İçeriğe atla

2022 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti genel seçimleri

Vikipedi, özgür ansiklopedi
2022 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti genel seçimleri
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti
← 2018 23 Ocak 2022 2027 →
Cumhuriyet Meclisi'nin 50 sandalyesi için
Çoğunluk için 26 sandalye gerekli
Katılım%57.41
  Birinci parti İkinci parti Üçüncü parti
 
Lider Faiz Sucuoğlu Tufan Erhürman Fikri Ataoğlu
Parti UBP CTP DP
Son seçim 21 sandalye,
%35,61 		12 sandalye,
%20,95 		3 sandalye,
%7.82
Sandalye 24 18 3
Değişim artış 3 artış 6 Sabit
Oran %39.54 %32.04 %7.41
  Dördüncü parti Beşinci parti Altıncı parti
 
Lider Kudret Özersay Erhan Arıklı Cemal Özyiğit
Parti HP YDP TDP
Son seçim 9 sandalye,
%17,07 		2 sandalye,
%6.99 		3 sandalye,
%8.65
Sandalye 3 2 0
Değişim azalış 6 Sabit azalış 3
Oran %6.68 %6.39 %4.42
Önceki Başbakan

Faiz Sucuoğlu
UBP

Seçilen Başbakan

Faiz Sucuoğlu
UBP

2022 KKTC Genel Seçim Sonuçları Turuncu: UBP

2022 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti genel seçimleri, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Cumhuriyet Meclisi'ndeki 50 milletvekilini belirlemek için yapılan erken seçimdir. 23 Ocak 2022 tarihinde gerçekleştirilmiştir.[1] Sonuçlar açıklandığında Lefkoşa ilçesi adına 16, Gazimağusa ilçesi adına 13, Girne ilçesi adına 11, İskele ilçesi adına 5, Güzelyurt ilçesi adına 3 ve Lefke ilçesi adına 2 milletvekili seçilmiştir.

Katılacak taraflar

[değiştir | kaynağı değiştir]

Seçime sekiz siyasi partiye mensup 400 adayın yanında üç bağımsız aday katıldı.[2][3]

Partiler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Bağımsız adaylar

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Adem Yazıcı (Lefkoşa)[3]
  • İsmail Yıldız (Gazimağusa)[3]
  • Ali Sanatkar (İskele)[3]

Sonuçlar

[değiştir | kaynağı değiştir]
Parti Oy % Sandalye +/–
Ulusal Birlik Partisi 2,025,768 39.61 24 artış 3
Cumhuriyetçi Türk Partisi 1,631,758 31.91 18 artış 6
Demokrat Parti 379,658 7.42 3 Sabit
Halkın Partisi 342,263 6.69 3 azalış 6
Yeniden Doğuş Partisi 329,497 6.44 2 Sabit
Toplumcu Demokrasi Partisi 225,218 4.40 0 azalış 3
Bağımsızlık Yolu 99,086 1.94 0 Yeni
Toplumcu Kurtuluş Partisi Yeni Güçler 79,626 1.56 0 0
Bağımsızlar 810 0.02 0 0
Toplam 5,113,684 100 50 -
Mühürlü oy
Karma oy
Toplam geçerli oy 100
Geçerli oy 5,113,684
Geçersiz/boş oy
Toplam seçmen 117,005 100
Kayıtlı seçmen/katılım 203,792[4] %57.41
Kaynak: BRTK 24 Ocak 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., YSK 23 Ekim 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Not: Her seçmen, meclisteki her sandalye için bir veya birden çok oy kullanabilir. Bu nedenle, bazı partilerin oy toplamları kayıtlı seçmen sayısını aşmaktadır.

Açıklamalar

[değiştir | kaynağı değiştir]

Seçim akşamı açıklamaları

[değiştir | kaynağı değiştir]

Cemal Özyiğit (Toplumcu Demokrasi Partisi)

[değiştir | kaynağı değiştir]

TDP Genel Başkanı Cemal Özyiğit gayriresmi seçim sonuçlarının ardından partinin basın organından yazılı açıklama yaparak partinin genel başkanlığından istifa edeceğini, sonuçlar resmîleştiğinde ise daha kapsamlı bir değerlendirme yapacağını belirtti.[5]

Tufan Erhürman (Cumhuriyetçi Türk Partisi)

[değiştir | kaynağı değiştir]

Genel başkanı olduğu CTP'nin oy oranını ve vekil sayısını arttırdığını belirtti ve "CTP için başarı 1. parti çıkmaktır ve hükümeti kurmaktır." dedi. Bunun yanında sert bir muhalefet ortaya koyacaklarını da belirtti.[6]

