Çevik Bir

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Çevik Bir
Çevik Bir DD-SD-00-01007.jpg
Somali BM Barış Gücü Komutanı Orgeneral Çevik Bir
Doğum 1939
İzmir
Bağlılığı Türkiye Türkiye
Hizmet yılları 1973-1999
Rütbesi Orgeneral
Komuta ettiği Birleşmiş Milletler Somali Barış Gücü Komutanlığı
1. Ordu

Çevik Bir (d. 1939, Buca, İzmir, Türkiye), Türk asker, emekli orgeneral.

Askerî kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

1958'de Kara Harp Okulu'ndan İstihkam subayı olarak mezun oldu. Çeşitli istihkam birliklerinde Takım ve Bölük Komutanlığı görevlerinde bulundu. 1970'de Kara Harp Akademisi'nden mezun oldu. 1971'de ise Silahlı Kuvvetler Akedemisi'ni tamamlayan Bir, 1973'te de NATO Savunma Kolejini bitirdi.[1]

Tümen ve Genelkurmay Karargahı'nda Harekat ile ilgili görevlerde bulundu. 1973-1976 arasında Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargâhı'nda (SHAPE) Proje Subayı olarak görev yaptı. Kara Kuvvetleri Komutanlığı Harekat Başkanlığı'nda NATO Plan Subayı olarak çalıştı. Daha sonra Genelkurmay Başkanı Özel Kalem Müdürlüğü, Milli Güvenlik Konseyi Başkanı Başyaverliği, Devlet Başkanı Başyaverliği ve Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alay Komutanlığı görevlerini yerine getirdi.[1]

1983'te Tuğgeneral oldu. Tuğgeneral rütbesiyle 1983-1985 döneminde NATO Avrupa Müttefik Komutanlık Karargahı'nda (SHAPE) Lojistik ve İfrastrüktür Daire Başkanlığı ve 1985-1987 arasında da 4. Zırhlı Tugay Komutanlığı görevlerinde bulundu. 1987'de yükseldiği Tümgeneral rütbesiyle 1991-1993 arasında Genelkurmay Harekat Başkanlığı, 1993-1994 yıllarında Somali Birleşmiş Milletler Barış Gücü Komutanlığı (UNUSOM-II) ve Kara Kuvvetleri Denetleme ve Değerlendirme Başkanlığı görevlerinde bulundu. 16 Ağustos 1994'de Genelkurmay Harekat Başkanlığı'na atandı.[1]

30 Ağustos 1995'te Orgeneralliğe terfi etti. Orgeneral olarak 1995-1998 yılları arasında Genelkurmay İkinci Başkanlığı görevininde bulundu. 30 Ağustos 1998'de 1. Ordu Komutanı oldu. 30 Ağustos 1999 tarihinde emekli oldu. Orgeneral Çevik Bir evli ve bir çocuk babası olup İngilizce bilmektedir.[1]

28 Şubat süreci[değiştir | kaynağı değiştir]

Ordu içinde faaliyet gösteren "Batı Çalışma Grubu" ile medya'nın gündemine geldi.[2]

12 Nisan 2012 tarihinde 28 Şubat darbe soruşturması kapsamında göz altına alınarak Ankara'ya gönderildi.[3] [4]

15 Nisan 2012'de eski Genelkurmay 2. Başkanı emekli Orgeneral Çevik Bir tutuklandı.[5]

19 Aralık 2013 tarihinde 13. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Tayyar Köksal, heyeti tutuklu sanıklar dönemin Genelkurmay İkinci Başkanı emekli Orgeneral Çevik Bir, dönemin Genel Sekreteri emekli Tümgeneral Erol Özkasnak, emekli Orgeneral Çetin Doğan, emekli Tümgeneral Kenan Deniz ve emekli Tuğgeneral İdris Koralp'in adli kontrol şartıyla tahliyelerine karar verildiğini açıkladı

28 Şubat Davası[değiştir | kaynağı değiştir]

28 Şubat sürecinde "Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini cebren devirmeye, düşürmeye iştirak"la suçlanan 103 sanık hakkında yapılan 28 Şubat soruşturması kapsamında 12 Nisan 2012 tarihinde Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesi Nöbetçi Hakimliği tarafından tutuklanarak Sincan Cezaevine konuldu. 19 Aralık 2013 tarihinde Ankara 13. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından adli kontrol şartıyla tutuksuz yargılanmak üzere serbest bırakıldı. [6]

Ödüller[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kendisine 1997 yılında Washington'da Atatürk Society of America tarafından bölgede laikliğin savunucusu olduğundan dolayı "Laiklik ve Demokrasi Ödülü" verildi.[7]
  • 1999 yılında Ulusal Güvenlik İşleri Musevi Enstitüsü (JİNSA) tarafından verilen "Uluslararası Liderlik Ödülü"[8]
Madalyaları
  • Birleşmiş Milletler Madalyası - (1994)
  • Almanya Onur Madalyası - (1994)
  • ABD Liyakat Madalyası - (1994)
  • TSK Üstün Hizmet Madalyası - (1995)
  • TSK Liyakat Madalyası - (1996)
  • İngiltere Üstün Başarı Madalyası - (1997)
  • İngiltere Üstün Hizmet Madalyası - (1997)
  • Ürdün İstihkak Madalyası - (1998)
  • Fransız Liyakat Madalyası - (1999)
Şerit rozetleri
  • Kara Harp Okulu Şerit Rozeti
  • Mesleki İhtisas Şerit Rozeti
  • Harekat Şerit Rozeti (2 NCİ)
  • Eğitim - Öğretim Başarı Şerit Rozeti
  • İdari ve Lojistik Hizmet Şerit Rozeti
  • Nato Yurt Dışı Sürekli Görev Şerit Rozeti
  • Komutanlık Şerit Rozeti

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Askeri görevi
Önce gelen:
Atilla Ateş
1. Ordu Komutanı
1998 - 1999
Sonra gelen:
Hilmi Özkök