Budapeşte Ferenc Liszt Uluslararası Havalimanı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Budapeşte Ferenc Liszt Havalimanı sayfasından yönlendirildi)
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Budapeşte Ferenc Liszt Uluslararası Havalimanı
Budapest Liszt Ferenc Nemzetközi Repülőtér
Budapest Airport logo.png
2016-05-09 Flughafen BUD.jpg
IATA: BUDICAO: LHBP
Özet
Havalimanı tipi Sivil
Sahibi Budapest Airport Ltd.[1]
İşletici Budapest Airport Ltd.[2]
Hizmet verdiği şehir Budapeşte, Macaristan
Yer Budapeşte merkezinin 16 km (9,9 mi) kuzeybatısında
Bağlantı merkezi (hub)
Rakım (ODS) 151 m / 495 ft
Koordinatlar 47°26′22″K 019°15′43″D / 47.43944°K 19.26194°D / 47.43944; 19.26194Koordinatlar: 47°26′22″K 019°15′43″D / 47.43944°K 19.26194°D / 47.43944; 19.26194
Web sitesi bud.hu/en
Harita
BUD'nın Macaristan'da bulunduğu yer
BUD
BUD
BUD'nın Budapeşte'da bulunduğu yer
BUD
BUD
Macaristan ve Budapeşte'deki konumu
Pistler
Yön uzunluk yüzey
m ft
13L/31R 3.707 12.162 Asfalt beton
13R/31L 3,010 9,875 Asfalt beton
İstatistikler (2019)
Yolcu 16.173.489[3]
Yolcu değişimi 18-19 artış8.8%
Kaynak: Passenger Traffic, ACI Europe[4]
AIP of Hungary[5]

Budapeşte Ferenc Liszt Uluslararası Havalimanı[6] (Macarca: Budapest Liszt Ferenc Nemzetközi Repülőtér) (IATA: BUDICAO: LHBP) eski adıyla Budapeşte Ferihegy Uluslararası Havalimanı veya yaygın adlandırmasıyla Ferihegy, Budapeşte'ye hizmet veren Macaristan'daki en büyük uluslararası havalimanıdır. Havalimanı, Budapeşte merkezinin 16 kilometre (9.9 mil) güneydoğusunda (Pest ilçesi sınırında) yer alır ve 2011'de, doğumunun 200. yıl dönümü vesilesiyle ünlü Macar besteci Franz Liszt (Macarca: Liszt Ferenc) onuruna yeniden adlandırılmıştır.[7]

Havalimanından birincil olarak Avrupa içinde değil Afrika, Orta Doğu, Kuzey Amerika ve Uzak Doğu'ya uluslararası uçuşlar düzenlenmektedir. 2019 yılında havalimanı 16,2 milyon yolcu ağırlamıştır. Havalimanı, Wizz Air'in ana merkezi ve Ryanair'in üssüdür.[8] 2012 yılında, Malév Hungarian Airlines'ın batması nedeniyle uçak hareketlerinde ve kargo taşımacılığında büyük bir düşüş yaşadı ve böylece aktarma yapan yolcuların büyük bir kısmını kaybetti. Havalimanı, Malév'in 3 Şubat 2012'deki iflasına kadar merkezi olmuştu.[9][10]

2015 yılında Kuzey Amerika ve Orta Doğu merkezli havayolları Budapeşte'ye doğrudan uçuş yapacaklarını duyurdu. 2018'de LOT Polish Airlines, New York-JFK, Chicago–O'Hare, Kraków ve Londra-Şehir uçuşları ile Budapeşte'yi Polonya dışındaki ilk merkezi haline getirdi.Günümüzde Budapeşte, Wizz Air'in merkezidir 60'tan fazla destinasyona uçmaktadır.

Adı[değiştir | kaynağı değiştir]

Orijinal adı Budapeşte Ferihegy Uluslararası Havalimanı (Macarca: Budapest Ferihegy Nemzetközi Repülőtér) olan havalimanı 25 Mart 2011'de Macar piyanist ve besteci Franz Liszt (Macarca: Liszt Ferenc) onuruna resmî olarak Budapeşte Liszt Ferenc Uluslararası Havalimanı olarak yeniden adlandırıldı. Popüler olarak havalimanına hâlâ eskisi gibi Ferihegy denir.

Ferihegy, havalimanının çevresindeki mahallenin adıdır. Mahallenin adı, üzüm bağları yerleştiren ve Pest-Buda'da bağcılığın gelişmesinde katkıda bulunan Ferenc Xavér Mayerffy'den (1776-1845) türetilmiştir. "Feri" Ferenc'in küçültme formudur, "hegy" tepe anlamına gelir. Aslında, alan neredeyse tamamen düzdür; ancak başlangıçta havalimanının inşaatı sırasında 1940'larda düzleştirilmiş 147 m yüksekliğinde bir kum tepecik vardı.[7]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Tasarımı ve yapımı (1939–1944)[değiştir | kaynağı değiştir]

1938'de Budapeşte'de yeni bir havalimanı inşa etme fikri ortaya çıktı. Üç yerleşimin bölgesi sınırındaki alan (Pestszentlőrinc, Rákoshegy and Vecsés), yeni havalimanı alanı olarak belirlendi. Havalimanı sivil, askerî ve spor amaçlarıyla tasarlandı. Havalimanının kuzeybatı ve güneybatı bölümüne askerî tesisler inşa edilecekti. Macaristan'da her binada olduğu gibi, trafik binasının tasarımı ve inşası için halka açık bir ihale yapıldı.[7]

Aralık 1939'da Eylül ayında yapılan ihalenin sonuçlarının açıklanması üzerine Károly Dávid Jr. (1903-1973)'un tasarımları seçildi. Modern Macar mimari sanatının yaratıcılarından biri olan tasarımcı, havadan bakıldığında bir uçağa benzeyen bir bina hayal etti. İnşaat çalışmalarına 1942'de başlandı. Havalimanına şehirden ulaşılabilmesi için 1940 ve 1943 arasında 16 kilometrelik (10 mil) ekspres yol inşa edildi. İnşa edilen yol hâlâ kullanımda.[7]

Askerî binalar 1940'tan itibaren inşaata paralel olarak devam etti ancak savaş durumu nedeniyle hızlandı. 1943'te havalimanında havacılık faaliyetleri başladı. Savaş sırasında sivil terminal inşaat inşaatı yavaşladı ve 1944'ün başında durdu. II. Dünya Savaşı'nın sonuna doğru birçok havalimanı binası hasar gördü. 1944'ün sonunda Budapeşte ve havalimanı Sovyet işgali altındaydı.[7]

Yeniden yapılanma (1947-1950)[değiştir | kaynağı değiştir]

1947'de havalimanının sivil havacılık faaliyetleri için yeniden inşa edilmesine karar verildi. Üç yıllık plan kapsamında, bu çalışmalar için 40 milyon forint oylandı. Açılış töreni Mayıs 1950'de yapıldı ve biten bölümler için 1946 yılında Magyar-Szovjet Polgári Légiforgalmi Rt. kurulmuş ve burada faaliyete geçmiştir. O yıllarda havayolları, özellikle Prag, Bükreş, Varşova ve Sofya'ya olmak üzere sayılı uluslararası uçuş gerçekleştirdi.[7]

