Azerbaycan Cumhuriyeti Vergiler Bakanlığı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Azerbaycan Cumhuriyeti Vergiler Bakanlığı
AzericeAzərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliy
Emblem of Azerbaijan.svg
Vergilər Nazirliyi - logo.jpg
Genel bilgiler
Kuruluş tarihi 11 Şubat 2000
Kapanış tarihi 23 Ekim 2019
Sonraki kurum
  • Devlet Vergi Hizmeti
Adres 16 Landau Sokağı, Bakü, Azerbaycan AZ1073
Yönetici(ler)
  • Mikail Cabbarov, Bakan
  • Sahir Mammadkhanov, Birinci Bakan Yardımcısı [1]
  • Matin Eynullayev, Bakan Yardımcısı [2]
  • İlkin Valiyev, Bakan Yardımcısı [3]
Web sitesi www.taxes.gov.az

Azerbaycan Cumhuriyeti Vergiler Bakanlığı (AzericeAzərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliyi ), Azerbaycan Cumhuriyetinde uygulanan tek bir mali ve bütçe politikası çerçevesinde devlet vergi politikasının uygulanmasını sağlayan, vergi ve diğer gelirlerin devlet bütçesine zamanında ve eksiksiz olarak tahsil edilmesini sağlayan ve devlet kontrolünü gerçekleştiren merkezi yürütme organıdır.

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Maliye Bakanlığına bağlı ilk Vergi Kontrolü, 17 Haziran 1919 tarihli Parlamento kararı ile kurulmuştur. O zamandan beri vergi servisi faaliyetine başladı.

1920'den 1991'e kadar Azerbaycan'daki vergi konuları Sovyetler Birliği'nin vergi sisteminin bir parçası haline getirildi.

Temmuz 1990'da bağımsızlığın kazanılmasından sonra, Azerbaycan Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti'nde vergi ve diğer zorunlu ödemelerin zamanında ve eksiksiz bir şekilde toplanmasını sağlamak ve yasal ve fiziksel kişilerin vergi mevzuatına ve devlet fiyatlandırma disiplinine uyumu üzerinde devlet kontrolünü sağlamak için bir vergi servisi kurdu.

Ekim 1991'de Vergi Servisi, vergi mevzuatına uyumu denetlemek, devlet vergi hizmetinin bu alandaki rolünü güçlendirmek ve bağımsız faaliyetlerinin ve denetiminin tarafsızlığını sağlamak amacıyla Maliye Bakanlığından ayrıldı. Sonuç olarak bağımsız bir organ, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Vergi Müfettişliği kuruldu.

Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'nın 11 Şubat 2000 tarihli Kararnamesiyle, genel devlet vergi Müfettişliği iptal edildi ve uygun devlet vergi politikasını, vergilerin ve diğer zorunlu ödemelerin zamanında ve tam olarak toplanmasını ve bu alan üzerinde devlet kontrolünü sağlamak için vergiler Bakanlığı kuruldu.[4]

23 Ekim 2019 tarihinde Azerbaycan Cumhurbaşkanının Ekonomi Bakanlığının işlev ve yapısının genişletilmesine ilişkin Kararına istinaden Cumhuriyet Ekonomi Bakanlığı bünyesinde Devlet Vergi Servisi kurulmuştur.[5]

Bakanlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Bakan Görev Başlangıcı Görev Bitişi Parti
Azerbaycan Cumhuriyeti Baş Devlet Vergi Müfettişliği Müdürü (1991)
1 Eldar Orucov 18 Ekim 1991[6] 14 Eylül 1992[7] Bağımsız
2 İsa Bağırov 14 Eylül 1992[8] 26 Ocak 1994[9]
3 Şöhret Vekilov 5 Mart 1994[10] 16 Nisan 1999[11]
4 Fazıl Mammadov 20 Haziran 1999[12] 11 Şubat 2000[13]
Azerbaycan Cumhuriyeti Vergiler Bakanları (2000-2019)
1 Fazıl Mammadov 11 Şubat 2000 5 Aralık 2017 Bağımsız
2 Mikail Cabbarov 5 Aralık 2017 23 Ekim 2019

Görevler[değiştir | kaynağı değiştir]

Bakanlık, Azerbaycan Cumhuriyeti Vergi Bakanlığı Tüzüğünde belirtilen aşağıdaki görevleri yerine getirir. [14]

  • Azerbaycan Cumhuriyeti'nin devlet vergilerinin ve diğer bütçe gelirlerinin uygun şekilde hesaplanmasının denetlenmesi, devlet bütçesine zamanında ve tam fon aktarımı ve vergi mevzuatına uygunluk kontrolü
  • Mükelleflere vergi mevzuatı ve bunlarda yapılan değişiklikler hakkında bilgi verilmesi ve vergilerin hesaplanması ve ödenmesi ile ilgili açıklamalar yapılması
  • Vergi mükelleflerinin haklarının ve meşru menfaatlerinin korunmasının sağlanması
  • Vergi suçlarını araştırmak ve bu tür durumları ortadan kaldırmak için yetkisi dahilinde uygun önlemleri almak
  • Vergi makamlarının atamalarına göre Azerbaycan Cumhuriyeti mevzuatı ile belirlenen diğer görevleri yerine getirmek.

Hizmetleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Azerbaycan Cumhuriyeti Vergi Bakanlığı Statüsü, Bakanlığın aşağıdaki hizmetleri yerine getirmektedir:[14]

  • Azerbaycan Cumhuriyeti'nin vergi politikasını iyileştirmek için öneriler geliştirmek
  • Vergilendirme alanı ile ilgili mevzuat taslağının hazırlanmasına katılmak
  • Devlet vergi makamlarının çalışmalarını Azerbaycan Cumhuriyeti vergi mevzuatına uygun olarak organize etmek, kanunla tahsil edilen devlet vergileri ve diğer gelirlerin devlet bütçesine doğru hesaplanması, zamanında ve tam olarak aktarılması.
  • Azerbaycan Cumhuriyeti devlet bütçesi için vergi geliri tahminlerinin hazırlanmasına katılmak
  • Azerbaycan Cumhuriyeti vergi mevzuatına uyumu sağlayacak tedbirlerin hazırlanması ve uygulanması
  • Azerbaycan Cumhuriyeti devlet vergi makamları için kalkınma programlarının hazırlanmasına ve uygulanmasına katılmak
  • Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu ve Azerbaycan Cumhuriyeti Maliye Bakanlığına vergi muhasebesi yapmak (amacına uygun olarak hesaplanır ve alınır) ve raporlar hazırlamak
  • Vergi ihlali durumlarında bilgi toplamak, analiz etmek, değerlendirmek ve ilgili mercilere vergi ihlallerine yol açan durum ve durumları ortadan kaldırmak için önerilerde bulunmak.
  • Vergi mükelleflerinin, iştiraklerinin, temsilciliklerinin veya diğer birimlerin sicilinin tutulması
  • Hukuka uygun olarak cezai vergi soruşturmaları yapmak, operasyonel faaliyetleri ve soruşturma faaliyetlerini yürütmek.
  • Vergi ve diğer gelirlerin hesaplanması ve ödenmesine ilişkin vergi beyannamesi formları, raporlar ve diğer belgelerin hazırlanması
  • Devlet vergi makamlarının birleşik bir otomatik bilgi sisteminin çalışmasını sağlamak

Yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 24 Temmuz 2019'da imzaladığı kararnameye göre[15] Vergi Bakanlığının yapısı şu şekilde onaylandı:[16]

  • Milli Gelir Ana Bölümü
  • Vergi Suçları Temel Soruşturma Ana Dairesi
  • İthalat ve İhracat İşlemlerinin Kontrol Ana Departmanı
  • Kesilebilir Malların Dolaşımı ve İşaretleme Ana Kontrol Departmanı
  • Bakü Şehri Yerel Gelir Ana Bölümü
  • Bakü'deki Küçük İşletmelerle Ana Çalışma Bölümü
  • Çağrı Merkezi (ana departman olarak yetkilendirilmiştir)
  • Yerel ofisler (ana ofisler, departmanlar ve bölümler)

Eğitim Merkezi[değiştir | kaynağı değiştir]

Vergi Bakanlığı Eğitim Merkezi, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev tarafından imzalanmış olan "Devlet Vergi Makamları Hizmet Yönetmeliği"nin onaylanması hakkındaki Azerbaycan Cumhuriyeti Hukukunun Uygulanmasına İlişkin 539 Sayılı Kararnamenin temeli üzerinde 5 Haziran 2002 tarihli Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 90 Sayılı Kararı ile kurulmuştur.[17][18]

Eğitim merkezinin yeni bir kompleksi, Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in katılımıyla 13 Eylül 2011'de Şamahı'nın Nagarahana köyünde açıldı. Merkezin amacı, vergi makamlarının çalışanlarının bilgi ve mesleki eğitim düzeyini artırmak, pratik çalışma ve yönetim yeteneğini sağlamak, yeni teknolojilere ve tekniklere hakim olmak ve eğitim yöntemlerini sürekli değişen çalışma koşullarına uyarlamak için eğitim süreçlerini yürütmektir.[19]

Vergi idaresini iyileştirmeye yönelik programlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Azerbaycan Cumhuriyeti'nde vergi idaresinin iyileştirilmesine ilişkin devlet programı (2005-2007)[20]

