Turkcell

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Turkcell
Tür Anonim şirket
Endüstri Mobil ağ
Kuruluş 28 Şubat 1994
Kurucu(lar) Mehmet Emin Karamehmet [1]
Murat Vargı
Genel merkez İstanbul, Türkiye
Önemli kişiler Ahmet Akça (Yönetim Kurulu Başkanı) [2]
Süreyya Ciliv (CEO)
Ürünler Cep telefonu ve ekipmanları
Gelir artış 5.5 milyar $ (2010)
Kâr artış 1.1 milyar $ (2010)
Sahip(ler) TeliaSonera (%38) [3]
Bağlı şirketler Superonline
turkcell.com.tr

Turkcell (söyleyiş: /ˈt̪yɾkˈsɛl/), Türkiye merkezliGSM, 2G ve 3G operatörüdür. GSM 900 teknolojisini kullanarak hizmet vermektedir. Kurulduğu günden bu yana, lisans bedeli de dahil olmak üzere, yurt içerisinde, 30 Eylül 2005 itibarıyla, yaklaşık 4,5 milyar Amerikan Doları yatırım yaptı. Turkcell'in CEO'luğunu 9 Ocak 2007'den beri Süreyya Ciliv yapmaktadır.

Şirket, abone başına ayda 17,1 Amerikan Doları gelir elde etmektedir. Bir abonenin aylık konuşma oranı 220 dakikayı bulmaktadır.[4] Bu verilere göre Turkcell'in aylık geliri 925 milyon TL'dir (2008 yılına ait bilançolara göre).[5] Turkcell, 2011'in ikinci çeyrek sonuçlarına göre gelirlerini yüzde 8 artırarak 2,28 milyar TL'ye çıkarmıştır.[4]

28 Kasım 2008 tarihinde yapılan Üçüncü Nesil A Lisansı ihalesini Turkcell, 358 milyon ile kazandı.[6]

Şirket şu anda kendi telefonlarını yapmaya başlamıştır. Türkiye'nin ikinci yerli telefonu Turkcell T40'ı piyasaya sürmüştür.[7]

Turkcell 2014 yılının 1. çeyreğinde Türkiye'nin 4G'li ilk telefonu olan yeni amiral gemisi Turkcell T50'yi tanıtmıştır. Aynı zamanda Turkcell T50'nin yanında yeni nesil saat olan Turkcell T-Fit'i tanıtmıştır.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

1994 yılının şubat ayında Turkcell Türkiye'nin ilk GSM ağı olarak başladı. 2012'nin 3. çeyreği itibariyle Türkiye'deki cep telefonu kullanıcılarının %52,4'üne sahiptir. Turkcell'i %27,9 pazar payıyla Vodafone, %19,7 ile pazar payıyla Avea takip etmektedir.

Turkcell 11 temmuz 2000 yılından itibaren İstanbul borsasında hisselerini satışa çıkardığından beri New York Borsası'nda listelenen ilk Türk şirketi olmuştur. Turkcell'in hissedar yapısı aşağıdaki gibidir: %51 Turkcell Holding A.Ş'ye ait, %0.05 Çukurova Holding A.Ş'ye, %13,07 Sonera Holding B.V'ye, %1,18 MV Holding A.Ş'ye aittir ve serbest payda ise %34,7 dir. 2011'in Aralık ayında Sonera Holding ve Çukurova Grup doğrudan ve dolaylı olarak sırasıyla Turkcell'in hisse senedinin yaklaşık %37.1 ve %13.8'ini sahiplendiler. Çukurova Grubu 2005 yılının mart ayında TeliaSonera'ya hissesinin büyük bir kısmını sattı. O zamandan beri bu iki firma anlaşıp anlaşamama konusunda tartışıyorlar. 2009 yılının Ağustos ayında Uluslararası Ticaret Odası Çukurova'nın Turkcell Holding içindeki kalan tüm hisselerini TeliaSonera‘ya dağıtmasının gerektiği durumunda bir hüküm yayınladı.

Turkcell uluslararası alanda da GSM hizmetleri sağlamaktadır. Fintur Holding ile birlikte 9.6 milyon aboneye sahip ve Azerbaycan, Kazakistan, Gürcistan ve Moldova'da TeliaSonera ile birlikte 30 Eylül 2007'de aday üyeliği bulunmaktadır. Turkcell çoğunluğu elinde bulunduran Ukrayna firması Astelit ile birlikte de 10.6 milyon aboneye sahiptir.