25 Kasım 1954'te Magyar Légiforgalmi Vállalat (Hungarian Airlines - Malév) kuruldu. Havalimanından Batı'ya ilk düzenli uçuş, Malév'in 1956 yazında Viyana'ya yaptığı seferlerdi. Budapeşte'ye uçuş başlatan ilk Batılı havayolu şirketi 1957'de KLM Royal Dutch Airlines oldu. Trafik binası bu dönemde bitirilmiş ve 2.500 metrelik (8.202 ft) pistin uzatma çalışmalarına başlanmıştır. 1958'in sonunda pist 3.010 metreye (9.875 ft) uzatıldı ve D taksi yolu tamamlandı.[7]

Aralıksız büyüme (1960-1980)[değiştir | kaynağı değiştir]

1961'de Budapeşte Havalimanı
1966'da Budapeşte Havalimanı

Havalimanının açılmasından 1960'a kadar, havalimanına inen uçak sayısı 4.786'dan 17.133'e, yolcu trafiği ise 49.955'den 359.338'e kadar yükseldi.[7]

1965'de artık havalimanı kapasitenin ve altyapının arttırılması gerekiyordu. Havacılık ve Havalimanı Müdürlüğü (LRI) 1 Ocak 1973'te kuruldu ve havayolu, yatırım, operatör ve hava seyrüsefer görevlerini yerine getirdi.

1974 yılında yolcu trafiği bir milyona ulaştı. 1977'de yeni bir kontrol kulesi, ikinci bir pist ve Malév uçaklarının bakımı için bir tesis inşa edildi. Yeni 3.707 metrelik (12.162 ft) pistin kullanımına Eylül 1983'te başlanmıştır.[7]

Yeni altyapı (1980–2000)[değiştir | kaynağı değiştir]

2008 yılında havalimanında eski Macar bayrak taşıyıcı olan Malév Hungarian Airlines'a ait bir Boeing 767-200ER

1980 yılında iniş yapan uçak ve yolcu istatistikleri sırasıyla 32.642 ve 1.780.000'e ulaştı. Artan yolcu sayısıyla daha fazla kapasite ihtiyacı duyuldu. Yeni bir terminal kararlaştırıldı. Yapılacak yeni terminal binasının temeli 16 Kasım 1983'te atılmıştır.[kaynak belirtilmeli] 1 Kasım 1985'te genel sözleşme kapsamında Avusturya'nın verdiği kredilerle ile finanse edilen 24.000 metrekarelik bir tesis olan Terminal 2 açıldı. Önce Malév uçakları ve daha sonra Lufthansa, Air France ve Swissair uçakları tarafından kullanıldı. Eski terminal, Terminal 1 olarak yeniden adlandırıldı ve kullanılmaya devam edildi.[kaynak belirtilmeli]

1990'ların başında Ferihegy'ye giden Rus Yahudi göçmenlere karşı bir IED otobüs saldırısı gerçekleştirildi. Failler Alman Komünist Örgütü Kızıl Ordu Fraksiyonu üyesiydi.[11]

1993 yılında Malév, ilk denizaşırı Macar uçuşunu New York'a yaparak başlattı. Milenyum için tahmin edilen trafik rakamlarına göre, yılda 4 milyon yolcuya hizmet veren iki terminalin yetersiz olacağı öngörüldü.[kaynak belirtilmeli] Buna dayanılarak Terminal 2B'nin inşasına 1997 yılında başlandı. 30.000 metrekareden fazla alana sahip yeni bina, yeni bir apronla ile birlikte 1998'de açıldı ve tüm yabancı havayolları burada ağırlanmaya başlandı. Terminal 2B, yedi kapısı ile yılda 3,5 milyon yolcu kapasitelidir.[kaynak belirtilmeli]

Kamudan kamu-özel mülkiyeti (2000–2012)[değiştir | kaynağı değiştir]

Sky Court'un inşasından önce 2008'de Terminal 2

8 Aralık 2005 tarihinde Ferihegy Havalimanı'nın %75' hissesi BAA plc tarafından 75 yıl işletme hakkı da dahil olmak üzere 464,5 milyar HUF (yaklaşık 2,1 milyar ABD Doları) karşılığında satın alındı.[kaynak belirtilmeli] 20 Ekim 2006 tarihinde BAA, Budapeşte Havalimanı'ndaki hisselerini Macaristan Devleti'nin izniyle, Alman havalimanı grubu HOCHTIEF AirPort GmbH tarafından yönetilen bir konsorsiyuma satma niyetinde olduğunu açıkladı.[kaynak belirtilmeli]

18 Nisan 2007'de Terminal 1'in yenilenmesiyle, Ferihegy, miras koruma ödülü olan Europa Nostra ödülüne layık görüldü.[kaynak belirtilmeli] Tasarımcılar, müteahhitler, inşaatçılar ve yatırımcılar, T1'deki korumalı anıt alanlarının, merkez salonun, galerinin ve mobilyaların yenilenmesi için Avrupa Komisyonu ve pan-Avrupa miras koruma kurumu Europa Nostra'nın ortak ödülünü aldı.

6 Haziran 2007 tarihinde BAA ve HOCHTIEF AirPort (HTA) liderliğindeki bir konsorsiyum resmî olarak kapandı ve BAA'nın Budapeşte Havalimanı'ndaki hisseleri HOCHTIEF AirPort Konsorsiyumu'na satıldı. HOCHTIEF AirPort Konsorsiyumu'nun mülkiyeti şunlardır: HOCHTIEF AirPort (%49,666) ve üç finansal yatırımcı: Caisse de dépôt et placement du Québec, Montreal (23.167%), GIC Special Investments, Singapur (23,167) ve KfW IPEX-Bank, Frankfurt (%4,0).[12]

26 Temmuz 2010'da, AB yetkilileri Mayıs ayında havalimanı güvenlik soruşturmasını tamamladıktan sonra, kişisel güvenlik kontrol prosedürlerindeki ciddi eksilişler ve yasaklı nesnelerin izinsiz geçebilmesi nedeniyle Budapeşte Havalimanı'nın "Schengen Clear" sertifikasını iptal ettiler. Bu, Schengen Bölgesi'ndeki başka bir havalimanına gidecek yolcuların Schengen dışına çıkacak yolcular gibi gecikmeler ve rahatsızlık yaratacak şekilde tekrar güvenlikten geçmesi gerektiği anlamına geliyordu. Havalimanı, 29 Nisan 2010'da uygulamaya konan yeni güvenlik önlemlerini tam olarak uygulamak için henüz yeterli zamanlarının olmadığını ve Delta Air Lines'ın "Amsterdam" iç çamaşırı bomba korkusu " olayından hareketle sertifikanın iptal edildiğini savundu. Havaalanının düzeni de iptal için bir bahane olarak gösterildi. Budapeşte Havalimanı, yeni yönetmeliğe uyum için sıkı güvenliğe sahip olan ilk havalimanı oldu. (Macaristan devlet haber ajansı MTI'nin raporları:[1][ölü/kırık bağlantı]) Budapeşte Havalimanı'nda her iki terminalde de rötarlara neden olan ek güvenlik önlemleri uygulandı. Daha yoğun 2A-B terminal binasının gidiş alanında alışılmadık derecede uzun yolcu bekleme kuyrukları gözlemlendi. Bu sorunlar zaman içinde, özellikle merkezi bir güvenlik bölgesi de dahil olmak üzere SkyCourt terminalinin açılmasıyla çözülmüştür.[kaynak belirtilmeli]

