Turgutlu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Turgutlu
—  İlçe  —
Türkiye'de bulunduğu yer
Türkiye'de bulunduğu yer
Manisa Siyasi Haritası
Manisa Siyasi Haritası
Turgutlu Orta Park
Turgutlu Orta Park
Ülke Türkiye
İl Manisa
Coğrafî bölge Ege
Yönetim
 - Kaymakam Nazmi Günlü
 - Belediye başkanı Turgay Şirin (MHP)
Yüz ölçümü
 - Toplam 530 km2 (204,6 mi2)
Rakım 78 m (256 ft)
Nüfus (2013)[1]
 - Toplam 148,130
 - Kır -
 - Şehir 148,130
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
Posta kodu 45400
İl alan kodu 0236
İl plaka kodu 45
İnternet sitesi: Belediye

Turgutlu (eski adı: Kasaba Osmanlıca: قصبه / Yunanca: Κασαμπά ) Manisa'nın bir ilçesi. Turgutlu; doğusunda Ahmetli, batısında Manisa, Kemalpaşa, kuzeyinde Saruhanlı, güneyinde Ödemiş ve Bayındır ilçeleri ile çevrilidir. Ege Denizi'nin 55 km doğusunda olup, denizden yüksekliği 78 metredir. Yüzölçümü 530 km.dir.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Turgutlu, Sultan II. Murat devrinde Dalbahçe Köyü dolaylarına yerleşen Turgud Aşireti tarafından kurulmuştur. Önce Dalbahçe Köyü civarında kurulmuş, zamanla ovaya inerek bugünkü yerini almıştır. Yunanlılar, İzmir'i işgalden 10 gün sonra da Turgutlu'yu işgal etmişlerdir. Bu tarihten, 7 Eylül 1922 yılına kadar İlçe işgal altında kalmıştır. Kurtuluş Savaşımızın başarı ile sonuçlanması üzerine kurtulmuş ancak Yunan askeri giderken şehri, Bozkurt ve Küllük Mahalleleri hariç tamamen yakmışlardır.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçe merkezlerinin nüfusları baz alındığında Turgutlu 122.383 merkez nüfusuyla, Manisa ilçeleri içerisinde 98.618 nüfusu olan Salihli ve 107.086 nüfusu olan Akhisar’ın önünde ilk sırada yer almaktadır. Manisa'nın merkez nüfusu en büyük ilçesidir. 31 Aralık 2012 Yılı verilerine göre köyleriyle birlikte toplam nüfusu ise 146.087'dir.

Turgutlu, 1940'lı yıllardan sonra ilk kez 2007 yılında yapılan nüfus sayımında Ege Bölgesi'nin en büyük ilçesi konumuna tekrar yükselebilmiştir. 1950'de 25,000 olan nüfusu ancak 1980'de 50,000'i aşmıştır. 1990'da ise 74,000'e yükselmiştir. Bu dönemde nüfus bakımından Türkiye'nin birçok il ve ilçe merkezinin gerisinde kalmış olan nüfus, 1990'lı yıllarda hız kazanan sanayileşme ile birlikte tekrar hızla artışa geçmiştir. Önceki yıllarda gerisinde kaldığı bazı kentleri ise son yıllarda tekrar nüfus açısından geçebilmiştir.

Yıllara göre nüfus verileri karşılaştırması
Kent 1927 1990 2008 2013
Turgutlu 17,000 74,000 116,000 148,000
Bandırma 11,000 77,000 111,000 143,000
İnegöl 12,000 71,000 159,000 237,000
Nazilli 9,000 80,000 108,000 149,000
Ceyhan 7,000 85,000 103,000 159.000
Erzincan 14,000 92,000 90,000 125,000
Kırşehir 12,000 75,000 102,000 150,000
Kozan 13,000 54,000 73,000 128,000
Ereğli (Konya) 7,000 74,000 96,000 138,000
Silifke 4,000 47,000 50,000 114,700

