Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde seçimler

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde seçimler, Anayasa ve kanunlarda belirtilmiş şekli ile yapılmakta olup seçim türleri Cumhurbaşkanlığı seçimi, Cumhuriyet Meclisi'ne milletvekili seçimleri ve yerel yönetim seçimleri olmak üzere üç çeşitli türde yapılır.[1]

Cumhurbaşkanlığı ve Parlamentoya milletvekili seçimleri 5 senede bir, yerel yönetim seçimleri ise 4 yılda bir yapılmaktadır. Kuzey Kıbrıs'ta seçme ve halkoylamasına katılma hakkına 18 yaşını bitirmiş olan her Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı sahiptir. Seçilme yaşı milletvekilliği ve seçimleri 25, Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde ise 35 yaş olduğu kanunlarca belirlenmiştir.[1]

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Cumhurbaşkanlığı seçimlerine katılan bir adayın Cumhurbaşkanı olabilmesi için kullanılan geçerli oyların büyük salt çoğunluğunu alması gerekir. Seçime katılan adayların hiçbiri üstünlük sağlayamazsa seçim; 7 gün sonra en çok oy almış olan iki aday arasında gerçekleşir ve en çok oy alan aday Cumhurbaşkanı seçilir.[1]

Son seçimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Cumhurbaşkanlığı seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde 2020-2025 yılları arasında görev yapacak olan cumhurbaşkanını belirlemek amacıyla ilk turu 11 Ekim 2020'de düzenlenen, ikinci turu 18 Ekim 2020'de düzenlenen olan seçim. İlk turu Anayasa değişikliği referandumuyla aynı gün düzenlendi. Esasen 26 Nisan 2020'de düzenlenmesi plananan seçim, COVID-19 pandemisi nedeniyle 11 Ekim 2020 tarihine ertelendi. Seçim sonucunda %51,7'lik oy oranıyla Ersin Tatar Cumhurbaşkanlığına seçildi.[2]

Aday Parti 1. Tur 2. Tur
Oy % Oy %
Ersin Tatar UBP 35.825 32,34 67.322 51,69
Mustafa Akıncı Bağımsız 33.053 29,84 62.910 48,31
Tufan Erhürman CTP 24.008 21,67
Kudret Özersay Bağımsız 6.356 5,74
Erhan Arıklı YDP 5.937 5,36
Serdar Denktaş Bağımsız 4.653 4,20
Fuat Türköz Çiner Milliyetçi Demokrasi Partisi 327 0,30
Arif Salih Kırdağ Bağımsız 282 0,25
Alpan Uz Bağımsız 156 0,14
Ahmet Boran Bağımsız 83 0,07
Mustafa Ulaş Bağımsız 69 0,06
Geçerli oy 110.749 95,66 130.232 97,24
Boş/Geçersiz oy 5,027 4,34 3,699 2,76
Toplam 115.806 100 133.931 100
Kayıtlı seçmen/katılım 198.867 58,21 199.029 67,29
Kaynak: Yüksek Seçim Kurulu[3]

Genel seçimler[değiştir | kaynağı değiştir]

7 Ocak 2018 tarihinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Cumhuriyet Meclisindeki 50 milletvekilini belirlemek için yapılan erken seçimdir.[4] Seçim sonucunda 50 koltuklu parlamentoda Ulusal Birlik Partisi 21, Cumhuriyetçi Türk Partisi 12, Halkın Partisi 9, Toplumcu Demokrasi Partisi 3, Demokrat Parti 3 ve Yeniden Doğuş Partisi 2 milletvekili elde etti.

Parti Oy % Sandalye +/–
Ulusal Birlik Partisi 1,920,517 35.61 21 artış 7
Cumhuriyetçi Türk Partisi 1,129,938 20.95 12 azalış 9
Halkın Partisi 920,490 17.07 9 Yeni
Toplumcu Demokrasi Partisi 466,369 8.65 3 artış 1
Demokrat Parti 421,792 7.82 3 azalış 9
Yeniden Doğuş Partisi 376,826 6.99 2 Yeni
Değişim ve Kurtuluş İttifakı (TKP-YG+BKP) 143,863 2.67 0 0
Milliyetçi Demokrasi Partisi 7,099 0.13 0 Yeni
Bağımsızlar 6,955 0.13 0 0
Toplam 5,393,849 100 50 0
Mühürlü oy 99,752 89.06
Karma oy 12,252 10.93
Toplam geçerli oy 112,004 100
Geçerli oy 112,004 88.86
Geçersiz/boş oy 14,036 11.14
Toplam seçmen 126,040 100
Kayıtlı seçmen/katılım 190,553 66.14
Kaynak: BRTK Kıbrıs KKTC - Yüksek Seçim Kurulu

Not: Her seçmen, meclisteki her sandalye için bir veya birden çok oy kullanabilir. Bu nedenle, bazı partilerin oy toplamları kayıtlı seçmen sayısını aşmaktadır.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c "Genel Bilgiler". Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Yüksek Seçim Kurulu. 4 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mart 2009. 
  2. ^ "KKTC halkı 11 adaylı yarışta cumhurbaşkanını seçecek". Anadolu Ajansı. 10 Ekim 2020. 11 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2020. 
  3. ^ "11 EKİM 2020 CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ". KKTC Yüksek Seçim Kurulu. 17 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2020. 
  4. ^ "Seçim tarihi kesinleşti..." Haber Kıbrıs. 13 Kasım 2017. 19 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Kasım 2017.