Öök (dağ)
Öök dağ | |
---|---|
![]() | |
En yüksek noktası | |
Yükseklik | 2311 m (Bura doruğu) |
Koordinatlar | Enlem:51° 53′ 00″ Kuzey Boylam: 93° 31′ 40″ Doğu |
Coğrafya | |
Konum | Biyhem Kojuun, Tıva Cumhuriyeti |
Tırmanma | |
En kolay rota | Yenisey otoyolu |
Öök veya Eğik (Rusça: Уюкский хребет, Uyukskiy hrebet), Tuva Cumhuriyeti'nin Biğkem bölgesi kuzeyinde dağ.
Sözkökü
[değiştir | kaynağı değiştir]Tıva Türkleri'nin Öök dediği bu dağın adı Rusçaya Rusçada ö ve ü harfleri kullanılmadığından Uyuk olarak geçmiştir. Bu sözü oyuk sözüne bağlayan araştırmacılar olsa da bu görüş pek tutulmaz. Öök sözü Tıvaca'da düğme,[1] buton anlamına gelir. Dağın vadisi ve dolayı, tarihi yönden önemli arkeolojik buluntulara sahne olmuştur. Turan akarsuyunun sağ tarafında yazılıtaş anıtları bulunmuştur. Taşlardaki tarihi bilgiler bu akarsuyun adının Egük Katun adından dolayı Egük akarsuyu olduğunu vermektedir. Eğük (veya Egök) sözü zamanla değişerek Öök halini almış olduğu araştırmacılar tarafından beyan edilir. Kıvrımlı, dolambaçlı, eğimli, eğik, sarmal anlamlarına gelir.[2] Tıva Türkçesinde eeger (eek-) sözü eğrilmek, viraj, ; eetpek, kıvrım demektir.[3]
Konum
[değiştir | kaynağı değiştir]Tuva Cumhuriyeti'nin Biğkem bölgesi kuzeyinde, Batı Sayan dağlarının güney koludur.
Özellikler
[değiştir | kaynağı değiştir]Dağ sırtının uzunluğu yaklaşık 120 km. En yüksek yer ise Bura doruğudur (2311 m). Dağ sırtı konglomera, şist, kumtaşı ve volkanik kayaçlardan oluşur. Havzası derindir. Peyzajı çekicidir. Güney yamaçlarda bozkır görülürken kuzey yamaçları karaçam ormanları, Sibir sidrağacı veya dıt, balkaragay veya dilağaç da denilen ağaçların oluşturduğu görülür.[4]
İlgili eserler
[değiştir | kaynağı değiştir]- Уюкский хребет — Büyük Sovyet Ansiklopedisindeki bu başlıklı makale.
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]- Uyuk akarsuyu: Tarihi kaynaklarda Eğük akarsuyu olarak geçmektedir. Zamanla değiştiği ve Eğök, Öğök, Üyük, Öök halini aldığı ve Rusçaya da eski versiyonlarından birinin Üyük sözünden bozma Uyuk olarak geçtiği Tıva Toponomi sözlüğü'nde söylenmektedir.
- Çabaş (dağ)
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Tuvaca- Türkçe Sözlük, D.Monguş. 2005. Kızıl
- ^ Tuva Toponomik Sözlüğü. B. Ondar. 2007, Kızıl. s. 334
- ^ Tuvaca Türkçe Sözlük, D. Monguş. Kızıl. s.310
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 29 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2016.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Coğrafya ansiklopedisinden23 Eylül 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
![]() | Bir dağ veya dağ grubu ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |