Volgograd

Volgograd
	Volgograd; Волгоград
; bayrak	; [[{{{official_ad}}}\|Arma]]
	Volgograd'ın Rusya Federasyonu'ndaki konumu
	Koordinatlar: 48°42′N 44°29′E / 48.7°N 44.483°E
	Yönetim
- Belediye Başkanı	Roman Grebennikov
	Yüz ölçümü
- Toplam	565 km2 (218,1 mi2)
En yüksek Rakım	102 m (335 ft)
En düşük rakım	0 m (0 ft)
	Nüfus
- Toplam	1,011,417
- Yoğunluk	1,790/km² (4,6/sq mi)
Zaman dilimi	+3 ()
- Yaz (YSU)	+4 ()
	Web sitesi: http://www.volgadmin.ru/ru/

Başlığın diğer anlamları için Stalingrad (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.

Koordinatlar: 48°42′N, 44°29′E

Volgograd (Rusça: Волгогра́д), eski isimleriyle Çariçin veya Zarizyn (Цари́цын / Tsaritsyn, Tsaritsin: Tatarca "Sarı Su" ile olan ses benzerliğinden dolayı kentin ortasından geçerek Volga Nehrine akan çaya verilen ad Tsaritsa'dan gelmektedir) ve Stalingrad (Сталингра́д), Rusya'daki Volgograd Oblastı'nın merkezi olan şehirdir. Volga Nehri'nin batı yakasında kurulmuştur. Şehrin şu anki nüfusu: 1.011.417 olup, kilometrekare başına 1.900 kişi düşmektedir. Deniz seviyesinden yüksekliği 0-102 metre arasındadır. Bugün Güney Rusya'nın önemli endüstri ve ulaşım merkezlerinden birisidir.

Tarih [değiştir]

Rusya İmparatorluğu [değiştir]

Volgograd 1589 yılında kale olarak kurulmuştur. 1670'de Kazak atamanı Stepan Razin (Степа́н Тимофе́евич Ра́зин ya da Stenka Razin / Сте́нька Разин) Çariçin'i işgal etmiştir. Pugaçev İsyanı denilen ayaklanmayı başlatan Don Kazaklarından Yemelyan Pugaçev (Емелья́н Ива́нович Пугачёв)'in ordusu 1774'de Çariçin yakınlarında meydana gelen muharebede Rusya İmparatorluğu tarafından yenilmiştir.

1875'te bir Fransız demir fabrikası kurulduktan sonra kentin sanayilaşması başladı ve Güney Rusya'nın sanayi merkezi haline gelmiştir.

Rusya İç Savaşı [değiştir]

Rusya İç Savaşı sırasında Ağustos 1918'de Pyotr Krasnov (Пётр Никола́евич Красно́в) komutasındaki Beyaz Ordu'nun saldırısına uğradığında Bolşevik'in Güney Rusya'nın gıda tedarik solumlusu Josef Stalin liderindeki Kızıl Ordu kenti savunmaya başarmıştır. Fakat 30 Haziran 1919'da Anton Denikin (Анто́н Ива́нович Дени́кин) komutasındaki Beyaz Ordu kenti işgal etmiştir. Daha sonra Denikin Ordusunun çekilmesiyle 3 Ocak 1920'da Kızıl Ordu kente girmiştir. 10 Nisan 1925'te kentin adı Stalingrad olarak değiştirilmiştir.

SSCB [değiştir]

1928'den başlatılan Beş Yıllık Plan ile kentin ağır sanayii gelişti. 17 Temmuz 1930'da "Dzerjinski Traktör Fabrikası" açılmış ve ardından Kızıl Ekim Metal Fabrikası, Kızıl Barikat Makina Fabrikası ve Lazur Kimiya Fabrikası başta olmak üzere çok sayıda fabrika kurulmuşlardır.

Nazi Alman ordusu tarafından 152 gün kuşatılan^{[kaynak belirtilmeli]} Stalingrad'da, II. Dünya Savaşı'nın dönüm noktalarından birini teşkil eden Stalingrad Savaşı yaşanmıştır. Friedrich Paulus komutasındaki Almanya'nın 6. Ordu'su burda çevrelenmiş ve büyük bir çoğunluğu yokedilmiştir. Savaşta iki taraf da ağır kayıplar vermişlerdir.

Bölgesi içinde en büyük sanayileşme oranına sahiptir. Etrafındaki şehirlerin tarım ürünlerinin işlenmesi bu şehirde sağlanır. Volga ve Don'un birbirine en yaklaştığı yerde kurulmuştur, günümüzde Volga-Don Kanalı'nı da kontrolü bu şehirden sağlanır.

Stalin'in ölümünden üç yıl sonra Şubat 1956'da düzenlenen Sovyetler Birliği Komünist Partisi 20. Kongresinde Nikita Kruşçev'in Stalin'i eleştirmesinden sonra 10 Kasım 1956'da kentin adı Volgograd olarak değiştirilmiştir.

Volgograd şehir meclisi, 31 Ocak 2013'te, 2 Şubat (Stalingrad Muharebesi'nin bitişinin yıl dönümü), 9 Mayıs (Zafer Günü), 22 Haziran (Nai Almanyası'nın Sovyet istilasının yıl dönümü), 23 Ağustos (Luftwaffe'nin ilk hava saldırısının kurbanları anma günü), 2 Eylül (II. Dünya Savaşı'nın bitişinin yıl dönümü), 19 Kasım (Uranüs Harekâtı'nın başlamasının yıl dönümü) olmak üzere yılda altı günlüğüne şehrin adının Stalingrad olarak kullanılmasına karar verdi. ^[1]