Uçak

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bir askeri uçak (YF-23 Kara Dul).
Pervaneli uçaklarda yaygın olarak kullanılan yıldız tipi motor.

Uçak veya tayyare, hava akımının kanatların altında basınç oluşturması yardımıyla havada tutunarak yükselebilen ilerleyebilen motorlu bir hava taşıtıdır.[1][2] Pervaneli veya jet motorlu ve sabit kanatlı pek çok hava taşıtı uçak kategorisine dahildir.

Uçağın ana parçaları havada tutunabilmeyi sağlayan kanatlar, kanatları dengede tutmaya yarayan kuyruk,[3] uçağın durum ve pozisyonunu değiştiren kumanda yüzeyleri ve gerekli itmeyi sağlayan motor, pervane gibi elemanlardır. Yolcuları ve yükü barındıran gövde ile uçuş ekibi ve uçuş kumandalarını barındıran kokpit uçağın ana bölümlerindendir.

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Uçak kelimesi Türkçe uç- fiiline -(a)k fiilden isim yapma eki getirilerek türetilmiştir. Türk lehçelerinde Rusça samolyot kelimesinin yanısıra Arapça kökenli təyyarə (Azerbaycan); uşaq, uşqış (Kazak); uçak (Kırgız); uchqich (Özbek); oçqıç (Tatar); uçar (Türkmen); ayropilan (Uygur) kelimeleri uçak anlamında kullanılmaktadır. [4][5][6]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Büyük Türkçe Sözlük". TDK. http://tdkterim.gov.tr/bts/?kategori=verilst&kelime=u%E7ak&ayn=tam. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2009. 
  2. ^ Rehber Ansiklopedisi "Uçak" maddesi
  3. ^ [1] "airplane." Britannica.com.
  4. ^ Tuncer Gülensoy, Türkiye Türkçesindeki Türkçe Sözcüklerin Köken Bilgisi Sözlüğü
  5. ^ Kültür Bakanlığı, Karşılaştırmalı Türk Lehçeleri Sözlüğü
  6. ^ Kurtuluş Öztopçu, Dictionary of the Turkic Languages