15 Kasım 2010'da Budapeşte Havalimanı gerekli güvenlik önlemlerini uyguladıktan sonra "Schengen Clear" sertifikasını tekrar kazandı ve bundan sonra havalimanı sıkı bir şekilde yeniden denetlendi.[13]

16 Mart 2011'de Budapeşte Ferihegy Uluslararası Havalimanı'nın adı Budapeşte Ferenc Liszt Uluslararası Havalimanı olarak değiştirildi.[7]

Mağazalar, restoranlar ve dinlenme salonları da dahil olmak üzere 2A ve 2B Terminallerini birbirine bağlayan yeni genişleme projesi Sky Court, 27 Mart 2011'de açıldı. O yıl yaz aylarında, Terminal 2'nin yenilenmesi başladı ve 2012'de tamamlandı.[14]

Malév'in batışı ve sonrası (2012-)[değiştir | kaynağı değiştir]

Malév'in batmasının ardından Ryanair, Liszt Havalimanı'na uçuşlarını arttıracağını açıkladı. Ryanair uçak biletlerini satmaya başladı ancak Budapeşte Havalimanı, şirketin gerekli slotu sağlamadığını söyledi (daha sonra müzakere edildi).[15] 9 Şubat 2012'ye kadar, Macar bayrak taşıyıcısının batmasından sadece altı gün sonra Liszt Ferenc Havalimanı, eski trafiğinin %60'dan fazlasını geri kazanmıştı. Wizz Air, Aegean Airlines, Air Berlin, Lufthansa ve Ryanair gibi havayolları yeni servislerini başlatacaklarını açıkladılar.

Ancak havalimanı, çöküşünden önce yılda 1,5 milyon yolcu taşıyan Malév'in transfer yolcularını kaybetmişti. Malév'in batmasının ikinci bir etkisi, Malév filosuna hizmet etmek için kullanılan alanların eski trafik sayılarına ulaşılmasına rağmen artık para kazandıramamasıydı. Bu faktörler havalimanının gelirlerinde önemli düşüşlere neden oldu.[16]

Şubat 2012'de Hainan Airlines, Budapeşte-Pekin uçuşlarını durduracaklarını açıkladı.[17] Malév'in batmasından önce Hainan, Malév ile kod paylaşımı da içeren bir ortaklık kurmuştu.[18][19]

Mayıs 2013'te Hochtief Group, Budapeşte Havalimanı ve diğer havalimanlarında hisse sahibi olan havalimanları birimi HOCHTIEF AirPort'u Kanada Emeklilik Fonu Kamu Sektörü Emeklilik Yatırım Kurulu'na (PSP Investments) satıldığını duyurdu.[20] Satışın ardından HOCHTIEF AirPort'un adı AviAlliance olarak değiştirildi.[21]

Haziran 2015'ten itibaren, transatlantik uçuşlar, Toronto ve Montreal'e uçan havayolları ile eski haline getirildi.

Temmuz 2015 itibarıyla, Budapeşte Havalimanı'nın mülkiyeti şöyledir: PSP Investments'e ait olan AviAlliance, Kanada (%52,666) Malton Investment, Kanada (%22,167) Caisse de depôt et placement de Québec, Kanada (%20,167) ve KfW IPEX-Bank, Almanya (%5).[22]

En son gelişmeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Sky Court, ana gidiş bekleme salonuna ve alışveriş alanına ev sahipliği yapan ve Terminal 2A ile 2B arasındaki bağlantı binası.

Aralık 2012'ye kadar havalimanı altyapısını genişletmek ve geliştirmek için 261 milyon avroluk harcama yapıldı. Yasal kararlara ve üçüncü taraf yatırımcılara bağlı olarak gelecekteki projelerin birçoğu yaklaşık 300 milyon avro daha içermektedir.[23] 2011 yılından bu yana, Terminal 2A ve 2B'nin yenilenmesi, 2012'de Sky Court terminalinin açılışı, 2018'de Terminal 2B'nin genişletilmesi,[24] Budapest Airport Business Park adında yeni bir iş ve kargo alanının[25][26] yanı sıra yeni bir havalimanı oteli[27] ve genişletilmiş otopark tesislerinin inşası olmak üzere çeşitli projeler tamamlandı.

2014 yılında Emirates, Boeing 777-300ER tipi uçaklar kullanarak Dubai, BAE'ye günlük uçuşlar düzenlemeye başladı. Bunu Air China'nın Airbus A330 tipi uçaklar kullanarak Pekin-Başkent'e, Air Transat'ın yine Airbus A330 tipi uçaklar kullanarak Toronto Pearson'a bir uçuşlar düzenlemesi takip etti. Buna yanıt olarak Air Canada, Boeing 767-300 tipi uçaklar kullanarak Air Canada Rouge olarak Budapeşte'de uçuşlara başladı. 2017'ye kadar Air Canada Rouge pazarı tamamen ele geçirdi. Temmuz 2017'de LOT Polish Airlines, Chicago ve New York'a aktarmasız uçuşlara başladığını duyurdu ve Delta ve American Airlines'ın 2011'de Budapeşte'ye uçmayı bıraktığından beri ilk defa Amerika Birleşik Devletleri'ne uçuş yapmış oldu.[28] New York'a LOT'un en büyük uçağı Boeing 787 Dreamliner ile haftada iki kez dört kez uçuş düzenlenmektedir. Aynı yıl havayolu Kraków ve Londra-Şehir'e uçuşlara başladı. LOT'tan hemen sonra American Airlines, Boeing 767 tipi uçaklar kullanarak Philadelphia Havalimanı'na sezonluk uçuşlar düzenleyeceğini duyurdu. 2020'de havayolu, Boeing 787 Dreamliner ile Chicago'ya uçuşlara başladı. Shanghai Airlines, 2019 yılında Boeing 787 Dreamliner ile Şanghay Pudong'a haftada dört uçuş başlattı. LOT Polish Airlines 2019'da Belgrad, Brüksel, Bükreş, Prag, Seul-Incheon, Stuttgart ve Sofya'ya uçuşlara başlayacağını açıklayarak destinasyonlarını genişletti. Uçuşlar Boeing 787 Dreamliner ve Embraer E-Jet ailesi tarafından gerçekleştirilmektedir.

Gelecek[değiştir | kaynağı değiştir]

Yeni kargo tesislerinin yanı sıra 2021 yılına kadar bitmesi planlanan, eskiden Terminal 2C olarak adlandırılan Terminal 3'ün de dahil olduğu,[29] havalimanının genişletilmesi için çeşitli projeler vardır.

Terminaller[değiştir | kaynağı değiştir]

Terminal 2A
Terminal 2B check-in alanı
Bekleme alanı Sky Court

Havalimanının yolcu terminali dört ana alandan oluşmaktadır:

  • Terminal 1 sadece charter ve özel uçuşlar için kullanılır.
  • Terminal 2A Schengen Bölgesi'ne yapılan uçuşlar için kullanır.
  • Terminal 2B Schengen Bölgesi dışına yapılan uçuşlar için kullanır.
  • Sky Court merkezi bekleme ve alışveriş alanıdır, ayrıca Terminal 2A ve 2B'ye bağlantı buradan sağlanır.

