Felsefi roman

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Friedrich Nietzsche'nin Böyle Buyurdu Zerdüşt eseri felsefi romanlara bir örnektir.

Felsefi roman, bir roman türüdür. Bu tür romanlarda genelde eserin önemli bir bölümü felsefi sorulara ve tartışmalara ayrılır. Bu konular toplumun rolü ve özellikleri, hayatın amacı, gelenekler, sanatın insan yaşamındaki yeri veya deney ile nedenlerin bilginin gelişimindeki rolü olabilir. Bu soruların tartışılması kurgusal olaylar çerçevesinde yapılır.[1] Bu türün bir alt türü de "fikir romanları"dır, bu romanlar bilim kurgu ve ütopya ve distopya kurgusu ile benzer konulara eğilebilir.

Donald Pizer, "fikir romanı adının fikirlerinin kurgulanmasının edebiyatta özel bir olay olduğu"nu ve bu nedenle felsefi romanların edebiyatta ayrı bir yeri olduğunu iddia etmiştir.[2]

Örnekler[değiştir | kaynağı değiştir]

Felsefi romanın evrensel olarak kabul görmüş bir tanımı yoktur; ancak aşağıdaki gibi bazı eserler bu türün tarihi ve gelişiminde rol oynamıştırlar. Bu türde yazılmış romanların bazı örnekleri aşağıdadır:

Yazar Ad Tarih Notlar
St. Augustine De Magistro (4. yüzyıl) İlk örneklerden
Abelard Dialogue of a Philosopher with a Jew and a Christian (12. yüzyıl) İlk örneklerden
Ibn Tufail Philosophus Autodidactus (12. yüzyıl)[3][4] İlk örneklerden
Yehuda Halevi Kuzari (12. yüzyıl) Arapça
Voltaire Candide (1759) İlk örneklerden
Thomas Carlyle Sartor Resartus
Goethe Wilhelm Meister's Apprenticeship (Wilhelm Meister’in Çıraklık Yılları)
Lev Tolstoy War and Peace (Savaş ve Barış)
Lev Tolstoy Resurrection (Diriliş)
Franz Kafka The Trial (Dava)
Robert Musil The Man Without Qualities
Sartre Nausea (Bulantı)
Milan Kundera The Unbearable Lightness of Being (Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği)
Aldous Huxley After Many a Summer
Aldous Huxley Island
C.S. Lewis Space Trilogy
Friedrich Nietzsche Böyle Buyurdu Zerdüşt
Jean-Paul Sartre No Exit
Jostein Gaarder Sophie's World (1991)
Yukio Mishima The Sailor Who Fell From Grace With The Sea
Umberto Eco'nun romanları
Ayn Rand'ın yazdığı çoğu roman
Albert Camus ve Hermann Hesse'nin yazdığı çoğu roman
Stanislaw Lem'ın yazdığı çoğu roman
Iris Murdoch, Anthony Burgess, Jean Paul Sartre, Andre Malraux, Marcel Proust, Stendhal ve Fyodor Dostoyevski'nin romanları

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Landy, Joshua. Philosophy as Fiction (2009), Oxford University Press.
  2. ^ Pizer, Donald. The theory and practice of American literary naturalism (1993), SIU Press, sf. 111
  3. ^ Jon Mcginnis, Classical Arabic Philosophy: An Anthology of Sources, sf. 284, Hackett Publishing Company, ISBN 0-87220-871-0.
  4. ^ Samar Attar, The Vital Roots of European Enlightenment: Ibn Tufayl's Influence on Modern Western Thought, Lexington Books, ISBN 0-7391-1989-3.