Marlon Brando

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Marlon Brando
Marlon Brando 1963.jpg
Marlon Brando (1963)
Doğum Marlon Brando, Jr.
3 Nisan 1924
Omaha, Nebraska, ABD
Ölüm 1 Temmuz 2004 (80 yaşında)
Los Angeles, Kaliforniya, ABD
Etkin yıllar 1944–2004
Evlilik Anna Kashfi (1957–1959)
Movita Castaneda (1960–1962)
Tarita Teriipaia (1962–1972)
Çocuk(lar) 11
İmza
Marlon Brando signature.png
Brando'nun A Streetcar Named Desire filminin setinde Carl Van Vechten tarafından çekilmiş bir pozu (1948)

Marlon Brando (3 Nisan 1924 – 1 Temmuz 2004), 20. yüzyılın en önemli sinema oyuncusu olarak gösterilen, Oscar ödüllü Amerikalı oyuncu.

Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Küçük yaşta tiyatroya başlamış olan oyuncu, New York'ta Lee Strasberg, Elia Kazan, Stella Adler ve Emir Zahirovic'den senelerce oyunculuk dersi almıştır. Ancak kendisi üzerinde en önemli etkiyi Stella Adler'in (dolaylı olarak ünlü Rus tiyatrocu Konstantin Stanislavski'nin) yapmış olduğunu ısrarla belirten Brando, Actors Studio'nun kurucularından olmasa da 1952'den itibaren stüdyonun dünya çapında ün kazanacağı dönemde başında bulanan Lee Strasberg'in kendini hocaların hocası gören kibirli tavrı karşısında hep muhalif olmuştur. Oyunculuk hayatı üzerinde, bir zamanlar Henry Fonda'yı sahnelere kazandıran tiyatrocu annesinin etkisi olduğunu da yadsımaz.

"Hala Hollywood'da bulunmamın tek nedeni parayı reddedecek ahlaki cesaretimin olmayışıdır" diyecek kadar cesur, 1972'de The Godfather filmiyle aldığı Oscarı reddedecek kadar da asi biriydi. İkinci Oscarını Amerika'nın Kızılderililere karşı uyguladığı politikayı protesto etmek için ödülü almaya dahi gelmemiştir. On the Waterfront (Rıhtımlar Üzerinde) ile gerçekleştirdiği performansla tüm zamanların en iyi oyuncularından biri olduğunu kanıtladı; ama Brando'nun yakın dostu Elia Kazan'ın da bu başarıda rolü vardı. Elia Kazan film için başta Frank Sinatra ile anlaşmış olmasına rağmen, yapımcı Spiegel'in de etkisiyle Brando'yu başrole koymuştur. Kült filmler arasına giren bir diğer filmi ise "Last Tango in Paris" filminde Bernardo Bertolucci ile çalışmıştır. Filmlerinde kendine has bir tarzı vardı. Bunlardan birkaçı; repliklerini ezberlemeyi reddederdi küçük kâğıtlar kullanırdı. Bir filmde sesinin daha boğucu çıkması için yanaklarına pamuklar doldurdu. The Man (1950) filmindeki Ken Wilcheck rolü için haftalarca tekerlekli sandalyeli gazilerle birlikte olmuştu.

Brando ülkesinde Kızılderili ve siyahların hakları için aktif olarak çalışmıştı. Hollywood sinemasının Kızılderililere karşı tutumunu pek çok yollarla protesto etmiş, düşman edinmiştir. Oğlunun cinayet davasında mahkemede kendisini 'ateist' olarak tanımlasa da, dini inancı bulunduğunu hayatının akışında pek çok yerde belirtmiş, özellikle Kızılderili manevi inançlarına kendini yakın hissettiğini belirtmiştir. Oğlu Michael Jackson'ın korumalarından biriydi. Uyuşturucudan kurtulmaya çalışan kızı intihar etti. 2001 yılında zatürreden dolayı hastaneye kaldırıldı. Empire dergisinin 'Film Tarihinin 100 Seksi Starı' listesine 14. sıradan seçilmişti.

Filmografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Film
Yıl Yapım Rol
1950 The Men Kenneth "Ken" Wilcheck / "Bud"
1951 A Streetcar Named Desire Stanley Kowalski
1952 Viva Zapata! Emiliano Zapata
1953 Julius Caesar Mark Antony
The Wild One Johnny Strabler
1954 On the Waterfront Terry Malloy
Désirée Napoleon Bonaparte
1955 Guys and Dolls Sky Masterson
1956 The Teahouse of the August Moon Sakini
1957 Sayonara Maj. Lloyd "Ace" Gruver, USAF
1958 The Young Lions Lt. Christian Diestl
1960 The Fugitive Kind Valentine "Snakeskin" Xavier
1961 One-Eyed Jacks Rio
1962 Mutiny on the Bounty 1st Lt. Fletcher Christian
1963 The Ugly American Ambassador Harrison Carter MacWhite
1964 Bedtime Story Freddy Benson
1965 Morituri Robert Crain
1966 The Chase Sheriff Calder
The Appaloosa Matt Fletcher
1967 A Countess from Hong Kong Ogden Mears
Reflections in a Golden Eye Maj. Weldon Penderton
1968 Candy Grindl
The Night of the Following Day Chauffeur
1969 Burn! Sir William Walker
1971 The Nightcomers Peter Quint
1972 The Godfather Don Vito Corleone
Last Tango in Paris Paul
1976 The Missouri Breaks Robert E. Lee Clayton
1978 Superman Jor-El
Raoni Narrator
1979 Apocalypse Now Colonel Walter E. Kurtz
1980 The Formula Adam Steiffel
1989 A Dry White Season Ian McKenzie
1990 The Freshman Carmine Sabatini
1992 Christopher Columbus: The Discovery Tomás de Torquemada
1995 Don Juan DeMarco Dr. Jack Mickler
1996 The Island of Dr. Moreau Dr. Moreau
1997 The Brave McCarthy
1998 Free Money Warden Sven "The Swede" Sorenson
2001 The Score Max
Televizyon
Yıl Yapım Rol
1949 Actors Studio Doctor
1950 Come Out Fighting Jimmy Brand
1979 Roots: The Next Generations George Lincoln Rockwell
Klip
Yıl Yapım Rol
2001 You Rock My World The Boss
Video Oyunları
Yıl Yapım Rol
2006 The Godfather: The Game Don Vito Corleone

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kazan, Elia. Bir Yaşam. Nihal Yeğinobalı (Çev.) (1989) İstanbul:Güneş Yayınları
  • Brando, Marlon. Annemin Öğrettiği Şarkılar. Gürol Koca (Çev.) (1995) İstanbul:Remzi Kitabevi, ISBN 975-14-0491-6
  • Grobel, Lawrence. Conversations with Brando. (1999) New York:Cooper Square Press, ISBN 0-8154-1014-X

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]