Hilmi Özkök

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Hilmi Özkök
Doğum 4 Ağustos 1940 (1940-08-04) (73 yaşında)
Turgutlu, Manisa
Bağlılığı Türkiye Türkiye
Hizmet yılları 1959-2006
Rütbesi Orgeneral
Komuta ettiği 70. Mekanize Piyade Tugayı

28. Motorlu Piyade Tümeni
7. Kolordu
1. Ordu

Kara Kuvvetleri Komutanlığı
Savaşları/Çatışmaları Atmaca Harekâtı
Madalyaları Türk Silahlı Kuvvetleri Şeref Madalyası

Türk Silahlı Kuvvetleri Üstün Hizmet Madalyası
Türk Silahlı Kuvvetleri Üstün Cesaret ve Feragat Madalyası
ABD Komutanlık Liyakat Madalyası
Nişan-ı İmtiyaz (Pakistan)
Büyük Haç Askerî Üstün Liyakat Madayası (İspanya)
Tong-il Madalyası (Kore Cumhuriyeti)
Altın Kartal Madalyası (Arnavutluk)

Millî Liyakat Madalyası (Fransa)

Hilmi Özkök (d. 4 Ağustos 1940, Turgutlu, Manisa), Türk Silahlı Kuvvetleri'nin 24. Genelkurmay Başkanı'dır.[1]

Askerlik kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Eğitim hayatına Turgutlu'da bulunan Namık Kemal ilkokulu'nda başladı. Daha sonra Bursa Işıklar Askeri Lisesi'nde öğrenim gördü. Özkök, 1959 yılında Kara Harp Okulu'nu birincilikle tamamlayıp,[2] 1961 yılında da Topçu Okulu'ndan mezun oldu. Kara Kuvvetleri Komutanlığı'na bağlı çeşitli topçu birliklerinde 1970 yılına kadar batarya subaylığı ve batarya komutanlığı yapan Hilmi Özkök, 1972'de Kara Harp Akademisi'nden mezun oldu.[1]

1975 yılında NATO Savunma Kolejinden mezun olmuştur. Kurmay subay olarak; 15 nci Piyade Er Eğitim Tugayında Harekat ve Eğitim Şube Müdürlüğü, NATO Güneydoğu Avrupa Müttefik Kara Kuvvetleri Komutanlığı Özel Silahlar Şube Müdürlüğünde Karargâh Subaylığı, Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargâhı (SHAPE) Plan ve Prensipler Dairesinde Karargâh Subaylığı, Kara Kuvvetleri Komutanlığı Plan ve Prensipler Başkanlığında Savunma Araştırma Şube Müdürlüğü, Milli Güvenlik Konseyi Genel Sekreterliğinde Özel Kalem Müdürlüğü ve Kara Harp Okulu Komutanlığında Öğrenci Alay Komutanlığı görevlerinde bulunmuştur.[1]

1984 yılında Tuğgeneralliğe, 1988 yılında Tümgeneralliğe, 1992 yılında Korgeneralliğe, 1996 yılında da Orgeneralliğe terfi eden Orgeneral Özkök; Tuğgeneral rütbesi ile Genelkurmay Plan ve Harekat Daire Başkanlığı ve 70. Mekanize Piyade Tugay Komutanlığı, Tümgeneral rütbesi ile 28. Motorlu Piyade Tümen Komutanlığı ve Genelkurmay Personel Daire Başkanlığı, Korgeneral rütbesi ile NATO Türk Askeri Temsil Heyet Başkanlığı ve 7. Kolordu Komutanlığı, Orgeneral rütbesi ile NATO Güneydoğu Avrupa Müttefik Kara Kuvvetleri Komutanlığı, Genelkurmay II. Başkanlığı, 1. Ordu Komutanlığı ve Kara Kuvvetleri Komutanlığı görevlerinde bulunmuş ve 28 Ağustos 2002 tarihinde Genelkurmay Başkanlığına atanmıştır.[1] 7. Kolordu Komutanı iken 241 PKK'lının öldürüldüğü Atmaca Harekâtı'nı yönetti.[3][4]

Genelkurmay başkanlığı[değiştir | kaynağı değiştir]

28 Ağustos 2002'de Genelkurmay başkanı olan Hilmi Özkök, 28 Ağustos 2006 günü emekli olarak görevini orgeneral Yaşar Büyükanıt'a devretti. Görev yaptığı 4 yıl boyunca, önceki genelkurmay başkanlarına nispeten sivil siyasete müdahale etmeyen bir görüntü çizdi. Bu tutumu bazı ulusalcı yazarlar tarafından eleştirildi.[5][6]