Faiz Sucuoğlu (Ulusal Birlik Partisi)

[değiştir | kaynağı değiştir]

Seçimi gayriresmi sonuçlara göre ilk sırada bitiren UBP'nin genel başkanı Faiz Sucuoğlu ise elektrik, pandemi ve ekonomiden kaynaklanan sorunlardan bahsederek 1974'ten bu yana en büyük kriz olduğunu belirtti. Ayrıca gelecek dönem için "Bizi zorlu bir dönem bekliyor, ancak zaten hep zor dönemlerin partisi olduk." dedi.[7]

Kudret Özersay (Halkın Partisi)

[değiştir | kaynağı değiştir]

"Halkın iradesi bu yönde tecelli etti. Saygılıyız. Son parlamento seçimine göre katılım düştü. Örgütlü olan ve seçmenini sandığa taşıyan iki büyük parti seçimde başarı elde etti. Ekonomik sıkıntılardan dolayı umutsuzluk sandığa yansıdı." diyen Özersay Güzelyurt'ta seçilecek olan milletvekili sayısının düşürüldüğünü, bu nedenle de daha az milletvekili kazandıklarını söyledi. İlerleyen saatlerde yetkili kurullarla toplanıp sağlıklı bir değerlendirme yapmaya çalışacaklarını da ekledi.[8]

Erhan Arıklı (Yeniden Doğuş Partisi)

[değiştir | kaynağı değiştir]

Arıklı gayriresmi sonuçlar belirlendikten sonra parti genel merkezinde basın toplantısı düzenleyerek seçimden bekledikleri sonucu alamadıklarını, daha iyi bir sonuç beklediklerini ve son 48 saat içerisinde seçim sonuçlarını değiştirebilecek müdahaleler gerçekleştirildiğini belirtti. "Sürekli olarak YDP ile uğraşan bir büyük siyasi parti var.” diyen Arıklı, parti meclisini düzenleyeceklerini ve tüm üyelikleri iptal edeceğini, partiye gerçekten gönül ile bağlı olanlarla yoluna devam edeceğini belirtti. Ayrıca “24 Ocak bizim için bir milattır, YDP’yi yeniden kurgulayacağız.” dedi.

Münür Rahvancıoğlu (Bağımsızlık Yolu)

[değiştir | kaynağı değiştir]

Seçimlerde özveri ve inançla çalıştıklarını söyleyen Rahvancıoğlu kendilerine verilen desteği selamladı ve partinin mücadelesinin yükselerek devam edeceğini, bunun daha başlangıç olduğunu belirtti. Bu seçim, 2018'de kurulan partinin ilk seçimiydi.[9]

Hükûmet kuruluşu ve sonrası

[değiştir | kaynağı değiştir]

Seçimlerin akabinde UBP´siz bir hükûmetin kurulmasının mümkün olmadığı belli olmuştur. Bunun için 4 parti 26 sandalye oluşturmak için bir araya gelmesi gerekiyordu ve bunun içinde Kıbrıs sorununun çözümü konusunda zıt 2 parti bir arada olması gerekiyordu (CTP ve YDP). UBP koalisyon hükûmeti için 3 seçeneği değerlendirdiğini belirtmiştir:

  • UBP-CTP 42 milletvekili, Kıbrıs çözümü konusundaki zıt görüşler nedeniyle kurulması çok zor bir formül.
  • UBP-DP-HP 30 milletvekili, HP 2 partili ve 27 vekile dayanan UBP-HP koalisyonu kurmakta diretiyor ve bu UBP tarafından kabul görmüyor.º.
  • UBP-DP-YDP 29 milletvekili, UBP´nin ilk seçeneği olmamakla birlikte dışladığı bir seçenekte değil.

ºUBP 26´lı (UBP-YDP) ya da 27´li (UBP-DP / UBP-HP) koalisyonu bunun geçmiş dönemde getirdiği nisap sıkıntılarından dolayı istemiyor. Bunun özü bazı milletvekillerinin aynı zamanda bakan olması ve buna bağlı başka yükümlülükleri de olması ve ayrıca hastalıklardan kaynaklı meclise gelemeyen milletvekillerinin olabilmesidir. Meclis toplantısını açabilmek için en az 26 milletvekili hazır bulunması gerekiyor ve bu konuda muhalefet genel anlamda hükûmete yardımcı olmayan bir tavır içinde oluyor.