Yıllara göre Turgutlu nüfus verileri
Yıllar Merkez Köyler Toplam
2011 119.985 24.005 143.990
2010 117.632 34.330 141.962
2008 114.000
2007 111.200
2000 93.800 121.000
1997 89.400
1990 73.700 100.000
1985
1980 55.400
1975 47.000
1970 40.800
1965 34.000
1960 29.000
1927 17.000

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Turgutlu ilçesi, Akdeniz ikliminin etkisi altındadır. Bu iklimin etkisine bağlı olarak, yazlar sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı geçmektedir. Kar yağışı ve don olayları nadir olarak gerçekleşmektedir. Yıllık ortalama sıcaklık 17°C civarındadır. En düşük sıcaklık ortalaması 3°C, en yüksek sıcaklık ortalaması 31°C olarak gerçekleşmektedir. En yüksek sıcaklık Temmuz'da 44°C[hangileri?] olarak tespit edilmiştir. Günlük rüzgâr verileri incelendiğinde, en yüksek frekans (% 30) batı sektörlü rüzgârlara aittir. Bunun ardından güneybatı ve kuzeybatı yönlü hava akımları gelir. Turgutlu'nun ortalama nispi nem değerleri, kış aylarında  % 70–75, Temmuzda en düşük (% 44–49) seviyesinde gerçekleşmektedir. Bulutluluk değerleri genel olarak düşüktür. Kış aylarında 5,3 ile 6,4 arası, ilkbaharda 3,6 ile 5,3 arasında yer alan bulutluluk değerleri, yaz aylarında (Ağustos) 1,1 gibi oldukça düşük değerlere ulaşmaktadır. Turgutlu ve çevresinde, yıl içinde elde edilen yağışın önemli bölümü kış mevsiminde gerçekleşmektedir. Yaza girildiğinde bölge kuru hava kütlelerinin etkisi altına girmektedir. Yıllık yağış ortalaması 660–670 mm. düzeyindedir.

Turizm[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin en önemli turistik tesisi Urganlı Kaplıcaları'dır. Urganlı kaplıcaları, suları karbondioksitli ve bikarbonatlıdır. Sıcaklığı 62 ile 67 santigrat derece arasında değişmektedir. Evliya Çelebi, bu kaplıcaya övgü dolu sözlerle, Seyahatname'de yer vermiştir.

Eğitim[değiştir | kaynağı değiştir]

Üniversite Eğitimi :

  • Celal Bayar Üniversitesi Hasan Ferdi Turgutlu Teknoloji Fakültesi
  • Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksek Okulu

Ortaöğretim Eğitimi :

  • Besime Elagöz Anadolu Lisesi
  • Halil Kale Fen Lisesi
  • Hasan Ferdi Turgutlu Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi
  • İnci Üzmez Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi
  • Niyazi Üzmez Lisesi
  • Selman Işılak Sağlık Meslek Lisesi
  • Senem Aka Anadolu Lisesi
  • Turgutlu Anadolu Lisesi
  • Turgutlu İmam-Hatip Lisesi
  • Turgutlu Kız Teknik ve Meslek Lisesi
  • Turgutlu Lisesi
  • Turgutlu Ticaret Meslek Lisesi
  • Urganlı Çok Programlı Lisesi
  • Zübeyde Hanım Kız Teknik ve Meslek Lisesi
  • Özel Gündüzalp Anadolu Lisesi
  • Özel Hatem Sağlık Meslek Lisesi
  • Özel Rabia Hatun Anadolu Lisesi
  • Özel Rabia Hatun Sağlık Meslek Lisesi

Ulaşım[değiştir | kaynağı değiştir]

