Möngke

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Möngke
4. Moğol Hanı
Hüküm süresi 1 Temmuz 1251 – 11 Ağustos 1259
Önce gelen Güyük
Sonra gelen Arık Böke
Hanedan Börçigin
Babası Tolui
Annesi Sorghaghtani Beki
Doğum 10 Ocak 1209(1209-01-10)
Diaoyu Kalesi, Chongqing
Ölüm 11 Ağustos 1259 (50 yaşında)
Burhan Haldun, Khentii
Dini Tengricilik

Möngke, Mengü olarak da bilinir. (d. 10 Ocak 1209 - ö. 11 Ağustos 1259), 1251-59 arasında Moğol hükümdarı.

Cengiz Han'ın torunuydu. Karakurum'da hüküm süren son büyük han oldu. Yönetimi sırasında kent büyük bir gelişme gösterdi ve imparatorluk hızla yayılmayı sürdürdü.

Batıda, Möngke'nin kardeşi Hülagû Han komutasında İran'a saldıran Moğol orduları, 1256'nın sonlarına doğru buradaki son direnişi de kırdı. Ardından Irak içlerine ilerleyerek 1258'de Bağdat'ı, 1259'da Şam ve Halep'i istila edip Akdeniz kıyılarına ulaştılar.

Doğudaki orduların başındaysa Möngke'nin öteki kardeşi Kubilay Han vardı.Bu ordu Çinlileri güneyden çevirip bugün Çin'in Yunnan yönetim bölgesine bağlı olan Nanzhao'daki Tay Krallığı'nı ele geçirdi; ardından bugünkü Vietnam'ın büyük bölümüne egemen oldu. Bu arada ana Moğol kuvvetleri Çin topraklarında ilerlemeye başlamıştı. Möngke 1257'de Çin içlerindeki ordusunun başına kendisi geçti. Ama baş gösteren salgın hastalık orduyu yıkıma uğrattı; Möngke de savaş alanında öldü ve yerine, Çin'in fethini tamamlayan kardeşi Kubilay Han geçti. Katı ama cömert bir hükümdar olan Möngke, geleneksel Moğol yaşam tarzının ve değerlerinin korunması için çaba gösterdi. Annesi Nasturi olduğu için bu inanca bağlı kalmakla birlikte Budacılığı ve Taoculuğa da ilgi duymuştur.

Resmî unvanlar
Önce gelen:
Güyük Han
Moğol Hanı
1251 – 1259
Sonra gelen:
Arık Böke