Tolunoğulları

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Tolonoğulları Emirliği
الطولونيون ("al-Tūlūnīyūn")
—  Abbasi Halifeliği Geçici Vasalı  —

868-905  

Tolonoğulları
Başkent Kahire
Dil(ler) Arapça
Türkçe
Din İslam (baskın)
Kıpti Hıristiyanlar
 - 868-884 Ahmed Bin Tolun
 - 884-896 Humareveyh
 - 896 Abu l-Aschir
 - 896-904 Harun
Yüzölçümü 1.500.000 km2
Para birimi Dinar
Arap tarihi
Checa Y Sanz Ulpiano - Fantasia.jpg
Türk tarihi
Kashgari map.jpg

Tolunoğulları (Arapça: الطولونيون al-Tūlūnīyūn), Mısır'da kurulmuş Türk-İslam devletidir. Kurucuları Türk kökenli hanedanın iktidarda olduğu Mısır devletidir. Halkın çoğunluğu Araplardan oluşmaktaydı. Türk yönetiminde Mısır'da kurulan ilk devlettir. Bu devletin döneminde Mısır bayındır hale getirlmiş, han, hamam, cami gibi sosyal ve dini tesislerle donatılmıştır.

En güçlü dönemi kurucusu Türk asıllı Fergana'dan gelme asker kölesi[1] olan Ahmed bin Tolun dönemidir. Mısır, Tolunoğullarıyla birlikte ilk kez bağımsız olarak yönetilmiştir. Ahmet bin Tolun ekonomi alanında yaptığı düzenlemeler ile Mısır tarihinde yer edinmiştir. Bu dönemde Filistin, Bingazi, Suriye (878'den itibaren), Antakya ve Mersin alınmıştır.

Oğlu Humareveyh döneminde elden çıkan Suriye tekrar geri alınmıştır. Bu dönemde ekonomik nedenli ayaklanmalar çıkmıştır. Tolunoğullarında devletin temeli güçlü bir orduya dayanıyordu. Ordu, Türk askerlerinden oluşuyordu

Tolunoğulları döneminde Mısır, mimaride altın çağını yaşamıştır. Bu dönemde yapılan Ulu Cami ve Tolunoğlu Ahmet Cami Kahire'deki en önemli mimari eserlerdir.Tolunoğlu Ahmet Cami'nin bitişiğinde hamam ve eczane vardı. Tolunoğlu Ahmet,kurmuş olduğu "Maristan" adını verdiği hastane ve eczane için 60.000 dinar ayırmıştı.Hastaneye esir,asker,zengin veya fakir herkes alınır.hastalardan tedavi için herhangi bir ücret alınmazdı.Nil Nehri üzerinde bentler ve su kanalları yaparak tarımı geliştirdi.

905 yılında taht kavgaları nedeniyle Abbasiler tarafından yıkılmıştır.

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Islam an illustrated history, G.S.P. Freeman-Grenville&Stuart C. Munro-Hay sayfa 57 ISBN 0-8264-1837-6