Terminal 1 (kapalı)[değiştir | kaynağı değiştir]

1 Eylül 2005'ten itibaren yeniden açılan Terminal 1, düşük bütçeli havayolları tarafından kullanıldı. Biniş kapıları Schengen ve Schengen olmayan olarak ikiye ayrılmıştır.[30]

Terminal şehir merkezine yaklaşık 7 kilometre daha uzaktaki Terminal 2'ye kıyasla daha hızlı ulaşım sağlanabilmektedir. (Terminal 1, Budapeşte şehir merkezine doğrudan trenle yaklaşık 20 dakikalık yolculukla ulaşılabilirken, Terminal 2'den tren istasyonuna gitmek için 8 dakikalık bir otobüs yolculuğu gerektirir.)[31]

14 Mart 2012'de Budapeşte Havalimanı, Terminal 1'deki trafik yoğunluğunun çok düşük olması nedeniyle maliyet tasarrufu amacıyla Terminal 1'in geçici olarak kapatılacağını duyurdu. 30 Mayıs 2012'de tüm havayolları Terminal 2'ye taşındı, şu anda düşük bütçeli havayolları salon 2B'deki check-in masalarını ve ana binanın dışındaki geçici kapılarını kullanmaktadır.

Terminal 2A ve 2B arasındaki Sky Court[değiştir | kaynağı değiştir]

Sky Court 2A ve 2B terminalleri arasında 5 katlı son teknoloji ürünü bir binadır. Yolcu güvenlik kontrolleri, bagaj sınıflandırıcıları ve Avrupa'daki ilk MasterCard salonu gibi birinci sınıf salonlar burada bulunmaktadır.[32] Yeni binanın transit salonuna yeni mağazalar, restoranlar ve kafeler yerleştirildi. Skycourt'un açılmasıyla Terminal 2'nin kapasitesi 7 milyon yolcudan yaklaşık 11 milyon yolcuya çıktı.[kaynak belirtilmeli]

Terminal 2A[değiştir | kaynağı değiştir]

Diğer adıyla Schengen terminali veya eski adıyla sadece Terminal 2, bayrak taşıyıcısı Malév Hungarian Airlines'ın kullanması için 1 Kasım 1985'te açıldı ve daha sonra 1998'de Terminal 2A olarak yeniden adlandırıldı. Check-in salonunda şu anda tüm Skyteam ve Star Alliance üyesi havayolları hizmet vermektedir. Biniş ve geliş alanı herhangi bir havayolunun Schengen Bölgesi'ne giden veya Schengen Bölgesi'nden gelen tüm havayollarına hizmet vermektedir.

Terminal 2B[değiştir | kaynağı değiştir]

Schengen olmayan terminal, Aralık 1998'de açılan ayrı bir bina olarak adlandırıldı. Check-in salonu, OneWorld-alliance'ın tüm uçuşlarının yanı sıra diğer birçok havayoluna hizmet vermektedir. Düşük bütçeli Wizz Air uçuşlarının check-in masaları da bu terminaldedir. Ancak, biniş alanı (Kapı B1-B19) ve geliş alanı yalnızca Schengen Bölgesi dışına giden veya Schengen Bölgesi dışınandan gelen uçuşlara hizmet etmektedir.

Pier 2B[değiştir | kaynağı değiştir]

"Pier B" projesi 9 Ocak 2017'de başlatıldı. Yeni modern bina 1 Ağustos 2018'de açıldı ve doğrudan Terminal 2B'ye bağlandı. 220 metre uzunluğundadır ve aynı anda daha geniş gövdeli uçaklara hizmet verebilen 27 biniş kapısı ve 10 jet köprüsü vardır.

Havayolları ve destinasyonlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Yolcu[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşağıdaki havayolları Budapeşte Ferenc Liszt Havalimanı'na belirtilen destinasyondan tarifeli ve charter uçuşlar yapmaktadır:[33]

Hava yollarıUçuş noktaları
Aegean AirlinesAtina
Aer LingusDublin
AeroflotMoskova–Sheremetyevo
Air AlgerieAlgiers
airBalticRiga
Air KahireHurghada
Air Canada RougeSezonsal: Toronto–Pearson
Air China1Pekin–Başkent
Air FranceParis–Charles de Gaulle
AlitaliaRoma–Fiumicino
American AirlinesSezonsal: Philadelphia
ArkiaTel Aviv
Austrian AirlinesViyana
BelaviaMinsk
Bluebird AirwaysSezonsal: Tel Aviv
British AirwaysLondra–Heathrow
Brüksel AirlinesBrüksel
Czech AirlinesPrag
easyJetAmsterdam, Berlin–Tegel, Londra–Gatwick, Lyon, Manchester, Paris–Charles de Gaulle
Sezonsal: Londra–Southend
easyJet SwitzerlandBasel/Mulhouse, Geneva
EgyptAirKahire
El AlTel Aviv[55]
EmiratesDubai–Uluslararası
EurowingsCologne/Bonn, Düsseldorf, Hamburg, Stuttgart
FinnairHelsinki
Hainan AirlinesChongqing[54]
IberiaMadrid
Jet2.comBirmingham, Leeds/Bradford, Manchester
Sezonsal: East Midlands
KLMAmsterdam
Korean AirSeoul–Incheon (23 Mayıs 2020'den itibaren)[47]
LaudaStuttgart[46]
LOT Polish AirlinesBelgrad (27 Mayıs 2020'den itibaren),[44] Brüksel, Bucharest, Kraków, Londra–Şehir, New York–JFK, Prag (27 Mayıs 2020'den itibaren),[44] Seoul–Incheon, Sofya, Stuttgart, Warsaw–Chopin
Sezonsal: Dubrovnik, Varna (both begin 7 June 2020)[45]
LufthansaFrankfurt, Münih
Norwegian Air ShuttleOslo–Gardermoen, Stockholm–Arlanda
Sezonsal: Kopenhag, Helsinki
Pegasus Airlinesİstanbul–Sabiha Gökcen
Sezonsal charter: Antalya[34]
Qatar AirwaysDoha
RyanairAmman–Queen Alia, Atina, Barselona, Bari, Beauvais, Bergamo, Berlin–Schönefeld, Billund, Bordeaux, Bristol, Cagliari, Katanya, Charleroi, Kopenhag, Cork, Dublin, East Midlands, Edinburgh, Gothenburg, Kharkiv, Lappeenranta, Lisbon, Londra–Stansted, Lüksemburg, Lviv, Madrid, Málaga, Malta, Manchester, Marseille, Naples, Odessa, Palermo, Paphos, Pisa, Porto, Poznań, Prag, Roma–Ciampino, Seville, Tel Aviv, Selanik, Toulouse, Treviso, Valencia
Sezonsal: Chania (3 Haziran 2020'den itibaren),[41] Korfu, Eilat, Palma de Mallorca, Mikonos (4 Haziran 2020'den itibaren),[42] Preveza, Rimini, Tampere, Zadar (2 Haziran 2020'den itibaren)[43]
Scandinavian AirlinesSezonsal: Oslo–Gardermoen,[40] Stockholm–Arlanda
Shanghai AirlinesChengdu,[37] Şanghay –Pudong,[38] Xi'an[39]
Smartwings HungarySezonsal charter: Antalya, Barselona, Burgas, Chania, Korfu, Hurghada, Heraklion, Karpathos, Kefalonia, Marsa Alam, Palma de Mallorca, Rodos, Sharm El Sheikh, Tirana, Zakynthos[35][36]
Sunday AirlinesSezonsal charter: Sanya
SunExpressSezonsal: Antalya,[51] İzmir (31 Mayıs 2020'den itibaren)[52]
SwiftairCluj–Napoca
Swiss Uluslararası Air LinesZürih
TAP Air PortugalLisbon
TAROMBucharest
Transavia FranceNantes,[53] Paris–Orly
TUI AirwaysSezonsal: Antalya
TunisairSezonsal charter: Djerba, Monastir[50]
Türk Hava Yollarıİstanbul[49]
Ukraine Uluslararası AirlinesKiev–Boryspil
Ural AirlinesMoskova–Zhukovsky[48]
VuelingBarselona
Wizz AirAbu Dabi (3 Haziran 2020'den itibaren)[56], Alicante, Atina, Baku, Barselona, Bari, Basel/Mulhouse, Berlin–Schönefeld, Birmingham, Bologna, Brüksel (1 Haziran 2020'den itibaren),[57] Castellón, Katanya, Charleroi, Dortmund, Edinburgh, Eindhoven,[58] Glasgow, Gothenburg, Hannover, Kazan, Kharkiv, Kutaisi, Kyiv–Zhuliany, Larnaca, Lisbon, Liverpool, Londra–Gatwick, Londra–Luton, Lviv, Madrid, Málaga, Malmö, Malta, Milan–Malpensa, Moskova–Vnukovo, Naples, Nice, Nur-Sultan, Odessa, Oslo–Gardermoen, Paris–Orly, Podgorica, Porto, Pristina, Reykjavík–Keflavík, Roma–Fiumicino, Saint Petersburg, Sarajevo, Skopje, Sofya, Stockholm–Skavsta, Târgu Mureș, Tel Aviv, Tenerife–South, Selanik, Tirana, Warsaw–Chopin, Zaporizhia
Sezonsal: Alghero, Burgas, Korfu, Heraklion, Ibiza, Palma de Mallorca, Rodos, Santander (2 Haziran 2020'den itibaren),[59] Zakynthos

