Sabahattin Kudret Aksal

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Sabahattin Kudret Aksal
Doğum 25 Nisan 1920(1920-04-25)
İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm 19 Nisan 1993 (72 yaşında)
İstanbul, Türkiye
Milliyet Türkiye Cumhuriyeti
Meslek Şair ve yazar
Dönem Cumhuriyet Dönemi

Sabahattin Kudret Aksal (d. 25 Nisan 1920, İstanbul - ö. 19 Nisan 1993, İstanbul), Türk şair, senarist ve yazar.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

1937'de Işık Lisesi'nden mezun oldu.[1] 1943'te İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü’nü bitirdi.[2] 1943-1948 arasında İstanbul'da çeşitli liselerde felsefe dersleri verdi. 1950'de kısa bir süre iş müfettişliği yaptı. İstanbul Konservatuvarı Müdürlüğü, belediye yazı işleri müdürlüğü, belediye iktisat müfettişliği görevlerinde bulundu. 1961'de Şehir Tiyatrosu Müdürü oldu. Belediye Konservatuvarı Estetik Ve Psikoloji öğretmenliğinden emekli oldu. İlk şiiri 1938’de Varlık dergisinde, ilk öyküsü 1940’ta Küllük dergisinde çıktı. İlk oyunu Evin Üstündeki Bulut 1948’de oynandı. 1940'lardaki yeni edebiyat hareketi içinde yer aldı. Günlük yaşamın, küçük ayrıntıların avareliklerin şairi oldu. Cahit Sıtkı Tarancı etkisiyle hece vezni ve uyak kullandığı ilk dönem şiirlerinden sonra Garip akımı ve Orhan Veli'ye yakınlaştı. 1976 sonrasında ise yalınlığı elden bırakmadan dilde derinlik arayışına başladı. Uyak tekrar şiirinin köşe taşı oldu. Bu dönemde Garip'ten de uzaklaşıp İkinci Yeni havasına girdi. Kendisine özgü bir biçimde insan-doğa ilişkisine felsefe düzleminde yaklaştı. Şiirlerinde kent insanlarının gündelik ilişkilerini, saçmalıklarını, çatışmaya varan tartışmalarını ele aldı. Öykü ve oyunlarında ise psikolojik öğeleri ve biçim arayışlarını öne çıkardı. Çeviriler ve sanat üzerine yazılar yayınladı.19 Nisan 1993'te İstanbul'da yaşamını yitirdi.[3] Mezarı Üsküdar'da Karacaahmet mezarlığındadır.

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Şiir[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Şarkılı Kahve (1944)
  • Gün Işığı (1953)
  • Duru Gök (1958)
  • Elinle (1962)
  • Eşik (1970)
  • Çizgi (1976)
  • Şiirler (1979, toplu şiirler)
  • Zamanlar (1982)
  • Bir Zaman Düşü (1984)
  • Şiirler (1988, toplu şiirler)
  • Buluşma (1990)
  • Batık Kent (1993, ölümünden sonra, son şiirleri)
  • Bir Gün İstanbul
  • Bir Resimde Atatürk
  • Atatürk Anadolu'da
  • Anadolu'muz

Öykü[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Gazoz Ağacı
  • Yaralı Hayvan

Oyun[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Evin Üstündeki Bulut (oynanışı: 1948)
  • Şakacı (1952)
  • Bir Odada Üç Ayna (1956)
  • Tersine Dönen Şemsiye (1958)
  • Kahvede Şenlik Var (1966)
  • Kral Üşümesi (1970)
  • Bay Hiç - Sonsuzluk Kitabevi (1981)
  • Önemli Adam (1983)
  • quasimedo elmeraldo'nun oyunu

Deneme[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Geçmişle Gelecek (1978)

Ayrıca, Paul Éluard ve Charles Baudelaire’den şiirler çevirdi

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 1999 İstanbulu dinliyorum
  • 1955 Sait Faik Armağanı Gazoz Ağacı’yla (Haldun Taner ile paylaştı)
  • 1957 Türk Dil Kurumu Ödülü Yaralı Hayvan ile
  • 1965-1966 Ankara Sanatsevenler Derneği ödülü Kahvede Şenlik Var ile
  • 1980 Yeditepe Şiir Ödülü Şiirler ile
  • 1980 ve 1987 Avni Dilligil Tiyatro ödülleri
  • 1985 ENKA Öykü Ödülü "Vav'lar" ile [4]
  • 1990 Sedat Simavi Ödülü
  • 1990 Kültür Bakanlığı Tiyatro Onur Ödülü [4]
  • 1992 Edebiyatçılar Derneği Onur Ödülü
  • 2000 Sonsuzluk Kitabevi Başarı Ödülü

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Alangu, Tahir (1965). Cumhuriyetten Sonra Hikâye ve Roman. 2. İstanbul. s. 421. OCLC 945650042. 
  2. ^ Işık, İhsan (2004) (Türkçe). Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi. 1 (A-E) (3. bas.). Ankara: Elvan yayınları. s. 102. ISBN 975-93310-5-5. 
  3. ^ "Sabahattin Kudret Aksal". milliyet.com.tr. 17 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://archive.is/vdZyB. 
  4. ^ a b Soysal, İlhami (Eylül 2009). 20. Yüzyıl Türk Şiiri Antolojisi (11. bas.). bilgi yayınevi. s. 314. ISBN 975-494-022-3.