Hazarca
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Hazarca, ortaçağda, Orta Asyalı yarı göçmen Türk boyu olan Hazarların konuştuğu dil. Hazarca, Türk lehçelerinden biri olmasına karşın Türk lehçelerinin hangi koluna ait olduğu tartışmalıdır. Bazı araştırmacılar Hazarca’nın İran dilleri veya Kafkas dilleriyle yakın ilişkisi olduğunu varsayarlar.
Ortaçağ Arap bilginleri Hazarcayı Oğuzların konuştuğu dile yakın bir dil olarak saymışlar ve her iki dili Hazar ülkesinde Türklerin konuştuğunu belirtmişlerdir.
Hazarcanın,eski Türk dili ve Uygurcanın etkisinde kalmış, Hunca ve Bolgarca gibi Türk lehçelerinin Oğur öbeğine bağlı bir lehçe olduğu görüşünde birleşen araştırmacılar da vardır.
Hazarcadan günümüze çok az örnek ulaşmıştır. Hazar alfabesiyle yazılmış tek HWQWRWM (“Okudum”) kelimesi, Kiev'deki Hazar Yahudilerinin kullandığı Kiev yazısının sonunda yer almış ve günümüze ulaşmıştır. Bu kelime, eski bir Türk runik yazısıyla yazılmıştır.
Hazarca, değişik dönemlerde Kiril, İbrani, Latin, Yunan, Arap ve Gürcü alfabeleriyle yazılmıştır.
|
|
|
|---|---|
| Ogur | Bulgar · Çuvaşça · Hun dili · Hazarca · Avarca |
| Uygur | Eski Türkçe · Ainice² · Çağatayca · İli Turki · Lop · Uygurca · Özbekçe |
| Kıpçak | Altayca · Baraba dili · Başkurtça · Kırım Tatarcası¹ · Kumanca · Karaçay-Balkarca · Karayca · Karakalpakça · Kazakça · Kıpçakça · Kırımçakça · Kumukça · Kırgızca · Nogayca · Eski Tatarca · Tatarca · Urumca¹ |
| Oğuz | Afşarca · Azerice · Kırım Tatarcası¹ · Gagavuzca · Balkan Gagavuzcası · Horasanca · Osmanlıca · Peçenekçe³ · Kaşgayca · Salarca · Türkiye Türkçesi · Türkmence · Urumca¹ |
| Argu | Halaçça |
| Sibirya | Çulımca · Dolganca · Fuyü Gırgıs dili · Hakasça · Şorca · Tofaca · Tuvaca · Batı Yugurca · Yakutça |
| Notlar: ¹İki tane öbekte bulunan diller, ²Karma diller, ³Tartışmalı İtalik yazılanlar ölü dillerdir. |
|
Türk dilleri ile ilgili bu madde bir taslaktır. Maddenin içeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz.