Özkök, haklarında yolsuzluk, emre itaatsizlikte ısrar gibi suçlamalar bulunan birçok general hakkında askerî savcılık tarafından soruşturma yapılmasına onay vererek önceki genelkurmay başkanlarına göre farklı bir tutum sergiledi.[7][8] Ancak, Şemdinli olayı soruşturmasını yürüten savcı Ferhat Sarıkaya'nın Kara Kuvvetleri Komutanı Yaşar Büyükanıt hakkında yaptığı suç duyurusyla ilgili olarak soruşturma izni vermedi.[9]

29 Mart 2007'de Nokta dergisinin yayınladığı dönemin Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Özden Örnek'e ait olduğu iddia edilen günlüklerde, 2003 ve 2004 yıllarında bazı kuvvet komutanları tarafından planlanan "Sarıkız", "Ayışığı", "Yakamoz" ve "Eldiven" adlı askeri darbeler'e karşı çıkarak Genelkurmay Başkanlığı sırasında, Türkiye'de demokratik rejimin devamını sağladığı iddia edilmiştir.[10] Özkök; dönemin Jandarma Genel Komutanı Şener Eruygur ve 1. Ordu komutanı Hurşit Tolon'un Ergenekon soruşturmasında tutuklanmasından sonra verdiği bir demeçte darbe teşebbüsü iddiaları hakkında “Ne var ne de yok derim” açıklamasını yapmıştır.[11] Yaklaşık bir yıl sonra Ergenekon soruşturması kapsamında tanık sıfatıyla bilgisine başvurulan Özkök, Ayışığı ve Yakamoz planlarından haberdar olduğunu Eldiven'i ve Cumhuriyet Çalışma Grubu'nu duymadığını belirtti. Özkök ifadesinde Ayışığı ve Yakamoz duyumunu aldığı dönemde Şener Eruygur'a bu yönde plan ve çalışma olup olmadığını sorduğunu, "Yok" cevabını alınca da buna rağmen sık sık rektörlerin, gazetecilerin Jandarma Genel Komutanlığı'na çağrılarak görüşülmesinin yanlış anlaşılacağını söyleyerek kendisini uyardığını söylemiştir.[12]

Bunun yanı sıra Chronicle dergisi, darbe planlarının yapıldığı günlerde Genelkurmay Başkanı Hilmi Özkök'e yönelik suikast planlandığını iddia etmişti. Dergiye göre, 3 Şubat 2004'te gerçekleştirilmesi planlanan suikast, Özkök'ün kullandığı yol güzergâhını değiştirmesi ve alınan yoğun güvenlik önlemleriyle sonuçsuz kalmıştı.[2][13][14] Özkök ise bu iddialar için "Benim konumumdaki kişilere karşı böyle girişimler olabilir. Güvenlikten sorumlu arkadaşlar önlemlerini alırlar. Çoğunlukla da komutana söylemezler bile. Tedirginlik yaratmamak için. O tarihlerde benim güzergâhım zaman zaman bir önlem olarak değiştirilirdi.'" dedi.[15]

Özkök'ün Genelkurmay başkanlığı döneminde zehirlenmekten korktuğu için Genelkurmay yemekhanesinde yemek yemediği ve yemeklerini evden getirdiği ve GATA'daki sağlık kontrollerine gitmediği iddiaları basında yer almıştı. Özkök, yemeklerinin evden getirdiğini doğrulamış, fakat karargâhtaki yağlı yemeklerin biraz ağır olacağı düşüncesiyle evde hazırlanan hafif gıdaları tükettiğini söylemişti.[16]

