Pirinç

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Vikipedi:TaksokutuVikipedi:Taksokutu
Pirinç
Pirinç.jpg
Bilimsel sınıflandırma
Âlem: Plantae (Bitkiler)
Bölüm: Magnoliophyta
(Kapalı tohumlular)
Sınıf: Liliopsida
(Bir çenekliler)
Takım: Poales (Buğdaylar)
Familya: Poaceae
(Buğdaygiller)
Alt familya: Ehrhartoideae
Oymak: Oryzeae
(Pirinçgiller)
Cins: Oryza
L.
Türler

Oryza barthii
Oryza glaberrima
Oryza latifolia
Oryza longistaminata
Oryza punctata
Oryza rufipagon
Oryza sativa

Dış bağlantılar
Commons-logo.svg Wikimedia Commons'ta Pirinç ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Wikispecies-logo.svg Wikispecies'te Pirinç ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.

Pirinç veya çeltik, buğdaygiller (Poaceae) familyasından mısır ve buğdaydan sonra en fazla ekimi yapılan otsu bir bitki türü. Dünya nüfusunun yarısından fazlası için beslenmede büyük bir önem taşır.En çok Muson Asyası'nda yetişir.

Pirincin işlenmesi ve yan ürünleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Pirinç kabuğu: Pirinç tanesini içine alan dış kaplama veya kabuk tabakası. Kabuk yenmez.
  • Pirinç kepeği: Pirincin üst tabakası. Tahıllarda, karışımlarda ve vitamin konsantrelerinde bir bileşendir ve pirinç kepeğinin gıda kalitesinde olmayan cinsleri hayvan yemlerinde kullanılır.
  • Pirinç kepeği yağı: Pirinç kepeğinden çıkartılan yüksek kaliteli bir yemeklik yağdır.
  • Kırık taneler: Bir tam tanenin dörtte üçünden küçük olan pirinç taneleri. Pirinç unu yapımında ve evcil hayvan mamalarında kullanılır.
  • Pirinç unu: Öğütülmüş kabuksuz veya esmer pirinçtir. Alerjenik değildir ve bu da onu, glütene ve buğday unu ürünlerine karşı alerjisi bulunanlar için bir buğday alternatifi olarak çok değerli hale getirir. Pirinç hamuru, cips ve başka aperatif yiyecekler ve kahvaltı amaçlı tahıl ürünleri üretilmek üzere tabaka haline getirilebilir.
Çeltik Tarlaları

Pirinç tipleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Uzun taneli pirinç: Uzunluğu eninin 4 veya 5 katı olan uzun ve ince taneler. Pişirildiğinde tane tane, hafif ve yumuşak olur.
  • Orta taneli pirinç: Uzunluğu eninin 2 veya 3 katı olan, uzun taneli pirinçten daha kısa ve geniş taneler. Pişirilmiş taneler daha nemli ve yumuşak olur ve uzun taneli pirince göre birbirine yapışma eğilimi daha fazladır.
  • Kısa taneli pirinç: Kısa, tombul, hemen hemen yuvarlak olan tanelerdir.
  • Aromatik pirinç: Kavrulmuş fındık veya patlamış mısıra benzer bir doğal aroması ve tadı vardır. En yaygın yerli aromatik pirinçler basmati, jasmine ve della 'dır.
  • Tatlı pirinç: Kısa, tombul, opak taneli pirinç. Pişirildiğinde pirinç şeklini kaybeder ve çok yapışkan ve glütenli olur.

Dünya pirinç üretimi[değiştir | kaynağı değiştir]

Çeltik daha ziyade tropikal ve suptropikal iklim şartlarında, güney ve güneydoğu Asya ile Afrika'da yaygın olarak yetiştirilir.

Dünya Çeltik Üretimi - 2005
(milyon metrik ton)
Flag of the People's Republic of China.svg Çin 185
Flag of India.svg Hindistan 129
Flag of Indonesia.svg Endonezya 54
Flag of Bangladesh.svg Bangladeş 40
Flag of Vietnam.svg Vietnam 36
Flag of Thailand.svg Tayland 27
Flag of Myanmar.svg Myanmar- Burma 25
Flag of Pakistan.svg Pakistan 18
Flag of the Philippines.svg Filipinler 15
Flag of Brazil.svg Brezilya 13
Flag of Japan.svg Japonya 11
Dünya Toplamı 700
Kaynak:
Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)
[1]

Mineraller ve Vitaminler[değiştir | kaynağı değiştir]

100 gr pişirilmemiş haşlanmış pirinçte mineral ve vitaminler [1]:


Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]