I, 190; İbn Sa’d, Tabakat, I, 133
  31. ^ Peygamber Efendimizin Evliliklerinin Sebep ve Hikmetleri.
  32. ^ a b c d İbn Sa’d, Ebu Abdillah Muhammed, et-Tabakatü’l-Kübrâ, Beyrut 1985, VIII, 216-220.
  33. ^ D. A. Spellberg, Politics, Gender, and the Islamic Past: the Legacy of A'isha bint Abi Bakr, Columbia University Press, 1994, p. 40
  34. ^ Watt, Aisha, Encyclopedia of Islam
  35. ^ a b Karen Armstrong, Muhammad: A Biography of the Prophet, Harper San Francisco, 1992, p. 145.
  36. ^ Tabari, Volume 9, Page 131; Tabari, Volume 7, Page 7
  37. ^ a b Momen (1985), p.9
  38. ^ [hadis.ihya.org/buhari/konu/955.html Sahîh-i Buhârî]
  39. ^ Mehmet Azimli, İslâmi araştırmalar, c.16, sayı 1/2003, Dicle Üniversitesi, İlâhiyat Fakültesi
  40. ^ http://www.bilimfelsefedin.org/?p=144 Aişe'nin evlilik yaşı tartışmaları
  41. ^ http://www.yeniumit.com.tr/konular/detay/aise-validemiz-in-evlilik-yasi#.UeNB_tKG5Ko Dr.Reşat Haylamaz "Aişe Validemizin evlilik yaşı" (Akademik izâhat)
  42. ^ http://www.suleyman-ates.com/index.php?option=com_content&view=article&id=564%3Ahz-ayenin-evlenme-yayla-ilgili-rivayetler-tarihi-bilgilere-terstir&catid=46%3Aubat-2013&Itemid=97 Aîşenin evlilik yaşı, Prof Dr Süleyman Ateş
  43. ^ http://www.suleyman-ates.com/index.php?option=com_content&view=article&id=564%3Ahz-ayenin-evlenme-yayla-ilgili-rivayetler-tarihi-bilgilere-terstir&catid=46%3Aubat-2013&Itemid=97 Erişim tarihi: 30 Temmuz 2013
  44. ^ Nomani (1970), pg. 360
  45. ^ a b c d http://web.firat.edu.tr/msoysaldi/efendimizinevlilikleri.pdf Prof.Dr.Mehmet SOYSALDI
  46. ^ Umm Salamah. Courtesy of ISL Software. University of Southern California.
  47. ^ http://www.islamkent.org/threads/37323-Her-g%C3%BCn-10-dk-ay%C4%B1r%C4%B1n!-(Hz-Muhammed-(sav)-in-hayat%C4%B1)/page5 Doç Dr Casim AVCI Hz.Muhammed (sav)'in hayatı
  48. ^ Watt(1956), pg.393
  49. ^ Watt (1974), p.156-159
  50. ^ Rodinson, page 196.
  51. ^ Nomani(1970) p. 424.
  52. ^ Watt (1964) p. 195
  53. ^ Umm Habibah: Ramlah Bin Abi Sufyan. IslamOnline.
  54. ^ A. Guillaume (1955), p. 653
  55. ^ İbn Sa’d, age., VIII, 212, 213.
  56. ^ Al-Shati, Bint (2006-12). The wives of the Prophet. Matti Moosa (trans.), D. Nicholas Ranson. Gorgias Press LLC. ss. 52. ISBN 978-1-59333-398-0. 
  57. ^ Numani, p. 259-60
  58. ^ http://www.usc.edu/org/cmje/religious-texts/hadith/bukhari/005-sbt.php#001.005.268
  59. ^ Ramadan (2007), p. 168-9