Kapsama alanı[değiştir | kaynağı değiştir]

Turkcell 31 Mart 2007'den itibaren 3.000'den daha fazla şehri içeren canlı populasyonunun %100'ünü kapsamaktadır. Toplam nüfusun %97,21'ini ve Türkiye arazi alanlarının %80.44 ünü kapsamaktadır.

MTN Grup mahkeme davası[değiştir | kaynağı değiştir]

2013 yılının mayıs ayında Turkcell kendi ABD Yüksek Mahkemesi kararını gerekçe göstererek MTN grupa karşı multimilyar dolarlık dava açtı.Turkcell'in İran'da ilk mobil iletişim operatörü olma ihalesini kazanmak için rüşvet kullandığını iddia eden şirkete karşı Washington'da 2012 yılında 4.2 milyar dolarlık dava açıldığı dosyalandı. Mahkeme Ekim 2012'de Alien Tort Statue (Amerikan mahkemelerindeki yargıyı araştırmak anlamında kullanılır) üzerindeki Amerika Yüksek Mahkemesi kararını beklemek için ve Turkcell'in davasının insan hakları yasalarına uygunluğunu belirlemek için davayı geciktirdi.

Sayısal veriler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Turkcell'in abone sayısı, 2012 3. çeyrek sonuçlarına göre 35.2 milyondur.[8]
  • Turkcell, 27 Nisan 1998 tarihinde de Ulaştırma Bakanlığı ile 25 yıllık GSM lisans anlaşması imzaladı.
  • Turkcell hisseleri, 11 Temmuz 2000 tarihinden itibaren İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) ve New York Stock Exchange'de (NYSE) eş zamanlı olarak işlem görmeye başlamıştır. Turkcell, NYSE'ye kote olan ilk Türk şirketidir.
  • Turkcell'in Fintur aracılığıyla ve TeliaSonera ile ortak olarak sahip olduğu Azerbaycan, Kazakistan, Gürcistan ve Moldova'daki iştirakleri ile Ukrayna'daki iştiraki 31 Eylül 2008 itibarıyla 23,1 milyon aboneye ulaşmıştır.
  • Turkcell, Türkiye'nin ve bölgenin lider operatörü konumuyla 2003 yılı başında GSM Association Yönetim Kurulu'na girmiştir. Bu kurulda, Turkcell ile birlikte Vodafone, Orange, NTT DoCoMo, AT&T Wireless gibi dünyanın dev GSM operatörleri de bulunmaktadır.
  • Turkcell hisselerinin doğrudan ve dolaylı payları dikkate alındığında ortaya çıkan ortaklık yapısını, Çukurova Grubu (%27,05), Sonera Holding (%37,09), Halka Açık (%17,59), Alfa Telekom (%13,22) M.V. Grup (%6,04) ve diğer ortaklar (%0,01) oluşturmaktadır.
  • Turkcell, 31 Mart 2008 itibarıyla Türkiye coğrafyasının %81,10'unu kapsayarak toplam nüfusun %98,12'sini, nüfusu 2.000 ve üzerinde olan yerleşim merkezlerinin %100'ünü, bu merkezlerde yaşayan nüfusun da %99,87'sini kapsama alanı altına almış bulunmaktadır.
  • Turkcell 27 Ocak 2006 tarihi itibarıyla 185 ülkede 491 operatör ile uluslararası dolaşım ve 90 ülkede 240 operatör ile GPRS uluslararası dolaşım hizmeti vermektedir. Aynı tarih itibarıyla dünyanın en geniş GSM ve GPRS uluslar arası dolaşım listesine sahip operatörü de Turkcell'dir.
Bir Turkcell mobil baz istasyonu
  • Coğrafi kapsama alanı bakımından Türkiye'nin yüzde 98,96'sında çekmektedir.[9]
  • Turkcell 30 Temmuz 2009 tarihinden itibaren Üçüncü Nesil 3G (Third Generation) teknolojisine geçmiştir ve Türkiye'nin 81 il merkezinde aynı anda başlayan GSM Operatöründen biridir.
  • Turkcell hisse yapısı son yapılan hisse devirleri ile şu şekilde belirlenmiştir. (Büyükten küçüğe) TeliaSonera : % 47.09 - Çukurova Grubu : 26.98 - Alfa Telecom Turkey Ltd : % 25.93 [3][10][11][12][13]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]