Türkiye'deki otoyollar listesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Türkiye otoyollar haritası
Türkiye'deki Avrupa E-yolları
Türkiye'de kullanılan yeşil otoyol tabelası
Türkiye´deki bir otoyol kavşağı uydu görüntüsü. Avrupa Otoyolu ile Kuzey Marmara Otoyolu'nun İkitelli Kavşağı

Türkiye'deki otoyolların yakın bir geçmişe sahip oluşu yolların modern olmasında büyük bir etkendir. İlk açılan otoyol 1973'de tamamlanan İstanbul 1. Çevre Yolu'dur. Türkiye'deki otoyollar, 2020 sonu itibarıyla 3.523 km'lik toplam uzunluğa sahiptir.[1] İnşa hâlinde bulunan otoyolların toplam uzunluğu 244 km'dir.

Otoyollar[değiştir | kaynağı değiştir]

Numara İsim Uzunluk Durum
O-1 - O-7
İstanbul 1. Çevre Yolu 23 km Trafiğe açık
İstanbul 2. Çevre Yolu 38 km Trafiğe açık
Avrupa Otoyolu 231 km Trafiğe açık
Anadolu Otoyolu 379 km Trafiğe açık
İstanbul - İzmir Otoyolu 407 km Trafiğe açık
Kınalı-Tekirdağ-Çanakkale-Balıkesir Otoyolu 324 km Trafiğe açık: 86 km
İhale Aşamasında: Kınalı-Malkara 108 km
Plan hâlinde: Lapseki-Balıkesir 140 km
Kuzey Marmara Otoyolu 443 km Trafiğe açık: 398 km
İnşa hâlinde: Nakkaş-Başakşehir 45 km
O-20 - O-22
Ankara Çevre Yolu 107 km Trafiğe açık
Tarsus-Ankara Otoyolu 432 km Trafiğe açık
Bursa-Sivrihisar Otoyolu 238 km Trafiğe açık: 34 km
Plan hâlinde: Sivrihisar-Yenişehir 204 km
O-30 - O-33
İzmir Çevre Yolu 72 km Trafiğe açık: 60 km
Plan hâlinde: İZKARAY (İzmir Karayolu ve Raylı Körfez Geçiş Projesi) 12 km
İzmir-Aydın-Denizli-Burdur-Antalya Otoyolu 363 km Trafiğe açık: 95 km
İnşa hâlinde: Aydın-Denizli 163 km
Plan hâlinde: Denizli-Burdur-Antalya 105 km
İzmir-Çeşme Otoyolu 77 km Trafiğe açık
Kuzey Ege Otoyolu 76+? km Trafiğe açık: 76 km
Plan hâlinde: Çandarlı-Soma ? km
O-51 - O-54
Adana-Mersin-Alanya Otoyolu 166+? km Trafiğe açık: 96 km
İnşa hâlinde: Çeşmeli-Kızkalesi 40 km
İhale aşamasında: Kızkalesi-Taşucu 30 km
Plan hâlinde: Taşucu-Alanya ? km
Adana-Gaziantep-Şanlıurfa-Habur Otoyolu 694 km Trafiğe açık: 365 km
Plan hâlinde: Şanlıurfa-Habur 329 km
Toprakkale-İskenderun Otoyolu 75 km Trafiğe açık
Gaziantep Çevre Yolu 35 km Trafiğe açık
Numarasız otoyollar
Edirne Pazarkule Bağlantı Yolu 5 km İnşa hâlinde
Ankara-Samsun Otoyolu 381 km İhale aşamasında: Ankara-Kırıkkale-Delice 119 km
Plan halinde: Delice-Samsun 262 km
Yalova-İzmit Otoyolu 65 km Plan hâlinde
Ankara-İzmir Otoyolu 501 km İhale aşamasında: Ankara-Sivrihisar 130 km
Plan hâlinde: Sivrihisar-İzmir 371 km
Viranşehir-Rize Otoyolu 80+? km Plan hâlinde
Afyon-Antalya-Alanya Otoyolu 422 km İhale aşamasında: Antalya-Alanya 154 km
Plan hâlinde: Afyonkarahisar - Antalya 268 km
Gerede-Gürbulak Otoyolu 1200 km Plan hâlinde
Bafra-Samsun-Ünye Otoyolu 136 km Plan hâlinde
Büyük İstanbul Tüneli 6 km İhale Aşamasında
Delice-Sivas-Refahiye Otoyolu ? km Plan hâlinde
Trabzon-Habur Otoyolu ? km Plan hâlinde
Dörtyol-Hassa Otoyolu 31 km Plan hâlinde
Samsun-Mersin Otoyolu ? km Plan hâlinde

Yapımı devam eden otoyollar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuzey Marmara Otoyolu (Nakkaş - Başakşehir) arası[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuzey Marmara Otoyolu 8. Kısım olarak adlandırılan, 25 km otoyol, 20 km bağlantı yolu olmak üzere toplam 45 km uzunluğunda olan Başekşehir-Nakkaş kesiminin 30 Haziran 2020 tarihinde Yap-İşlet-Devret modeli ile yapılan ihalesini REC-Rönesans İnşaat Ortak Girişim Grubu kazanmıştır. Otoyolun bu kesimi, inşaat süresi dahil 20 yıl sonra Karayolları Genel Müdürlüğü'ne devredilecektir. Otoyol güzergahında bulunan Sazlıdere Barajı geçişi için köprü inşaatına 26 Haziran 2021 tarihinde temel atılmıştır.[2] Kesimi 2024 yılında tamamlanması planmaktadır.

