Parantez cümlesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Parantez cümlesi, içerisinde ara cümle veya ara söz bulunan cümledir. Bu ara ifadeler açıklama yapmak ya da anlamı güçlendirmek için eklenirler. Ara ifadeler parantezin yanı sıra iki kısa çizgi veya virgül arasında da gösterilebilirler:[1] Parantez cümlesi sadece ara ifadeye değil, cümlenin tamamına verilen addır.

  • Şu çocuk -ki kendisi sınıf arkadaşım olur- bu semtin en iyi futbolcusudur.
  • Taşınacağımızı öğrenince Nur ve Cihan (en yakın arkadaşlarım) çok üzüldüler.
  • Sıkı çalışırsanız, emin olun, başarılı olursunuz.

Parantez cümleleri yeniden düzenlenerek düz bir cümle veya birkaç sıralı cümle hâline getirilebilirler. Bu durumda parantez cümlesi özelliklerini yitirirler:

  • Sınıf arkadaşım olan şu çocuk bu semtin en iyi futbolcusudur.
  • En yakın arkadaşlarım Nur ve Cihan taşınacağımızı öğrenince çok üzüldüler.
  • Sıkı çalışırsanız başarılı olacağınızdan emin olabilirsiniz.

Parantez cümlelerindeki ara ifade çıkarılırsa cümlede dilbilgisel bir bozukluk meydana gelmez. Ancak anlam veya detay kaybı meydana gelebilir.

  • İsim cümlelerinde -fiil cümlelerinde de olduğu gibi- yüklem cümle sonunda olmayabilir. (parantez cümlesi)
  • İsim cümlelerinde yüklem cümle sonunda olmayabilir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Cümle türleri Edebiyatogretmeni.com. Erişim: 21 Aralık 2012.