Notlar: ^1: Air China'nın Pekin'den Budapeşte'ye yaptığı uçuşu Minsk'e uğramaktadır, ancak uçak Budapeşte'den Pekin'e gitmektedir. Air China'nın Minsk-Budapeşte rotası için direk uçuşu yoktur.[60]

Kargo[değiştir | kaynağı değiştir]

Hava yollarıUçuş noktaları
AirBridgeCargoMoskova-Sheremetyevo[61]
AirestTimișoara[66]
ASL Airlines BelgiumAmsterdam, Liège, Münih, Nuremberg, Viyana
CargoluxAlmaty, Baku, Hong Kong, Lüksemburg, Taipei-Taoyuan
DHL AviationBergamo, Brüksel, Bucharest, Cologne/Bonn, Leipzig/Halle
Farnair HungaryBasel/Mulhouse, Cologne/Bonn
FedEx ExpressParis–Charles de Gaulle, Viyana
Korean Air CargoFrankfurt,[65] Seoul-Incheon[65]
RAF-AviaTimișoara[64]
Qatar Airways CargoDoha,[63] Prag[63]
SolinairViyana
SprintAirCluj-Napoca[62]
SwiftairNuremberg
Turkish Cargoİstanbul-Atatürk, Kiev–Boryspil
UPS AirlinesCologne/Bonn, Prag

İstatistikler[değiştir | kaynağı değiştir]

Trafik değerleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre trafik. Resmî ACI İstatistikleri
Yolcu Önceki yıla göre değişim Uçak hareketleri Önceki yıla göre değişim Kargo

(metrik ton)

Önceki yıla göre değişim
2005 8,049,091 artış 24.9% 126,359 artış 13.1% 55,519 artış 08.2%
2006 8,248,650 artış 02.4% 126,947 artış 00.5% 65,151 artış 17.3%
2007 8,584,071 artış 04.0% 124,298 azalış 02.1% 68,144 artış 04.6%
2008 8,443,053 azalış 01.6% 117,876 azalış 05.2% 73,155 artış 07.3%
2009 8,084,312 azalış 04.1% 109,811 azalış 06.8% 54,355 azalış 013.3%
2010 8,179,406 artış 01.2% 105 507 azalış 03.9% 65,515 artış 020.5%
2011 8,911,273 artış 09.0% 109,949 artış 04.2% 106,595 artış 029.0%
2012 8,493,569 azalış 04.7% 87,560 azalış 020.4% 93,125 azalış 012.6%
2013 8,510,896 artış 00.2% 83,830 azalış 04.3% 92,112 azalış 01.1%
2014 9,146,723 artış 07.5% 86,682 artış 03.4% 89,987 azalış 02.3%
2015 10,289,180 artış 012.5% 92,294 artış 06.5% 91,421 artış 01.6%
2016 11,441,999 artış 011.1% 96,141 artış 04.3% 112,142 artış 022,7%
2017 13,097,239 artış 014.5% 102,747 artış 06.4% 127,145 artış 011,8%
2018 14,867,491 artış 013.5% 115,028 artış 012.0% 146,113 artış 015,2%
2019 16,173,489 artış 08,8% 122,814 artış 06.7% 135,521 azalış 07,2%
Kayak: Airports Council International. World Airport Traffic Reports(Yıllar 2005,[67] 2006,[68] 2007,[69] 2008,[70] 2009,[71] 2010,[72] 2011,[73] 2012,[74] 2013,[75] 2014,[76] 2015,[77] 2016,[78] 2017[79] ve 2018[80])
Budapeşte Havalimanı Yolcu İstatistikleri 2005–2019 (milyon)
Son güncelleme: 11 Ocak 2020

En yoğun rotalar[değiştir | kaynağı değiştir]

En yoğun rotalar (2019)
Sıra Havalimanı Yolcu % Değişim

2016/17

1 Almanya Frankfurt 725,600 artış 10
2 Birleşik Krallık Londra-Luton 568,081 artış 1
3 İsrail Tel Aviv 509,371 artış 18
4 Fransa Paris-Charles de Gaulle 487,029 artış 5
5 Hollanda Amsterdam 454,181 Sabit 0
6 Birleşik Krallık Londra-Stansted 440,792 artış 3
7 İspanya Barselona 380,331 artış 10
8 Birleşik Krallık Londra-Heathrow 371,288 artış 2
9 Belçika Brüksel-Charleroi 339,734 azalış 6
10 Almanya Münih 338,095 Sabit 0
11 Polonya Varşova-Chopin 313,642 artış 20
12 Birleşik Krallık Londra-Gatwick 305,005 artış 75
13 İspanya Madrid 299,208 artış 6
14 Hollanda Eindhoven 295,990 artış 10
15 İtalya Roma-Fiumicino 286,987 artış 5
16 Almanya Berlin-Schönefeld 284,145 azalış 17
17 Rusya Moskova-Sheremetyevo 263,815 artış 10
18 İrlanda Dublin 257,550 artış 8
19 İsviçre Basel/Mulhouse 250,544 artış 39
20 İtalya Milano-Malpensa 243,221 artış 1
21 İsviçre Zürih 235,851 artış 1
22 Çek Cumhuriyeti Prag 233,067 artış 16
23 Danimarka Kopenhag 231,472 azalış 4
24 Finlandiya Helsinki 229,137 azalış 7
25 Türkiye İstanbul 214,130 artış 214
26 Norveç Oslo-Gardermoen 211,433 artış 28
27 Yunanistan Atina 208,527 artış 19
28 Birleşik Arap Emirlikleri Dubai-Uluslararası 207,802 azalış 6
29 Katar Doha 207,068 artış 24
30 Belçika Brüksel-Zaventem 201,870 azalış 2
En yoğun rotalar (2018)
Sıra Havalimanı Yolcu % Değişim