Otoyol 31 (Aydın - Denizli) arası[değiştir | kaynağı değiştir]

Aydın-Denizli Otoyolu projesi 140 km otoyol 23 km bağlantı yolu olmak üzere toplam 163 km uzunluğundadır. 2017 yılında da Aydın Doğu kavşağı ve Aydın çevre yolunun açılmasıyla mevcut hâlini aldı.[3] Otoyolun Aydın-Denizli kesiminin ihalesi 3 Temmuz 2020'de yapıldı[4] ve temeli 16 Kasım 2020'de Denizli Salihağa Kavşağı'nda düzenlenen törenle atıldı.[5] Otoyolun tamamı 2023'te hizmete girecektir. Daha sonra Burdur'a kadar yaklaşık 130 km uzatılacak ve Kızılkaya üzerinden yapımı planlanan Afyon-Antalya-Alanya Otoyolu'na bağlanacaktır.

Otoyol 51 (Çeşmeli - Kızkalesi) arası[değiştir | kaynağı değiştir]

Otoyol projesinin 41 km otoyol 11 km bağlantı yolu olmak üzere toplam 52 km uzunğundadır. Proje ile Çeşmeli-Kızkalesi-Taşucu arasında otoyol bağlantısı sağlanacak. Yatırım bedeli kamulaştırma dahil 728 milyon dolar olarak hesaplanmıştır. Proje kapsamında 70 kilometre otoyol, 13 viyadük, bir adet tünel, 8 kavşak, 4 hizmet tesisi ve bir adet bakım alanı inşa edilecektir. Otoyol, Mersin-Silifke arasında D-400 kara yoluna paralel bir şekilde ilerleyecek, Silifke'nin kuzeyinden geçecek ve Taşucu'nun doğusunda sonlanacaktır. Otoyol an itibarıyla ihale aşamasında olup Çeşmeli-Kızkalesi ve Kızkalesi-Taşucu olmak üzere 2 etap olarak inşa edilecektir. Otoyolun ileride Anamur, Gazipaşa, Alanya üzerinden Antalya'ya dek uzatılması planlanmaktadır.

Numara İsim Uzunluk
Kuzey Marmara Otoyolu (Nakkaş - Başakşehir) 45 km
Aydın-Denizli Otoyolu 163 km
Çeşmeli-Erdemli-Kızkalesi Otoyolu 52 km

Otoyol levhaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ücretlendirme[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye'deki otoyollar HGS sistemine sahiptir. Ayrıca Hızlı Geçiş Sistemi (HGS), 17.09.2012 tarihinde İzmir-Aydın Otoyolu, İzmir-Çeşme Otoyolu, Boğaz Köprüleri, Avrupa Otoyolu, Anadolu Otoyolu ve Niğde-Mersin-Şanlıurfa otoyollarındaki ücret toplama istasyonlarında (Batı Hereke, Doğu Hereke, Dörtdivan, Çamlıdere ve Kızılcahamam ücret toplama istasyonlarındaki çıkış gişeleri hariç) PTT Genel Müdürlüğü tarafından devreye alınmıştır.

Otoyol standartları[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye'de otoyol levhaları yeşil renktedir. Amerikan Highway Gothic'e benzer bir yazı tipi kullanılmaktadır. Bazı eski otoyollar hariç, hepsi 3,75 m genişliğinde olan en az 6 şeride sahiptir. Otoyol üzerinde A, B, C ve D tipi olarak standardize edilmiş hizmet tesisleri bulunur:

  • A tipi: Park alanı, motel, akaryakıt istasyonu, yedek parça satışı, araç bakım yeri, araç yıkama yeri, dinlenme, yiyecek ve içecek satışı
  • B tipi: Park alanı, akaryakıt istasyonu, yedek parça satışı, araç bakım yeri, araç yıkama yeri, dinlenme, yiyecek ve içecek satışı
  • C tipi: Park alanı, akaryakıt istasyonu, yedek parça satışı, dinlenme, yiyecek ve içecek satışı
  • D tipi: Park alanı, dinlenme ve yemek yeme imkânı

Tehlikeli yerler (Tünel girişleri, virajlar gibi), kavşaklar ve hizmet tesislerinin etrafı aydınlatılır.

Otoyollarda otomobiller için asgari hız 40 km/h ve azami hız devletin işlettiği otoyollarda 130 km/h, özel firmaların işlettiklerinde 140 km/h'dir. Dönmek, durmak ve park etmek yasaktır. Güvenlik şeridini acil durumlar hariç kullanmak yasaktır. Mümkünce sağdan gitmek zorunludur (bakınız şerit kullanımı levhası). Trafik yoğun olduğu zaman, güvenlik ekiplerinin geçebilmesi için yeterince yer bırakmak gerekir.

Yüksek hızlara rağmen güvenli seyahat imkânı sunmak ve yakıt tüketimini minimize etmek amacıyla otoyolların viraj ve eğim standartları özellikle devlet yollarına kıyasla çok yüksektir. Bu nedenle otoyollarda coğrafi şartların zor olduğu yerlerde çok sayıda viyadük ve tünel bulunur ve kilometre başına düşen maliyet diğer yollara göre daha yüksektir.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 24 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 7 Ocak 2021. 
  2. ^ "KuzeyMarmaraNakkasBasaksehir". web.archive.org. 15 Haziran 2021. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2022. 
  3. ^ "Wayback Machine". web.archive.org. 19 Mart 2020. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2022. 
  4. ^ "Aydın-Denizli Otoyolu ihalesine 6 teklif geldi". hthayat.haberturk.com. 3 Temmuz 2020. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2022. 
  5. ^ "Aydın-Denizli Otoyolu temeli atıldı". www.trthaber.com. Erişim tarihi: 5 Ağustos 2022.