1917 Rusya Kurucu Meclisi seçimleri

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
1917 Rusya Kurucu Meclisi seçimleri
Rusya
← 1912 25 Kasım 2017 1938 →

Rusya Kurucu Meclisi'nin 703 sandalyesi
Katılım % 48.44
  Birinci parti İkinci parti
  Viktor Mikhaylovich Chernov.jpg Vladimir Ilyich Ulyanov-Lenin.jpg
Lider Victor Çernov Vladimir Lenin
Parti SR Bolşevik
Sandalye
380 / 703
168 / 703
Halk oyu 17,100,000 9,800,000
Oran 41.0% 23.5%

  Üçüncü parti Dördüncü parti
  YuliMartov1917PorSteinberg.jpeg Pavel Milyukov 2.jpg
Lider Julius Martov Pavel Milyukov
Parti Menşevik Kadet
Sandalye
18 / 703
17 / 703
Halk oyu 1,360,000 2,000,000
Oran 3.3% 4.8%

1917 Rusya Kurucu Meclisi seçimleri, 1917 Rus Devrimi dönemindeki gelişmeler sonucu, Rusya Cumhuriyeti içinde 25 Kasım 1917 tarihinde (bazı bölgelerde farklı tarihlerde) Rusya Kurucu Meclisi'nin oluşturulması amacıyla düzenlenen seçimlerdir.

Seçim sonuçları[değiştir | kaynağı değiştir]

Parti Oy[1] % Sandalye
Sosyalist Devrimci Parti (SRlar) 17.100.000 41,0 380
Bolşevikler 9.800.000 23,5 168
Anayasal Demokrasi Partisi (Kadetler) 2.000.000 4,8 17
Menşevikler 1.360.000 3,3 18
Diğerleri 11.140.000 26,7 120
Toplam (katılım %48,44) 41.700.000 100 703
Parti Oy %
Sosyalist Devrimci Parti (SRlar) 17.943.000 40,4
Bolşevikler 10.661.000 24,0
Ukrayna Sosyalist-Devrimci Parti 3.433.000 7,7
Anayasal Demokrasi Partisi (Kadetler) 2.088.000 4,7
Gürcistan Sosyal Demokrat Partisi (Menşevik) 662.000 1,5
Müsavat Partisi (Azerbaycan) 616.000 1,4
Ermeni Devrimci Federasyonu (Taşnagsütün) (Ermenistan) 560.000 1,3
Sol SR (Borotbistler) 451.000 1,0
Alaş Orda (Kazakistan) 407.000 0,9
Çeşitli liberal partiler 1.261.000 2,8
Çeşitli milliyetçi etnik partiler 407.000 0,9
Çeşitli sosyalist partiler 401.000 0,9
Açıklanmamış 4.543.000 10.2
Seçim sonuçları.[2][3]
Bölge Bolşevik Oyları %[4]
Toplam 23.4
Baltık Filosu 62.6
Karadeniz Filosu 20.5
Kuzey Cephesi 56.1
Batı Cephesi 66.9
Güneybatı Cephesi 29.8
Romanya Cephesi 14.8
Petrograd 45
Moskova 47.9
Transkafkasya 4.6
Estonya 40.4
Livonya 71.9
Vitebsk 51.2
Minsk 63.1
Smolensk 54.9
Belarusya 57.5
Sibirya 9.9
İşçiler 86.5
Parti % Kafkasya Oyları[4]
Menşevikler 30.1
Taşnaklar (Ermeni milliyetçileri) 18.5
Sosyalist Devrimci Parti 5.6
Bolşevikler 4.6
Anayasal Demokrasi Partisi (Kadetler) 1.3
Diğerleri 39.8

Seçim sonrası[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekim Devriminde iktidarın ana gücü haline gelen Bolşevikler, iktidarlarını daha da güçlendirebileceklerine ve mutlak bir yönetim için yeterli bir halk desteğine sahip olduklarını bu seçimlerle birlikte ispatlayabileceklerene inanıyorlardı. Ayrıca Şubat Devrimi sonrasında Geçici Hükûmet'i sıkıştırmak için sürekli seçim ve meclisin açılması eleştirilerini dile getirmekteydiler. 1917 boyunca oluşturdukları söylemin tersini halka açıklamaları kolay olmayacaktı. Bolşeviklerin beklentilerinin aksine seçim, Bolşeviklerin neredeyse iki katı oy kazanan Sosyalist Devrimci Parti (SRlar) için net bir zafer olarak sonuçlandı. Bununla birlikte, aday listeleri SR bölünmesinden önce hazırlandığından, sağ SRlar oylarına göre çok daha büyük çoğunlukla temsil edildi ve Tüm Rusya Merkezi Yönetim Komitesi adlı mevcut koalisyon hükümetinin içinde Bolşeviklerle birlikte bulunan sol SRlardan ayrıldılar.[5]

Aslında Geçici Hükûmet'in daha önce almış olduğu karara göre Meclis 28 Kasım tarihinde toplanmalıydı. Fakat o gün sadece 60 milletvekili toplantı salonunda hazır bulundu. Oysa 26 Kasım'da Geçici İşçi ve Asker 5ovyeti Hükûmeti, meclisin açılması için en az 400 milletvekilinin toplanması gerektiğine dair bir karar yayınlamıştı. Bu nedenle 28 Kasım günü meclis toplanamadı.[6]

5 Ocak 1918 tarihinde Kurucu Meclis toplandı. Toplantıda diğer partilerin, Bolşevik lider Vladimir Lenin'i ve onun Sovyet Sovyet Cumhuriyeti adlı iktidar modelini desteklemedikleri görüldü. Ertesi gün Tüm Rusya Merkezi Yönetim Komitesi koalisyonu meclisi feshetti ve iktidarı Tüm Rusya Sovyetler Kongresi'ne bıraktı.

Önemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kurucu meclis kapatıldığı sırada Bolşevik karşıtı Güney Rusya Gönüllü Ordusu. (Ocak 1918)

Rusya tarihindeki ilk serbest seçim olarak kabul edilir. Hatta 1990 Rusya yasama seçimleri'ne kadar son serbest seçim olarak kalmıştır. Zira 1918 sonuna gelindiğinde tüm muhalefet partilerinin seçimlere girmesi yasaklanmıştı.

Bu seçim, 15 Mart 1917 tarihinden Ekim Devrimi'ne kadar eski Rus İmparatorluğu topraklarında varlığını sürdüren Rusya Cumhuriyeti yönetiminin de sona ermesi anlamına gelmiştir.

Şubat Devrimi sonrası iktidar olan Geçici Hükûmet, Kurucu Meclis seçimlerinin yapılmasına kesin kararını vermişti. Fakat Ekim Devrimi ile hükûmet değişmiş, iktidara gelen Bolşevikler gerçekte istemeseler bile seçimlerin açıklanan tarihte yapılmasına engel olmamış, ancak sonuçların istediği gibi çıkmaması üzerine Kurucu Meclis'i feshederek Rusya'nın demokratik gelişimine büyük bir darbe vurmuşlardır.[6]

Meclisin feshedilmesi, Rus İç Savaşı'nın başlamasını adeta kaçınılmaz duruma getirdi.

Okuma listesi[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kurucu Meclis Seçimleri Ve Proletarya Diktatörlüğü bölümü, Viladimir İliç Lenin Burjuva Demokrasisi ve Proletarya Diktatörlüğü, Sol Yayınları, kutuphane.halkcephesi.net, Haziran 1977. (Türkçe)
  • Badcock, Sarah. "'We're for the Muzhiks' Party!'Peasant Support for the Socialist Revolutionary Party During 1917." Europe-Asia Studies 53.1 (2001): 133-149. (İngilizce)
  • Rabinovitch, Simon. "Russian Jewry goes to the polls: an analysis of Jewish voting in the All‐Russian Constituent Assembly Elections of 1917." East European Jewish Affairs 39.2 (2009): 205-225. (İngilizce)
  • Radkey, Oliver Henry. Russia goes to the polls: the election to the all-Russian Constituent Assembly, 1917 (Cornell University Press, 1989) (İngilizce)
  • Smith, Scott Baldwin. Captives of Revolution: The Socialist Revolutionaries and the Bolshevik Dictatorship, 1918–1923 (University of Pittsburgh Pre, 2011) (İngilizce)
  • Von Hagen, Mark. Soldiers in the proletarian dictatorship: the Red Army and the Soviet socialist state, 1917-1930 (Cornell University Press, 1990) (İngilizce)

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Caplan, Bryan. "Lenin and the First Communist Revolutions, IV" (en). George Mason University. 14 Temmuz 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20090714135621/http://www.gmu.edu/departments/economics/bcaplan/museum/his1d.htm. 
  2. ^ "Constitutional Assembly in the History of Russian Parliament" (ru). Echo of Moscow. 3 Mart 2008. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161220114905/http://novostipermi.ru/radioarticle.php?id=6847&part_id=2&class=efir. 
  3. ^ "Electoral System of Russia" (ru). Bestreferat.ru. 3 Mart 2008. 21 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161221030431/http://www.bestreferat.ru/referat-24858.html. 
  4. ^ a b Oliver Henry Radkey, The Election to the Russian Constituent Assembly.
  5. ^ Sheila Fitzpatrick, The Russian Revolution, Oxford: Oxford University Press (2008), s. 66.
  6. ^ a b Sadıgov, Ramin. "Rusya Kurucu Meclisi: Tarihi Gelişimi ve Bolşevikler Tarafından Feshi [The Russian Constituent Assembly: Its Historical Development and Abrogated by the Bolsheviks]" (tr, en). Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi (The Journal of International Social Research). ss. Cilt:9, Sayı:43, Nisan 2016. ISSN 1307-9581. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115112103/http://www.academia.edu/24611239/RUSYA_KURUCU_MECLISI_TARIHI_GELI%C5%9EIMI_VE_BOL%C5%9EEVIKLER_TARAFINDAN_FESHI_THE_RUSSIAN_CONSTITUENT_ASSEMBLY_ITS_HISTORICAL_DEVELOPMENT_AND_ABROGATED_BY_THE_BOLSHEVIKS_Ramin_SADIGOV_at_BULLET. Erişim tarihi: 25 Aralık 2016.