Karadirek, Sandıklı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Koordinatlar: 38°34′K 30°11′D / 38.567°K 30.183°D / 38.567; 30.183


Karadirek
—  Köy  —
Afyonkarahisar Siyasi Haritası
Afyonkarahisar Siyasi Haritası
Afyonkarahisar
Afyonkarahisar
Ülke Türkiye Türkiye
İl Afyonkarahisar
İlçe Sandıklı
Coğrafi bölge Ege Bölgesi
Nüfus (2015)[1]
 - Toplam 561
Zaman dilimi UDAZD (+3)
İl alan kodu (+90) 272
İl plaka kodu
Posta kodu 03500
İnternet sitesi: [2]

Karadirek, Afyonkarahisar ilinin Sandıklı ilçesine bağlı bir köydür. 30 Mart 2014 yerel seçimleriyle beraber belde statüsü kaldırılmıştır.

Adının kökeni (Etimoloji)[değiştir | kaynağı değiştir]

Eski adı Kılandıras'tır. Kılandıras kelimesinin kökeni; Kral Dros, Kral Andreas veya Grandros kelimelerinden biridir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Sandıklı çevresinde bulunan eski yerleşim yeri ve medeniyet merkezlerinden birisi Frigyalılar'ın ünlü kralı Kral Dros'un adına kurulan ve adını kraldan alan Kral Dros şehridir. Efes-Çatalhöyük arasındaki tarihi mermer yola bağlantısı olan bu şehrin adı sonraları Kılandıras oldu.[1]

Bizans döneminde de yerleşime sahnesi olmuş ve üzüm bağları ile tanınmıştır. Yolların üzerinde stratejik bölgede bulunur ve toprakları tarıma elverişlidir. [kaynak belirtilmeli]

Sanat[değiştir | kaynağı değiştir]

Çömlekçilik[değiştir | kaynağı değiştir]

Karadirek Köyü’nün geçmişinden bu güne kadar sanatsal yapısı incelendiğinde çömlekçilik, özellikle de testi yapımı ilk sırayı almaktadır.

Köyde 15 kadar çömlekçi atölyesi bulunmakta idi. Atölyelerin hepsi evlerin içinde yer alıyordu. Dağlardan getirilen Kil (Kırmızı Toprak) atölyede çeşitli aşamalardan geçerek Testi, Çömlek, Irbık, Bardak vs. yapımında kullanılırdı. köy genelinde çarklı çömlekçilik yapılmakta idi.

Köyde yapılan çömlekçilik sanat dalının ilginç olan tarafı; Anadolu'da pek az yerde rastlanan reçineyle sırlama yöntemidir. İlk pişirimi yapılmış çömlek, sanki kalaylanacakmış gibi harlı bir ateşte kızdırılmakta, içine atılan reçine tozları üstüpüyle hızla kabın içine sıvanmaktadır. Böylece kabın içinde sırımsı bir tabaka oluşmaktadır. Bilindiği gibi bu yöntemle sırlamanın sağlığa hiçbir zararı yoktur; reçine aşındıkça aynı yöntemle yenilenmektedir. Buna karşılık sülyenli sırlarla sırlanıp ikinci kez pişirilen kaplarda turşu, yoğurt, peynir, gibi asitli yiyecekler saklandığında hafif bir zehirlenme olur.

Üretimi yapılan çömlekler, il sınırları içerisindeki ilçeler, kasaba ve köylerde alıcı bulurdu. köyde yaygın olarak testi yapımı daha öncelikli idi. köyün testileri “Kılandıras Testisi” diye il sınırları içinde meşhur olup ün kazanmıştır.

Gelişen teknolojiye yenik düşen bu sanat dalı günümüzde artık yapılmamaktadır.[2]

Manevi önderi[değiştir | kaynağı değiştir]

Karadirek Köyü'nün manevi önderi, Şeyh Sâfâ'dır. 18. yüzyılda yaşamıştır. Karadirek'te tekke-zaviye yaptırarak halka maddi ve manevi konularda rehberlik yapmış mürşid-i kâmil bir Şeyh'tir; ve aynı zamanda Aruz Vezni'ni çok iyi bilen bir Şair'dir. Şair, kendi Divan'ını kaleme almıştır. Bu zâtın hürmetine Karadirek Köyü’nde "Sâfâ-Sefa" adını taşıyan kişi pek çoktur.[1]

Önemli yapılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Dört Kemerli Tarihi Taş Köprü
  • Beldenin iki camiisi mevcuttur:
1) Büyük camii (Aşağı cami)
2) Yeni camii (Tekkeliler camisi)

Mahalleler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Cumhuriyet Mahallesi
  • Hürriyet Mahallesi
  • İstiklal Mahallesi

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Beldenin Yıllara Göre Nüfusu
2010 757
2007 874
2000 1,132
1997 1,476
1990 2,192
1985 1,406

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]