Turgutlu'nun Manisa'ya uzaklığı 30, İzmir'e uzaklığı ise 50 km'dir. İlçe merkezinin güneyinden E–23 (İzmir-Ankara) karayolu, kuzeyinden ise İzmir-Uşak-Afyon demiryolu geçmektedir Demiryolunun İzmir'den Turgutlu'ya kadar olan 32 km'lik ilk kısmı 1863–1865 tarihleri arasında yapılmış 1866’da işletmeye açılmıştır. 1873–1875 yılları arasında da 76 km daha yapılarak Alaşehir'e kadar uzatılmıştır. E–93 karayolu ise oldukça yoğun bir trafiğe sahip olup 2 geliş–2 gidiş olarak bölünmüş yoldur. Bütün köylerin yolu mevcut olup köy yollarının tamamı asfalt kaplamadır. Yollar her mevsim ulaşıma açıktır.

  • Turgutlu………………..Manisa…..: 30 km
  • Turgutlu………………..İzmir…….: 50 km
  • Turgutlu………………..İstanbul.. : 555 km
  • Turgutlu………………..Ankara.. : 530 km
  • Turgutlu………………..Trabzon.. : 1,284 km

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Turgutlu'nun ekonomik yapısı, tarıma ve sanayiye dayalıdır. İlçenin % 54'ünde tarım yapılmaktadır. Turgutlu'da Gediz Havzası'nın verimli topraklarının bulunması ve Akdeniz çekirdeksiz üzüm, pamuk, tütün, domates, buğday, kiraz, şeftali, erik ve zeytin, ziraatı yapılan başlıca ürünlerdir. Sofralık üzüm üretimi önem kazandığından yayla bağcılığı gelişmektedir. Pamuk tarımı Gediz Havzasında yapılmaktadır.Tütün, kırsal kesimin geçim kaynağıdır. Kapari, kekik gibi alternatif bitkiler ekimi tanıtılmaktadır. Hububat; kırsal alanlarda tütün, taban arazilerde pamukla münavebeye girmektedir. Arpa üretimi, hayvanların yeşil ot ihtiyacını karşılamak için yapılmaktadır. Meyvecilikte şeftali, kiraz, erik ve incir üretimi önemlidir. Kiraz ve incir ihraç edilmektedir. Zeytin ağacı sayısı azdır. İlçede konserve fabrikalarının etkisi ile domates, biber ve hıyar ekimi önem kazanmıştır. Hayvancılık bitkisel üretim kadar önemli değildir.

Spor[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin SporToto 2. Lig'de takımı bulunmaktadır. Çeşitli amatör küme takımlarının yanı sıra Turgutlu Belediyesi'nin bünyesinde kurulu belediyespor bulunmaktadır. Çeşitli branşlarda spor faaliyetlerinin bulunduğu Turgutlu Belediyespor'da başta voleybol, basketbol ve hentbol olmak üzere çok sayıda başarısı bulunmaktadır. Şu an Turgutlusporda Berkay Ünlü antrenör olarak görev yapmaktadır.

Mahalleleri[değiştir | kaynağı değiştir]

7 Eylül * Acarlar * Akçapınar * Akköy * Albayrak * Altay * Aşağı Bozkır * Atatürk * Avşar * Ayvacık * Baktırlı * Bozkurt * Cumhuriyet * Çampınar * Çepnibektaş * Çepnidere * Çıkrıkçı * Dağyeniköy * Dalbahçe * Derbent * Ergenekon * Gökgedik * Güney * Hacıisalar * Irlamaz * İstasyonaltı * İstiklal * İzzettin * Kabaçınar * Karaköy * Karaoluk * Kurudere * Kurtuluş * Kuşlar * Musacalı * Musalaryeniköy * Osmancık * Örenköy * Özyurt * Sarıbey * Selvilitepe * Selvilitepe OSB * Sinirli * Sivrice * Subaşı * Şehitler * Temrek * Turan * Urganlı * Yakuplar * Yaykın * Yeni * Yeniköy * Yiğitler * Yıldırım * Yukarı Bozkır * Yunusdere

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPV8emKi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]