I. Serhas

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Serhas (Xerxes)
Büyük Pers kralı
Xerxes Image.png
Serhas
İran kralı
Hüküm süresi MÖ 485-465
Taç giymesi MÖ Ekim 485
Önce gelen I. Darius
Sonra gelen I. Artaserhas
Doğum MÖ 519
İran
Ölüm MÖ 465
İran
Eş(ler)i Amestris
Hanedan Ahameniş
Babası I. Darius
Annesi Atossa

I. Serhas veya Kserkses (Farsça: Haşayarşa)(خشايارشا)‎[1])(hükümdarlık: MÖ 486 – 465[2]) Ahameniş İmparatorluğu'nun Pers kralıydı. Yunanca Eski Pers hükümdar adlarından Xšayāršā (Hşayarşa) sözcüğünden gelen Serhas, "kahramanlar kralı" anlamına gelmektedir.[3]

Pers kralı I. Serhas, yıllardan bu yana babası Darius'un Yunanlara karşı başlattığı savaşı sürdürmek için hazırlanıyordu. Atina'ya karşı büyük orduyla sefere çıktı. MÖ 484'te Serhas komutasındaki ordu Anadolu'ya vardı ve Çanakkale'de, Çanakkale Boğazı (Dardanel)'in karşı kıyısında yer alan Abidos'a gemilerden bir köprü yapıp askerlerini boğazdan karşıya geçirdi. Herodot, Serhas'ın beş milyondan fazla adamı olduğunu söylese de, ozan Simonides bu sayının üç milyon dolayında olduğunu belirtir. Herodot, ordunun içerek ırmakları kuruttuğunu ve koca kentlerin erzağını tükettiğini de öne sürmektedir. Bu betimlemeler çok abartılmış olsa da kesin olan, Perslerin Yunanlardan sayıca üstün olduklarıdır.

I. Kserkses, Ahameniş İmparatorluğu'nun M.Ö. 486'dan 465'e kadar hüküm süren dördüncü kralıydı. I. Darius ve Büyük Kiros'un kızı Atossa'nın oğlu olarak dünyaya geldi ve babasının sarayında büyüdü ve eğitim gördü. I. Darius'un ölümü üzerine Kserkses onun yerine kral olmuş ve isyanları bastırarak ve imparatorluğun yönetimini merkezileştirerek gücünü pekiştirmeye çalışmıştır. En çok Atina ve Sparta önderliğindeki Yunan şehir devletlerinin isyanına karşılık olarak M.Ö. 480 yılında Yunanistan'ı işgal etmesiyle tanınır. İşgal, küçük bir Yunan kuvvetinin Pers ordusunu geri püskürttüğü Thermopylae Savaşı ile başlamış, ve nihayetinde Salamis Savaşı ve Plataea Savaşı'nda Persler mağlup edilmiştir. Askeri seferlerinin yanı sıra Kserkses, Persepolis'teki sarayın yeniden inşası ve Süveyş kıstağından geçen bir kanalın inşası da dahil olmak üzere inşaat projeleriyle tanınır. Ahameniş İmparatorluğu'nu bir satraplık sistemiyle yönetmiş ve güçlü bir ordu ve donanma kurmuştur. Zerdüşt dinine mensup olan Kserkses birkaç kez evlenmiş ve çok sayıda çocuk sahibi olmuştur. Kserkses M.Ö. 465 yılında bir suikast sonucu öldürülmüş ve yerine oğlu I. Artaserhas geçmiştir. Çeşitli sanat ve edebiyat eserlerinde tasvir edilmiş ve modern popüler kültürde filmlerde ve video oyunlarında tasvir edilmiştir. [4][5][6]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Ghias Abadi, R. M. (2004). Achaemenid Inscriptions (کتیبه‌های هخامنشی)‎ (Farsça) (2nd edition bas.). Tahran: Shiraz Navid Publications. ss. page 107. ISBN 964-358-015-6. 
  2. ^ "History Workshop - Chronological Tables". 9 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2013. 
  3. ^ Strauss, Barry S., The Battle of Salamis: The Naval Encounter That Saved Greece - and Western Civilization, p. 36. Simon & Schuster, New York, 2004.
  4. ^ Littman, Robert J. (Ocak 1975). "The Religious Policy of Xerxes and the "Book of Esther"". The Jewish Quarterly Review. 65 (3): 145. doi:10.2307/1454354. ISSN 0021-6682. 
  5. ^ Lazenby, John Francis (1993). The Defence of Greece, 490-479 B.C. (İngilizce). Aris & Phillips. ISBN 978-0-85668-591-0. 
  6. ^ "Xerxes, of De hoogmoed - Louis Couperus | gedrukt boek | Bibliotheek.nl". www.bibliotheek.nl. Erişim tarihi: 4 Şubat 2023. 
I. Serhas yazıtı (Van Kalesi)
I. Serhas
Doğumu: MÖ 519 Ölümü: MÖ 465
Önce gelen
I. Darius
Pers Kralı (Şah)
MÖ 485–MÖ 465
Sonra gelen
I. Artaserhas
Mısır Firavunu
MÖ 485–MÖ 465