Vergi Bakanlığının bilgi kaynakları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • “Vergilər” (Vergiler) çevrimiçi gazetesi - 11 Şubat 2000'den beri yayınlanmaktadır. “Vergiler.az” çevrimiçi gazetesi 1 Ocak 2019 tarihinden itibaren “Vergilər” gazetesinin basılı halinin yerini alarak yayına başlamıştır. Çevrimiçi gazete “Vergiler.az” vergilendirmedeki yenilikler hakkında makaleler, röportajlar ve haberlere odaklanan ve aynı zamanda ekonomik süreçleri aydınlatan bir çevrimiçi haber kaynağıdır.[21]
  • "Azerbaycan'ın vergi dergisi" (AzericeAzərbaycanın vergi jurnalı)[22] Vergi Bakanlığı tarafından 1 Temmuz 2003 tarihinde kurulmuştur. 158 sayfalık dergi, 1.000 adet tirajlıdır ve üç ayda bir yayımlanmaktadır. "Azerbaycan Vergi Dergisi", Vergi Bakanlığı'nın düzenli yayınıdır. Dergi, ekonominin diğer sektörleri ile ilgili makaleler yayımlamakla ile birlikte, esas olarak güncel konulara ve vergilendirmeye ilişkin genel kavramsal konulara odaklanmaktadır.

Uluslararası derecelendirmeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Azerbaycan, Dünya Bankası tarafından hazırlanan iş ortamı karşılanabilirlik değerlendirmesini yansıtan “Doing Business 2019” sıralamasında 190 ülke arasında 25. sırada yer almaktadır. "Doing Business 2019", ülkede "İşe Başlama"[23] ve "Vergi Ödemek"[24] göstergeleri aracılığıyla uygulanan vergi reformlarını derecelendirmiştir.

Azerbaycan, “İş kurma” göstergesindeki[25] sıralamasını 18'den 9'a çıkarırken, “Vergi ödemek” göstergesinde 35. sıradan 28. sıraya yükseltmiştir.

Azerbaycan'ın İş Yapma Kolaylığı raporlarının "İşe Başlama" ve "Vergi Ödeme" endekslerindeki sıralaması
"İşe Başlamak" "Vergi ödemek"
2015 12. 33.
2016 7. 34.
2017 5. 40.
2018 18. 35.
2019 9. 28.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]


Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Məmmədxanov Sahir Polad oğlu". Taxes.Gov.Az. 28 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Aralık 2019. 
  2. ^ "Mətin Balasən oğlu Eynullayev". Taxes.Gov.Az. Erişim tarihi: 2 Aralık 2019. 
  3. ^ "İlkin Etibar oğlu Vəliyev". Taxes.Gov.Az. Erişim tarihi: 2 Aralık 2019. 
  4. ^ "«Azərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliyinin yaradılması haqqında» Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 11 fevral 2000-ci il tarixli 281 N-li Fərmanı". Taxes.Gov.Az (İngilizce). 12 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2019. 
  5. ^ "Decree of the President of the Republic of Azerbaijan on expanding the functions and structure of the Ministry of Economy". 23 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ http://www.e-qanun.az/framework/6498
  7. ^ http://www.e-qanun.az/framework/7786
  8. ^ http://www.e-qanun.az/framework/7786
  9. ^ http://www.e-qanun.az/framework/8775
  10. ^ http://www.e-qanun.az/framework/9783
  11. ^ http://www.e-qanun.az/framework/4634
  12. ^ http://www.e-qanun.az/framework/5354
  13. ^ http://www.e-qanun.az/framework/124
  14. ^ a b "Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi barədə". www.e-qanun.az. 14 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mart 2019. 
  15. ^ "Decree of the President Ilham Aliyev on the approval of the structure of the Ministry of Taxes". president.az (Azerice). 7 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2019. 
  16. ^ "Structure of the Ministry of Taxes". president.az (Azerice). 25 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2019. 
  17. ^ "Training Centre of the Ministry of Taxes". tedris.taxes.gov.az. 25 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2019. 
  18. ^ "90 - Azərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliyinin Tədris Mərkəzinin yaradılması haqqında". www.e-qanun.az. 2 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2019. 
  19. ^ "Ilham Aliyev attended the opening of the Training Center of the Ministry of Taxes in Shamakhi". en.president.az (İngilizce). Erişim tarihi: 5 Mart 2019. 
  20. ^ "992 - Azərbaycan Respublikasında vergi inzibatçılığının təkmilləşdirilməsi Dövlət Proqramının (2005-2007-ci illər) təsdiq edilməsi haqqında". www.e-qanun.az. 15 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mart 2019. 
  21. ^ "About the newspaper". Vergilər Qəzeti (Azerice). 6 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2019. 
  22. ^ "Media". Taxes.Gov.Az (İngilizce). 18 Şubat 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mart 2019. 
  23. ^ "Methodology for Starting a Business". World Bank (İngilizce). 17 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mart 2019. 
  24. ^ "Methodology for Paying Taxes". World Bank (İngilizce). 18 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mart 2019. 
  25. ^ "Explore Economies". World Bank (İngilizce). 14 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mart 2019. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]