2017/18

Rank Havalimanı Yolcu % Değişim

2017/18

Avrupa 16 Finlandiya Helsinki 246,616 artış 8
1 Almanya Frankfurt 661,820 artış 47 17 Danimarka Kopenhag 241,153 artış 2
2 Birleşik Krallık Londra-Luton 564,603 azalış 2 18 İtalya Milan-Malpensa 240,803 artış 8
3 Fransa Paris-Charles de Gaulle 462,651 azalış 2 19 Rusya Moscow-Sheremetyevo 240,499 artış 22
4 Hollanda Amsterdam 452,509 artış 2 20 İrlanda Dublin 238,254 artış 1
5 Birleşik Krallık Londra-Stansted 427,507 artış 9 21 İsviçre Zürih 234,034 artış 4
6 Birleşik Krallık London-Heathrow 363,483 artış 9 22 Belçika Brüksel-National 205,501 artış 1
7 Belçika Brüksel-Charleroi 361,246 artış 3 23 Çek Cumhuriyeti Prag 200,864 artış 83
8 İspanya Barselona 345,210 artış 32 24 İsviçre Basel/Mulhouse 180,060 artış 88
9 Almanya Berlin-Schönefeld 344,042 artış 45 25 Yunanistan Atina 175,781 artış 14
10 Almanya Münih 337,577 azalış 2 26 Birleşik Krallık London-Gatwick 174,312 azalış 19
11 İspanya Madrid 281,704 artış 22 27 İtalya Milan-Bergamo 167,626 artış 23
12 Türkiye İstanbul-Atatürk 277,848 artış 13 Avrupa dışı
13 İtalya Roma-Fiumicino 273,830 artış 13 1 İsrail Tel Aviv-Ben Gurion 430,502 artış 19
14 Hollanda Eindhoven 268,155 artış 2 2 Birleşik Arap Emirlikleri Dubai-Uluslararası 220,589 Sabit
15 Polonya Varşova-Chopin 262,000 artış 10 3 Katar Doha 167,532 artış 29
En yoğun rotalar (2017)
Sıra Havalimanı Yolcu % Değişim

2016/17

1 Birleşik Krallık Londra-Luton 574,074 Sabit
2 Fransa Paris-Charles de Gaulle 471,911 artış 10
3 Almanya Frankfurt 449,214 artış 7
4 Hollanda Amsterdam 443,957 artış 12
5 Birleşik Krallık Londra-Stansted 390,608 artış 6
6 İsrail Tel Aviv-Ben Gurion 363,235 artış 21
7 Belçika Brüksel-Charleroi 350,152 artış 12
8 Almanya Münih 343,275 artış 4
9 Birleşik Krallık London-Heathrow 333,780 artış 1
10 Hollanda Eindhoven 262,914 artış 6
11 İspanya Barselona 262,497 artış 8
12 Türkiye İstanbul-Atatürk 246,337 artış 5
13 İtalya Roma-Fiumicino 243,231 azalış 10
14 Polonya Varşova-Chopin 238,238 artış 12
15 Almanya Berlin-Schönefeld 237,772 artış 74
16 Danimarka Kopenhag 237,313 artış 5
17 İrlanda Dublin 235,418 artış 2
18 İspanya Madrid 230,734 artış 2
19 Finlandiya Helsinki 227,907 artış 8
20 İsviçre Zürih 224,605 artış 19
21 İtalya Milan-Malpensa 223,112 artış 5
22 Birleşik Arap Emirlikleri Dubai-Uluslararası 221,132 artış 21
23 Birleşik Krallık London-Gatwick 213,920 azalış 6
24 Belçika Brüksel-National 203,636 artış 13
25 Rusya Moscow-Sheremetyevo 197,455 artış 18
26 Almanya Berlin-Tegel 181,310 azalış 6
27 Norveç Oslo 166,229 azalış 9
28 Birleşik Krallık Manchester 152,710 artış 11
29 İtalya Roma-Ciampino 141,525 artış 15
30 Almanya Düsseldorf 136,259 artış 13

Diğer tesisler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Wizz Air'in merkez ofisi Bina 221'de bulunmaktadır.[81] Wizz Air Ekim 2010'da kira sözleşmesini imzaladı ve Haziran 2011'de 150 çalışanı ile oraya taşındı. Ofis 2.000 metrekareden büyüktür ve yaklaşık 150 çalışan bulunmaktadır.[82] Buna ek olarak, ASL Airlines Hungary'in merkez ofisi havalimanına aittir.[83]
  • Malév Hungarian Airlines 2012 yazına kadar havalimanına taşınmayı kabul eden bir kira sözleşmesi imzaladı.[82][84] Havayolunun batması nedeniyle Şubat 2012'de Ferenc Liszt'e taşınma planları iptal edildi.

Kara taşımacılığı[değiştir | kaynağı değiştir]

Toplu taşıma[değiştir | kaynağı değiştir]

Otobüs hattı 100E

Budapeşte toplu taşıma otoritesi Budapesti Közlekedési Központ (BKK), havalimanına iki ekspres otobüs hizmeti vermektedir: 100E ve 200E. Paris'teki OrlyBus ve RoissyBus havalimanı otobüs hizmetlerinden sonra oluşturulan 100E, şehir merkezine kesintisiz ulaşım sağlamaktadır ve sadece Kálvin tér ve Deák Ferenc tér'de durmaktadır. Normal biletler bu rotada kullanılamaz; otobüs biletleri bu rotada normalden daha pahalıdır.

200E numaralı otobüs güzergahı, havalimanından Budapeşte Metrosu'nun en yakın istasyonu olan Kőbánya-Kispest istasyonuna hizmet vermektedir. Bu biletler bu rotada kullanılabilir.

Taksi[değiştir | kaynağı değiştir]

Havalimanından şehir merkezine gitmenin bir başka yolu da taksidir. Taksiler, terminal binalarının önünde gün boyu mevcuttur.

Budapeşte Havalimanı'nın resmî Taksi partneri Főtaxi'dir.[85]

Otobüs hattı 200E

Demiryolu ve otobüs[değiştir | kaynağı değiştir]

Macaristan Devlet Demiryolları, Terminal 1 ile Nyugati Tren İstasyonu arasında Kőbánya-Kispest üzerinden banliyö ve şehirlerarası hizmetler sunmaktadır. Yolculuk yaklaşık 25 dakika sürer. Terminal 2'den yolcuların Ferihegy vasútállomás'a 200E otobüsüyle gitmeleri gerekmektedir. Temmuz 2017'den beri 100E servis otobüsü hizmeti, şehir merkezindeki Terminal 2 ile Deák Ferenc tér arasında farklı fiyat tarifesiyle çalışmaktadır.[86]

Flixbus, havalimanından Prag, Temeşvar, Sibiu ve Viyana gibi çok sayıda Avrupa şehrine otobüs hatları işletmektedir.