Kişisel yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

4 Ağustos 1940 tarihinde, Manisa'nın Turgutlu ilçesinde dünyaya geldi. Babası sıhhi tesisatçılık işiyle uğraşıyordu, annesini 3 yaşında iken kaybetmişti.[2] İngilizce ve orta derecede Rusça bilen Özkök, 1967 yılında Turgutlu eşrafından Ali Moralıgil'in kızı olan fen bilgisi öğretmeni Özenç ile evlenmiş ve bu evliliklerinden Gürler ve Çağlar adında iki oğulları olmuştur. 2006'da Genelkurmay başkanı görevinde iken emekli olduktan sonra İzmir'e yerleşmiş ve halen burada yaşamını sürdürmektedir.[2]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d "Hilmi ÖZKÖK". Türk Silahlı Kuvvetleri. http://www.tsk.tr/1_TSK_HAKKINDA/1_2_Genelkurmay_Baskanlari/konular/hilmi_ozkok.htm. Erişim tarihi: 2 Şubat 2010. 
  2. ^ a b c d Tepeli, Arkın (2007). "Sakin Güç". Chronicle 8. http://www.chronicledergisi.com/sakin-guc/. Erişim tarihi: 4 Şubat 2010. 
  3. ^ Değer, Evren (12 Nisan 1996). ""Atmaca" Mehmetçik". Milliyet. ss. 2. 
  4. ^ Değer, Evren (27 Nisan 1996). "Atmaca-1 sona erdi: 241 PKK'lı öldürüldü". Milliyet. ss. 26. 
  5. ^ Berkan, İsmet (5 Nisan 2008). "Ergenekon'un yakın tarihi (2)". Radikal. http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=252180. Erişim tarihi: 6 Şubat 2010. 
  6. ^ Berkan, İsmet (7 Ağustos 2009). "Hilmi Özkök üslubu". Radikal. http://www.radikal.com.tr/Default.aspx?aType=RadikalYazarYazisi&ArticleID=948602&Yazar=%C4%B0SMET. Erişim tarihi: 6 Şubat 2010. 
  7. ^ Kemal, Lale (29 Eylül 2009). "Yolsuzluk iddiaları TSK'yı yıpratıyor". Taraf. http://www.taraf.com.tr/haber/yolsuzluk-iddialari-tskyi-yipratiyor.htm. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2010. "Askeri yetkili, suç işlemiş olabileceği şüphesi olan generaller hakkında askeri savcılarca soruşturma yapılmasına onay veren tek Genelkurmay Başkanı Hilmi Özkök olduğunu söylüyor." 
  8. ^ "22 paşaya izin". Star. 13 Şubat 2006. http://stargazete.com/politika/22-pasaya-izin-haber-46657.htm. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2010. 
  9. ^ "Soruşturma izni yok". Star. 21 Mart 2006. http://stargazete.com/politika/sorusturma-izni-yok-haber-48385.htm. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2010. 
  10. ^ "Hayret verici ayrıntılarıyla Sarıkız ve Ayışığı. 2004'te iki darbe atlatmışız!". Nokta 22. 29 Mart-4 Nisan 2007. 
  11. ^ "Özkök: Ben hüküm veremem, yargının işi". NTVMSNBC. 13 Temmuz 2008. http://www.ntvmsnbc.com/news/452888.asp. Erişim tarihi: 4 Şubat 2010. 
  12. ^ "Özkök'ün darbe iddialarıyla ilgili o ifadeleri...". CNN Türk. 5 Aralık 2009. http://www.cnnturk.com/2009/turkiye/12/05/ozkokun.darbe.iddialariyla.ilgili.o.ifadeleri/554288.0/. Erişim tarihi: 4 Şubat 2010. 
  13. ^ ""CIA bildirdi, Hilmi Özkök'e suikast son anda önlendi"". Sabah. 21 Temmuz 2007. http://arsiv.sabah.com.tr/2007/07/21/haber,C4842A78487F4CF19D6BB26ACC85A448.html. Erişim tarihi: 4 Şubat 2010. 
  14. ^ Çiçek, Nevzat (28 Temmuz 2008). "Özkök’ü öldürmeyi üç kez denemişler". Taraf. http://taraf.com.tr/haber/13403.htm. Erişim tarihi: 5 Şubat 2010. 
  15. ^ "Özkök: Ben hüküm veremem, yargının işi". NTVMSNBC. 13 Temmuz 2008. http://arsiv.ntvmsnbc.com/news/452888.asp?cp1=1. Erişim tarihi: 4 Şubat 2010. 
  16. ^ Yetkin, Murat (13 Temmuz 2008). "Özkök’ün yemeğini evden getirdiği günler". Radikal. http://www.radikal.com.tr/Default.aspx?aType=YazarYazisi&ArticleID=888214&Yazar=MURAT%20YETK%C4%B0N&Date=13.07.2008&CategoryID=97. Erişim tarihi: 4 Şubat 2010. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Konuyla ilgili diğer Wikimedia sayfaları :

Vikihaber'de Hilmi Özkök ile ilgili haberler bulunmaktadır.

Askeri görevi
Önce gelen:
Hüseyin Kıvrıkoğlu
Türk Genelkurmay Başkanı
28 Ağustos 2002 - 28 Ağustos 2006
Sonra gelen:
Yaşar Büyükanıt
Önce gelen:
Atilla Ateş
Türk Kara Kuvvetleri Komutanı
27 Ağustos 2000 - 29 Ağustos 2002
Sonra gelen:
Aytaç Yalman
Önce gelen:
Çevik Bir
1. Ordu Komutanı
20 Ağustos 1999 - 21 Ağustos 2000
Sonra gelen:
Necdet Yılmaz Timur