8 Şubat 2022'de KKTC cumhurbaşkanı Ersin Tatar Faiz Sucuoğlu´na hükûmeti kurma görevini verdi. Bunun için anayasa gereği 15 günü vardır.[10]

19 Şubat 2022'de Faiz Sucuoğlu UBP-DP-YDP koalisyon hükûmetini kurma konusunda mutabakata vardıklarını açıkladı. Kurulacak hükûmette UBP´nin 8, DP'nin ve YDP'nin birer bakanı bulunacak.[11] 21 Şubat 2022'de Ulusal Birlik Partisi-Demokrat Parti-Yeniden Doğuş Partisi'nin oluşturduğu 2. Sucuoğlu hükûmeti kurulmuştur.

21 Şubat 2022 tarihinde kurulan 2. Sucuoğlu Hükümeti Maliye Bakanı Sunat Atun'u görevden alma isteğine Cumhurbaşkanı Ersin Tatar'dan gelen olumsuz yanıt üzerine Sucuoğlu 2. Sucuoğlu Hükûmeti'nin istifasını sundu, istifa 20 Nisan 2022'de kabul edildi. Hükümet sona erdi.

25 Nisan 2022'de 3. Sucuoğlu Hükûmeti'nin kurulmasıyla Faiz Sucuoğlu yeniden başbakan oldu. Hükûmet 30 Nisan 2022'de Başbakan Faiz Sucuoğlu'nun istifası ile çöktü ve 12 Mayıs 2022'de İçişleri Bakanı Ünal Üstel'in yeni hükûmeti kurmasına kadar bakıcı hükûmet olarak görev yaptı.

12 Mayıs 2022'de tekrar UBP-DP-YDP ortaklığıyla Üstel Hükümeti kuruldu. Zaman zaman YDP'nin hükümetten çekilmesi gündeme gelse de öyle olmadı.[12][13]

Hükümet başta 29 milletvekilinden oluşurken Hasan Tosunoğlu'nun DP'den istifasıyla 28 vekile düşmüştür.[14] Günümüzde hâlâ mecliste 28 vekiliyle çoğunluktadır ve göreve devam etmektedir.

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ "KKTC'de erken seçim tarihi 23 Ocak olarak belirlendi". Anadolu Ajansı. 8 Kasım 2021. 8 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "Adaylar kesinleşti". Yenidüzen. 27 Aralık 2021. 28 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Aralık 2021. 
  3. ^ a b c d "Milletvekilliği Kesinleşen Adaylar İlanı" (PDF). 6 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Ocak 2022. 
  4. ^ "Erken seçim için geri sayım başladı; Pazar günü sandığa gidiliyor". BRTK. 19 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2022. 
  5. ^ "Özyiğit: Genel başkanlıktan istifamı sunacağım". YENİDÜZEN. 23 Ocak 2022. 23 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022. 
  6. ^ "Tufan Erhürman: "Oy oranımızı da vekil sayımızı da artırdık"". KIBRIS POSTASI. 23 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022. 
  7. ^ ""Bizi zorlu bir dönem bekliyor, ancak zaten hep zor dönemlerin partisi olduk"". BRTK. 24 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022. 
  8. ^ "Özersay:Yetkili kurullarla toplanıp sağlıklı bir değerlendirme yapamaya çalışacağız". BRTK. 24 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022. 
  9. ^ "Bağımsızlık Yolu Genel Sekreter Yardımcısı Rahvancıoğlu:Bu daha başlangıç mücadeleye devam". BRTK. 24 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2022. 
  10. ^ "Sucuoğlu: Hükümet Çarşamba'ya kadar netleşecek". www.kibrispostasi.com. 11 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Şubat 2022. 
  11. ^ "UBP-DP-YDP koalisyon hükümetinde mutabakata varıldı". www.evrenselkibris.net. 20 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Şubat 2022. 
  12. ^ "Gökhan ALTINER Yazdı: YDP Hükümetten Çekilmeyecek diyorlar…". KIBRIS POSTASI. 7 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2025. 
  13. ^ "Gökhan ALTINER Yazdı: YDP çekilirse ne olacak?". KIBRIS POSTASI. 6 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2025. 
  14. ^ "Milletvekili Hasan Tosunoğlu, Demokrat Parti'den istifa etti". KIBRIS POSTASI. 27 Kasım 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2025. 
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=2022_Kuzey_Kıbrıs_Türk_Cumhuriyeti_genel_seçimleri&oldid=36241140" sayfasından alınmıştır