Minibüsler ve servisler[değiştir | kaynağı değiştir]

Birçok şirket, yolcuları şehrin herhangi bir yerine götüren havalimanı servisleri işletmektedir. Macaristan, Romanya, Slovakya ve Sırbistan'daki diğer şehirlere de servisler ve otobüs seferleri mevcuttur.

Olaylar ve kazalar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 9 Haziran 1957'de Malév Hungarian Airlines'a ait bir Lisunov Li-2P, Pécs Pogany Havalimanı'na gitmek için Budapeşte Havalimanı'ndan kalkış yaptı. Bir süre sonra motor problemleri yaşandı ve kaptan pilot Budapeşte'ye dönmeye karar verdi. Uçak havalimanının 31L numaralı pistinin hemen önündeki bir bomba kraterine girdi. Ölen veya yaralanan olmadı.[87]
  • 17 Şubat 1964'te Malév Hungarian Airlines'a ait bir İlyuşin Il-14P uçağın bulunduğu hangarda çıkan bir yangınla beraber yandı.[88]
  • 15 Ocak 1975'te İlyuşin Il-18V ile yapılan Malév'in 801 sefer sayılı uçuşu olumsuz hava durumu, düşük görüş mesafesi, kötü Kokpit Kaynak Yönetimi ve olası mekansal yönelim bozukluğu nedeniye Budapeşte Havalimanı'nın 1,3 km güneydoğusuna düştü. Uçaktaki 9 kişinin tamamı öldü, uçakta yolcu yoktu.[89]
  • 30 Haziran 1979'da Chosonminhang'a (Air Koryo'nun öncüsü) ait bir Tupolev Tu-154B, Budapeşte Havalimanı'na inerken pilot uçağın kalkacağını fark ettiğinde, uçağın burnunu kaldırdı. 138 deniz mili hızla uçak sert iniş yaptı. Sağ iniş takımı kırıldı ve sağ kanat yere çarptı ve kanatta ciddi hasar oluştu. Uçaktaki 70 kişiden ölen veya yaralanan olmadı.[90]
  • 9 Şubat 1994'te Malév Hungarian Airlines'a ait bir Tupolev 134A-3, Kiev'den yapılan bir uçuşun ardından Budapeşte'ye geldi. Daha sonra uçak bakıma alındı. 22 Şubat 1994'te kokpitte bulunan gösterge paneli temizlendi. Bu işlemde kullanılan kimyasal madde alev aldı ve kokpitte bir yangına neden oldu. Dört bakım teknisyeni öldü. Uçak hizmetten çekildi ve 1995 yılında hurdaya çıkarılana kadar Budapeşte Havalimanı'na park edildi.[91]
  • 18 Kasım 1994'te Malév Hungarian Airlines'a ait bir Tupolev 134A-3, eğitim uçuşu için Budapeşte Havalimanı'ndan kalktı. Havalimanına dönüşte piste yaklaşım sırasında mürettebat kuleye burun iniş takımının indirilemediğini belirtti. Mürettebat daha sonra iniş takımını indirebilmek için uçakta bulunan yerleşik baltayı kullandı. Uçak güvenle indi ancak hizmetten çekildi ve 1997'de hurdaya çıkarıldı.[92]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Owners of Budapest Airport Zrt.(Ltd.)". bud (Budapest Airport). 8 Aralık 2014. 6 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "GENERAL TERMS AND CONDITIONS OF ADVERTISING SERVICES PROVIDED BY BUDAPEST AIRPORT ZRT". bud (Budapest Airport). 23 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Şubat 2012. 
  3. ^ "Centre for Aviation". CAPA. 27 Eylül 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ocak 2019. 
  4. ^ "ACI EUROPE Airport Traffic Report. December, Q4 and Full Year 2015" (PDF). 10 Eylül 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2016. 
  5. ^ "Hungary AIP (final, November 12, 2015)". 4 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2016. 
  6. ^ "Cargo City construction at Budapest Airport". bud (Budapest Airport). 6 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Şubat 2012. 
  7. ^ a b c d e f g h i j "History". bud (Budapest Airport). 22 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Temmuz 2019. 
  8. ^ "PORTFOLIO.HU - Online Financial Journal". 21 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  9. ^ "Press release of Malév Zrt". bud (Budapest Airport). 26 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  10. ^ Dunai, Marton and Gergely Szakacs. "Rivals swoop in as Hungary's Malev stops flying." Reuters. Friday 3 February 2012.
  11. ^ Kirsten Grieshaber (29 Eylül 2004). "World Briefing – Europe: Germany: Sentencing In 1991 Attack On Jews". The New York Times. Erişim tarihi: 3 Ocak 2009. 
  12. ^ "HOCHTIEF AirPort Consortium takes over Budapest Airport". bud (Budapest Airport). 25 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  13. ^ "Budapest Business Journal". 18 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  14. ^ "New shops opening one after the other". bud (Budapest Airport). 13 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  15. ^ Eddy, Kester. "Ryanair vs Budapest: playing dirty?" Financial Times. 7 February 2012. Retrieved on 9 February 2012.
  16. ^ Simon, Zoltan. "Hungary Seeks Budapest Airport Compromise to Protect Budget." BusinessWeek. 9 February 2012. Retrieved on 9 February 2012.
  17. ^ * "Hainan Airlines arrête son Pékin – Budapest." Air Journal. 14 February 2012. Retrieved on 30 August 2012.
  18. ^ "Felfüggesztik a Peking-Budapest közvetlen légi járatot." China Radio International. 24 February 2012. Retrieved on 31 August 2012.
  19. ^ "Partner airlines." Malév. 3 January 2011. Retrieved on 31 August 2012.
  20. ^ "Budapest Airport stake sold to Canadian pension fund manager". Budapest Business Journal. 19 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  21. ^ "History - AviAlliance". AviAlliance corporate website. 1 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  22. ^ "Ownership of the Budapest Airport". bud (Budapest Airport). 23 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  23. ^ "Részletes repülőjárat információk, parkolási lehetőségek - bud.hu: Property". bud (Budapest Airport). 24 Aralık 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2017. 
  24. ^ "New passenger pier inaugurated at Budapest Airport with Astana flight". bud (Budapest Airport) (İngilizce). 1 Ağustos 2018. 7 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2018. 
  25. ^ "DHL moves to Budapest Airport Business Park". bud (Budapest Airport). 7 Ağustos 2013. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  26. ^ "DHL moves to Budapest Airport Business Park". bud (Budapest Airport). 15 Aralık 2012. 23 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  27. ^ "Archived copy". Business Traveller Hungary. 10 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ocak 2018. 
  28. ^ "LOT narodowym przewoźnikiem Węgier! Poleci z Budapesztu do Chicago i NYC!". Fly4free.pl - tanie loty i sposoby na tanie bilety lotnicze (İngilizce). Erişim tarihi: 7 Temmuz 2017. 
  29. ^ "2017-re Airport Hotelt, 2020-ra C Terminált épít a Budapest Airport" [By 2017 Airport Hotel by 2020 C Terminal is built by Budapest Airport] (Macarca). 8 Aralık 2015. 1 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  30. ^ "Budapest Airport is prepared for Schengen accession - as of 30 March, Terminal 2A handles Schengen and Terminal 2B non-Schengen traffic". bud (Budapest Airport). 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  31. ^ "By train". bud (Budapest Airport). 12 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  32. ^ Limited, DUSZA. "Emerald Media - First MasterCard Lounge in Europe inaugurated at Budapest Airport". 16 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2017. 
  33. ^ "Timetable and route planner". bud (Budapest Airport). 9 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ocak 2017. 
  34. ^ "Anubis Travel - Várható menetrendek". www.anubistravel.hu. 17 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2018. 
  35. ^ 2017, UBM (UK) Ltd. "Travel Service Polska adds Budapest routes in S17". 23 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2017. 
