Mustasım Billah

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Mustasım Billâh
Abbasi Halifesi
Hüküm süresi 1242 – 1258
Önce gelen Mustansır
Sonra gelen Mustansır Kahire'de Abbasi halifesi
Tam adı Ebû Ahmed el-Mûsta`sım bi’l-Lâh `Abd’Allâh bin Mansûr el-Mûstensir
Ölüm tarihi Şubat 1258
Hanedan Abbasi
Babası Mustansır

Mustasım Billâh (tam adı : Ebû Ahmed el-Mûsta`sım bi’l-Lâh `Abd’Allâh bin Mansûr el-Mûstensir,) (Arapça: أبو أحمد المستعصم بالله عبد الله بن منصور المستنصر; d. 1221, Bağdat - ö. 1258, Bağdat), 1242 - Şubat 1258 doneminde Abbasi Devleti'nin son hükümdarı ve Irak Abbasileri'nin 37. ve son halifesi.

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

1221 (hicri 690) yılında Mustansır Billah'ın Hajir adlı bir cariyesiden olmuştur[1].

Mustasım Billah hakimiyetine ait bir dinar.

Babası Mustansır öldükten sonra 1242 yılında tahta oturmuştur. Tahta oturduğu sırada Moğollar Horasan'a kadar olan bölgeleri işgal etmişti.

Kaynakların belirttiğine göre Mustasım Billah, liderlik vasfından yoksun, çocuk ruhlu biriydi. Zamanının çoğunu kuş avlamak ve güvercin beslemekle geçirirdi[2]. Hatta bazı kaynaklarda belirtildiği üzere boş işlerle uğraşırdı[3].

Dindar bir sunni olmasına rağmen koyu bir Şii olan İbn'ul Alkami'yi başvezir olarak görevlendirmiştir. Sonraki dönem tarihçilerinin bazıları Mustasim Billah'ın yöneticilik vasfından yoksun olması ve devlet idaresini yeterince bilmemesi sebebiyle yönetimi tek başına ele alan İbn'ul Alkami'nin Moğollarla iş birliği yaparak Bağdat'ı moğol hanı Hülagû Han'a peşkeş çekmekle suçlamışlardır.

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Mustasım Billah, 1258 yılının Şubat ayı'nda askeri yönden hiçbir hazırlık yapmamasına[4] rağmen, BağdatHülagû Han'a teslim etmemiştir. Ona göre Bağdat Allah tarafından korunacaktı ve Moğollar Bağdat'a hiç giremeyecekti.

Bağdat düşünce Hülagû Han Mustasim Billah'ı öldürttü. Katli, Hülagû Han'ın başmuneccimi Muhammed Et Tusi'nin telkiniyle halifenin kanı dökülmeden yapıldı. Halife bir kilime sarıldı ve askerler tarafından ölene dek tekmelendi[5]. Ölümüne dair en kuvvetli rivayet budur. Bunun dışında Mustasım Billah'ın, Hülagû Han tarafından sarayın hazine dairesine kilitlenerek ölüme terk edildiği de rivayetler arasındadır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Özel
  1. ^ Ekber Şah Necibabadi, (....) History of Islam Cilt 2, say. 583
  2. ^ Eb'ul Ferec, II, 544.
  3. ^ Ibn Tiktaka, El Fahri, 333
  4. ^ Zehebi, İber, III, 274
  5. ^ Ebul Ferec II, 570 - Grigor, 28 - Ibn Amid, XV, 167 - Cüzcani, II, 197 - Ibn Futi, 327
Genel
  • Al-Maqrizi, Al Selouk Leme'refatt Dewall al-Melouk, Dar al-kotob, 1997.
Mustasım Billah
Doğumu: 1213 Ölümü: 1258
Sünni İslam unvanları
Önce gelen
Mustansır
İslam Halifesi
1242 - 1258
Boş
Sonraki tarafından düzenlenen makam
Müstansır
Kahire'de Halife olarak