Mustafa Pehlivanoğlu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Mustafa Pehlivanoğlu
Doğum Mustafa Pehlivanoğlu
3 Mart 1958(1958-03-03)
Ayaş, Ankara
Ölüm 7 Ekim 1980 (22 yaşında)
Ulucanlar, Altındağ, Ankara
Ölüm sebebi İdam
Defin yeri Karşıyaka Mezarlığı
Milliyet Türk
Etnik köken Türk
Vatandaşlık  Türkiye
Siyasi parti Milliyetçi Hareket Partisi
Din İslam
Ebeveyn(ler) Ahmet Pehlivanoğlu
Zeynep Pehlivanoğlu

Mustafa Pehlivanoğlu, (d. 3 Mart 1958, Ayaş, Ankara - ö. 7 Ekim 1980, Ulucanlar, Altındağ, Ankara), 12 Eylül Darbesi'nden sonra idam edilen ilk ülkücü.

Balgat Katliamı[değiştir | kaynağı değiştir]

10 Ağustos 1978 günü Ankara'nın Balgat semtinde saat 21 sıralarında sol görüşlü kişilerin bulunduğu dört kahvehaneye bir otomobilden otomatik silahlarla yaylım ateşi açıldı. Açılan ateş sonucu dört kişi öldü, ikisi ağır on bir kişi yaralandı.[1] Yapılan incelemede, bıçakla yaralamadan sanık Mustafa Pehlivanoğlu ile silah tehdidi ve silah teşhirinden sabıkalı Haydar Şahin adlı kişilerin kahvehaneye ateş açan kişiler oldukları saptandı.[2]

Yargılama ve idam[değiştir | kaynağı değiştir]

Mustafa Pehlivanoğlu, yapılan yargılama sonunda idam cezasına çarptırıldı. Yatmakta olduğu ve çok sıkı korunan Mamak Askerî Cezaevi'nden kaçtı ancak 18 Ağustos 1980'de Kütahya'da yakalandı. Birkaç hafta sonra, 12 Eylül 1980 günü, Türk Silahlı Kuvvetleri emir komuta zinciri içinde yönetime el koydu. Kenan Evren başkanlığındaki Millî Güvenlik Konseyi, 6 Ekim 1980 günü yapılan toplantıda Pehlivanoğlu ve diğer üç idam mahkûmunun infazlarına onay verdi. Pehlivanoğlu, 7 Ekim 1980'de, sol görüşlü Necdet Adalı'dan birkaç saat sonra 22 yaşındayken Ankara Merkez Kapalı Ceza ve Tutukevi'nde asılarak idam edildi. Millî Güvenlik Konseyi Başkanı Kenan Evren, aynı gün tuttuğu notlarda Adalı ve Pehlivanoğlu'nun idamları hakkında şöyle yazdı:

"Dün onayladığımız iki idam cezası bugün infaz edildi. Biri 24, diğeri 22 yaşında olan bu iki terörist, yedi kişiyi öldürmüşler, on iki kişiyi de yaralamışlardı. Böylece işledikleri suçlarını canları ile ödediler."[3]

Pehlivanoğlu, Ankara Karşıyaka Mezarlığı'na gömüldü.

Ölümünden sonra[değiştir | kaynağı değiştir]

İdam kararını veren Sıkıyönetim Mahkemesi Hâkimi Ali Fahir Kayacan, yıllar sonra anlattığı anılarında verdiği karardan pişmanlık duymadığını söyledi. Pehlivanoğlu'nun idam anını da şöyle anlattı:[4]

"Odadayken Mustafa Pehlivanoğlu'nu çağırdılar. Onun da son arzusu ailesine mektup yazmak oldu. Dinî telkini kabul etti. Ondan sonra ben hükmü okudum. Pehlivanoğlu, savcılıkta itiraflarda bulunmuştu. Ben hükmü okuduktan sonra bana, 'Efendim ben o kadar yardımcı da oldum.' dedi. Ona, infaz hükmünün değiştirilmesinin mümkün olmadığını anlattım. Pehlivanoğlu da sehpada slogan attı."

Pehlivanoğlu'nun, tutuklu bulunduğu Ulucanlar Cezaevi'nden annesine yazdığı mektup, 2010 yılında dönemin başbakanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından AK Parti Meclis Grup toplantısında okunmuştur.[5]

Ayrıca Bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Necdet Adalı

Türkiye'de sağ-sol çatışması

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Cumhuriyet Gazetesi, 11 Ağustos 1978: Ankara'da 4 Kahve Tarandı, 4 Kişi Öldü, 11 Yaralı Var". 3 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "Cumhuriyet Gazetesi, 12 Ağustos 1978: Balgat Katliamı'nın Sanıkları Saptandı". 3 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ Kenan Evren'in Anıları, Cilt 2, 1991. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Ekim 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mayıs 2008. 
  5. ^ "Erdoğan 12 Eylül kurbanlarının mektuplarını okudu". Radikal. 20 Temmuz 2010. 6 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2016. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]