  36. ^ "Travel Service: Három új útvonal és 13%-os kapacitásbővítés a nyári menetrendben". 27 Şubat 2018. 
  37. ^ "Shanghai Airlines adds Chengdu – Budapest service from late-Dec 2019". www.routesonline.com. 22 Kasım 2019. 29 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  38. ^ "Shanghai gay Airlines adds Budapest service from June 2019". www.routesonline.com. 21 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  39. ^ "Shanghai Airlines opens Xi'An – Budapest reservations from late-Dec 2019". RoutesOnline. 10 Kasım 2019. 11 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Kasım 2019. 
  40. ^ "SAS Makes Your Travel Easier". www.flysas.com. 17 Aralık 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  41. ^ "RYANAIR LAUNCHES NEW CHANIA ROUTE TO BUDAPEST". 7 Şubat 2020. 15 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  42. ^ "Ryanair Launches New Mikonos Route To Budapest | Ryanair's Corporate Website". Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  43. ^ "Ryanair will inaugurate 34th route to Zadar". Avioradar. 4 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  44. ^ a b "LOT szaleje na Węgrzech. Aż 7 nowych tras z Budapesztu!". www.fly4free.pl. 31 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  45. ^ "Dubrovnikba és Várnába indít járatot a LOT Budapestről". www.Havalimanıal.hu. 27 Kasım 2019. 
  46. ^ "Laudamotion outlines S19 Stuttgart network". routesonline.com. 18 Ekim 2018. 18 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  47. ^ "Korean Air adds Budapest service from late-May 2020". Routesonline. 31 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  48. ^ "Новости компании: "Уральские авиалинии" открывают рейсы в Будапешт из Жуковского – авиакомпания "Уральские авиалинии"". www.uralairlines.ru. JSC Ural Airlines. 4 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Aralık 2019. 
  49. ^ "İstanbul's New Havalimanı Is A Hot Beautiful Mess". One Mile at a Time. 9 Nisan 2019. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  50. ^ "Table" (PDF). turizmus.com. 2018. 17 Mart 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  51. ^ "SunExpress files additional new routes in S19". routesonline.com. 21 Şubat 2019. 29 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  52. ^ Liu, Jim. "SunExpress S20 network additions as of 22OCT19". Routesonline. 23 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2019. 
  53. ^ Tivadar, Körtvélyes (10 Eylül 2018). "Nantes és Budapest között indít járatot a Transavia". 
  54. ^ Liu, Jim (22 Kasım 2019). "Hainan Airlines adds Chongqing – Budapest service from late-Dec 2019". Routesonline. 10 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2019. 
  55. ^ "Israel's El Al to drop UP budget brand". ch-aviation.com. 4 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2018. 
  56. ^ "Wizz Air to launch first European low cost flights to Abu Dabi". gulfnews.com. 3 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  57. ^ "Wizz Air to serve Brüksel Havalimanı from summer 2020". Brükseltimes.com. 10 Eylül 2019. 
  58. ^ "Wizz Air Waves Auf Wiedersehen To Frankfurt Operations". Simple Flying. 5 Şubat 2020. 6 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  59. ^ Liu, Jim. "Wizz Air adds Sezonsal Budapest – Santander service in S20". Routesonline. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  60. ^ L, J (16 Mart 2015). "Air China Adds Minsk / Budapest Service from May 2015". Airline Route. Erişim tarihi: 16 Mart 2015. 
  61. ^ airbridgecargo.com - Our network retrieved 6 November 2019
  62. ^ Flightradar24. "SP-SPH - AT72 - Flightradar24". 5 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2018. 
  63. ^ a b qrcargo.com retrieved 12 September 2019
  64. ^ Flightradar24. "YL-RAI - AT72 - Flightradar24". 5 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2018. 
  65. ^ a b "Korean Air launches direct ICN-BUD cargo flight". AIRCARGOWORLD.COM. 22 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  66. ^ Flightradar24. "ES-LSE - SF34 - Flightradar24". 7 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mart 2018. 
  67. ^ Airport Council International's 2005 World Airport Traffic Report
  68. ^ Airport Council International's 2006 World Airport Traffic Report
  69. ^ Airport Council International's 2007 World Airport Traffic Report
  70. ^ "Budapest Airport Traffic Report 2008" (PDF). 8 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  71. ^ "Home" (PDF). blue-pangolin.com. 11 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  72. ^ Airport Council International's 2010 World Airport Traffic Report
  73. ^ Airport Council International's 2011 World Airport Traffic Report
  74. ^ Airport Council International's 2012 World Airport Traffic Report
  75. ^ Airport Council International's 2013 World Airport Traffic Report
  76. ^ "Flughafen Hamburg - 404 - Inhalt nicht gefunden". www.hamburg-airport.de. 22 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  77. ^ "France Aviation Civile Services - Consultancy and operational training services". 30 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  78. ^ "Budapest Airport Traffic Report 2016" (PDF) (Macarca). Bud.hu. 23 Nisan 2019. 8 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. [ölü/kırık bağlantı]
  79. ^ "Budapest Airport Traffic Report 2017" (PDF). 8 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  80. ^ "Budapest Airport Traffic Report 2018" (PDF). 8 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2020. 
  81. ^ "Company overview." 12 Mart 2009[Tarih uyuşmuyor] tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Wizz Air. Retrieved on 11 December 2011. "Wizz Air Hungary Airlines Ltd. BUD International Airport Building 221 H-1185 Budapest"
  82. ^ a b "Property development". bud (Budapest Airport). 24 Aralık 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Aralık 2011. 
  83. ^ "Our Offices." 5 Şubat 2012[Tarih uyuşmuyor] tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Farnair Europe. Retrieved on 19 February 2012. "H-1185 Budapest Liszt Ferenc ROK 17. Hungary"
  84. ^ "MALÉV HEADQUARTERS MOVES BACK TO BUDAPEST AIRPORT." Malév Hungarian Airlines. 20 April 2011. Retrieved on 4 February 2012.
  85. ^ "BUD's website about their official taxi partner". bud (Budapest Airport). 17 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2018. 
  86. ^ "Airport-city centre shuttle bus service". BKK. 13 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2018. 
  87. ^ "19570609-0 Recort ID" (İngilizce). Havacılık Güvenlik Ağı. 15 Nisan 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 
  88. ^ "19640217-0 Recort ID" (İngilizce). Havacılık Güvenlik Ağı. 14 Mart 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 
  89. ^ "19750115-1 Record ID" (İngilizce). Havacılık Güvenlik Ağı. 22 Mart 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 
  90. ^ "19790630-1 Record ID" (İngilizce). Havacılık Güvenlik Ağı. 30 Temmuz 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 
  91. ^ "19940222-0 Record ID" (İngilizce). Havacılık Güvenlik Ağı. 14 Nisan 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 
  92. ^ "19941118-0 Record ID" (İngilizce). Havacılık Güvenlik Ağı. 14 Nisan 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]