Anabolik steroid

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Anabolik-androjenik steroidler
Testosteron.svg
Doğal AAS testosteronun kimyasal yapısı (androst-4-en-17β-ol-3-one).
İlaç sınıfı
Sınıf tanımlayıcıları
Diğer adlar Anabolik steroidler; Androjenler
Amaç Çeşitli
ATC kodu A14A
Biyolojik hedef Androjen reseptörü
Kimsayal sınıf Steroidler; Androstanlar; Estranlar
Klinik veri
Drugs.com İlaç Sınıfları
MeSH D045165
Vikiveri öğesi

Anabolik steroidler ya da teknik adıyla anabolik-androjenik steroidler veya halk diliyle steroidler, vücutta testosteron veya daha etkin formu olan dihidrotestosteron (temel erkeklik hormonları) etkilerini taklit eden ilaçlardır.[1][daha iyi kaynak gerekli] Bu ilaçlar hücrelerde protein sentezini arttırarak dokuların gelişimini uyarırlar. Etkileri özellikle kas dokusunda belirgindir. Anabolik steroidler ayrıca seste kalınlaşma, vücut kıllarında artış, testislerde büyüme gibi erkeksi özellikleri (erkeksi sekonder seks karakterleri) geliştiren androjenik ve virilizan özelliklere sahiptirler.

Anabolik steroidler ilk kez 1930'larda bulunmuş ve sentezlenmiştir. Günümüzde hâlen kemik gelişimi, erkek ergenliğini uyarmak, kanser ve AİDS gibi kronik hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır. Bunların dışında çok geniş bir kullanım alanları mevcuttur. Ayrıca vücut gelişimi ve atletik performansın arttırılması gibi medikal olmayan durumlar için de kötüye kullanımı vardır. Bununla birlikte karaciğer hasarı, kolesterol seviyelerinde zararlı değişiklikler, kalp kası zararı, hipertansiyon gibi yan etkileri vardır. Ayrıca hormonal dengesizlikler sonucu jinekomasti ve testiküler atrofi de yapabilir.

Yan etkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Bilinen yan etkileri şunları içerir:[2][3][4][5]

  • Dermatolojik/integumental: yağlı cilt, akne, akne conglobata, sebore, çatlaklar (hızlı kas büyümesi nedeniyle), hipertrikoz (aşırı vücut tüyü büyümesi), androjenik alopesi (saç dökülmesi; saç derisinde kellik), ödem.
  • Üreme / endokrin: libido değişiklikleri, geri dönüşümlü kısırlık, hipogonadotropik hipogonadizm.
  • Erkeğe özgü: spontan ereksiyonlar, gece emisyonları, priapizm, erektil disfonksiyon, jinekomasti, oligospermi / azospermi, testiküler atrofi, testis içi leiomiyosarkom, prostat hipertrofisi, prostat kanseri.
  • Kadınlara özgü: erkekleşme, geri çevrilemez ses derinleşmesi, hirsutizm (yüz / vücutta aşırı tüylenme), adet bozuklukları (örn. Anovülasyon, oligomenore, amenore, dismenore), klitoral genişleme, meme atrofisi, uterus atrofisi, teratojenite (dişi fetüslerde).
  • Çocuğa özgü: erken epifiz kapanması ve buna bağlı kısa boy, erkeklerde erken ergenlik, kızlarda ergenlik gecikmesi ve kontraseksüel erken gelişme.
  • Psikiyatrik/nörolojik: duygudurum dalgalanmaları, sinirlilik, saldırganlık, şiddetli davranış, dürtüsellik/umursamazlık, hipomani/mani, öfori, depresyon, anksiyete, disfori, intihar, sanrılar, psikoz, Yoksunluk sendromu, bağımlılık, nörotoksisite, bilişsel bozukluk.[6][7]
  • Kas-iskelet sistemi: kas hipertrofisi, kas gerilmeleri, tendon kopmaları, rabdomiyoliz.
  • Kardiyovasküler: dislipidemi (örn. Artmış LDL seviyeleri, azalmış HDL seviyeleri, azalmış apo-A1 seviyeleri), ateroskleroz, hipertansiyon, sol ventrikül hipertrofisi, kardiyomiyopati, miyokardiyal hipertrofi, polisitemi / eritrositoz, aritmiler, tromboz (örn., Emboli) enfarktüs, ani ölüm.
  • Hepatik: yüksek karaciğer fonksiyon testleri (AST, ALT, bilirubin, LDH, ALP), hepatotoksisite, sarılık, hepatik steatoz, hepatoselüler adenom, hepatosellüler karsinom, kolestaz, peliosis hepatis
  • Böbrek: böbrek hipertrofisi, nefropati, akut böbrek yetmezliği (rabdomiyolize ikincil), fokal segmental glomerüloskleroz, renal hücreli karsinom.
  • Diğerleri: glukoz intoleransı, insülin direnci, immün disfonksiyon.[8]

Kanser[değiştir | kaynağı değiştir]

DSÖ Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı (IARC) AAS'yi Grup 2A altında listeliyor: Muhtemelen insanlar için kanserojen.[9]

Türler[değiştir | kaynağı değiştir]

Genel isim Sınıf Marka ismi Uygulama yolu Tanıtıldı
Androstanolone DHT Andractim PO, IM, TD 1953
Boldenone undecylenate Ester Equipoise IM 1960lar
Danazol Alkyl Danocrine PO 1971
Drostanolone propionate DHT Ester Masteron IM 1961
Ethylestrenol 19-NT Alkyl Maxibolin PO 1961
Fluoxymesterone Alkyl Halotestin PO 1957
Mestanolone DHT Alkyl Androstalone PO 1950ler
Mesterolone DHT Proviron PO 1967
Metandienone Alkyl Dianabol PO, IM 1958
Metenolone acetate DHT Ester Primobolan PO 1961
Metenolone enanthate DHT Ester Primobolan Depot IM 1962
Methyltestosterone Alkyl Metandren PO 1936
Nandrolone decanoate 19-NT Ester Deca-Durabolin IM 1962
Nandrolone phenylpropionate 19-NT Ester Durabolin IM 1959
Norethandrolone 19-NT Alkyl Nilevar PO 1956
Oxandrolone DHT Alkyl Oxandrin PO 1964
Oxymetholone DHT Alkyl Anadrol PO 1961
Prasterone Prohormone Intrarosa PO, IM, vaginal 1970ler
Stanozolol DHT Alkyl Winstrol PO, IM 1962
Testosterone cypionate Ester Depo-Testosterone IM 1951
Testosterone enanthate Ester Delatestryl IM 1954
Testosterone propionate Ester Testoviron IM 1937
Testosterone undecanoate Ester Andriol PO, IM 1970ler
Trenbolone acetate 19-NT Ester Finajet IM 1970ler

DHT = dihidrotestosteron; 19-NT = 19-nortestosteron

IM = Kas içi enjeksiyon; PO = Ağızdan (oral); TD = Transdermal

Yasal durum[değiştir | kaynağı değiştir]

AAS, Olimpiyat Oyunları, FIFA, ,NBA, Profesyonel Tenisçiler Birliği, Major League Baseball, WWE, National Football League ve National Hockey League dahil olmak üzere tüm büyük spor kuruluşları tarafından yasaklanmıştır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Anabolik steroidler". 4 Temmuz 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2012.  (İngilizce)
  2. ^ Turillazzi, E.; Perilli, G.; Di Paolo, M.; Neri, M.; Riezzo, I.; Fineschi, V. (Mayıs 2011). "Side effects of AAS abuse: an overview". Mini Reviews in Medicinal Chemistry. 11 (5): 374-389. doi:10.2174/138955711795445925. ISSN 1875-5607. PMID 21443513. 
  3. ^ Casavant, Marcel J.; Blake, Kathleen; Griffith, Jill; Yates, Andrew; Copley, LaRae M. (Ağustos 2007). "Consequences of use of anabolic androgenic steroids". Pediatric Clinics of North America. 54 (4): 677-690, x. doi:10.1016/j.pcl.2007.04.001. ISSN 0031-3955. PMID 17723870. 
  4. ^ Pope, Harrison G.; Wood, Ruth I.; Rogol, Alan; Nyberg, Fred; Bowers, Larry; Bhasin, Shalender (Haziran 2014). "Adverse health consequences of performance-enhancing drugs: an Endocrine Society scientific statement". Endocrine Reviews. 35 (3): 341-375. doi:10.1210/er.2013-1058. ISSN 1945-7189. PMC 4026349 $2. PMID 24423981. 
  5. ^ Nieschlag, Eberhard; Vorona, Elena (Ağustos 2015). "MECHANISMS IN ENDOCRINOLOGY: Medical consequences of doping with anabolic androgenic steroids: effects on reproductive functions". European Journal of Endocrinology. 173 (2): R47-58. doi:10.1530/EJE-15-0080. ISSN 1479-683X. PMID 25805894. 
  6. ^ Hall, Ryan C. W.; Hall, Richard C. W.; Chapman, Marcia J. (Temmuz 2005). "Psychiatric complications of anabolic steroid abuse". Psychosomatics. 46 (4): 285-290. doi:10.1176/appi.psy.46.4.285. ISSN 0033-3182. PMID 16000671. 
  7. ^ Qi, Meiyuan; Pan, Hui; Shen, Hongdou; Xia, Xianmeng; Wu, Chu; Han, Xiaoke; He, Xingyue; Tong, Wei; Wang, Xia; Wang, Qigang (13 Temmuz 2020). "Nanogel Multienzyme Mimics Synthesized by Biocatalytic ATRP and Metal Coordination for Bioresponsive Fluorescence Imaging". Angewandte Chemie (International Ed. in English). 59 (29): 11748-11753. doi:10.1002/anie.202002331. ISSN 1521-3773. PMID 32243658. 
  8. ^ Brenu, E. W.; McNaughton, L.; Marshall-Gradisnik, S. M. (Mayıs 2011). "Is there a potential immune dysfunction with anabolic androgenic steroid use?: A review". Mini Reviews in Medicinal Chemistry. 11 (5): 438-445. doi:10.2174/138955711795445907. ISSN 1875-5607. PMID 21443507. 
  9. ^ "Known and Probable Human Carcinogens". www.cancer.org (İngilizce). 21 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mayıs 2021. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]