Santiago de Compostela

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 42°52′57.06″N, 08°33′28.70″W

Santiago de Compostela
Santiago de Compostela görüntüleri
Santiago de Compostela görüntüleri
Santiago de Compostela
Bayrak
Santiago de Compostela
damga
Santiago de Compostela.nin Galiçya ve Ispanya'da konumu
Santiago de Compostela.nin Galiçya ve Ispanya'da konumu
Koordinatlar: 42°52′57.06″K 08°33′28.70″B / 42.8825167°K 8.557972°B / 42.8825167; -8.557972
Ülke İspanya İspanya
Bölge Flag of Galicia.svg Galiçya (özerk topluluk)
İl Bandera de la ciudad de La Coruña.svg A Coruña ili
Comarca (ilçe) Santiago
Kuruluş IX. yy.
İdari birimler
Yönetim
 - Alcalde (Belediye Reisi) Gerardo Conde Roa (2011) (PPdeG)
Yüz ölçümü
 - Toplam 220 km2 (84,9 mi2)
Rakım 260 m (853 ft)
Nüfus (2010)
 - Toplam 94.824
 - Yoğunluk 431,02/km² (1.116,3/sq mi)
Zaman dilimi CET (+1)
 - Yaz (YSU) CEST (+2)
Posta kodu 15700
Alan kodu 34 (İspanya) + 981 (Santiago de Compostela)
İnternet sitesi: www.santiagodecompostela.org


Santiago de Compostela (eski sehir)*
UNESCO Dünya Miras Listesi

Catedral de Santiago de Compostela.gif
Santiago de Compostela Ketedrali
Ülke  İspanya
Tür Kültür
Kriter i. ii. Vi.
Referans [http://whc.unesco.org/en/list/347 347 347]
Bölge** Avrupa ve Kuzey Amerika
Koordinatlar 42°52′50.736″N, 08°32′40.848″W
Tescil bilgisi
Tescil 1985  (9. Oturum)
* Dünya Mirası resmi listesi.
** UNESCO resmi sınıflandırması.

Santiago de Compostela İspanya'nın otonom bölgelerinden biri olan Galiçya'nın başkentidir. Kuzeybatıdaki A Coruña ili'ne bağlıdir ve 1997'ye kadar Galiçya bolgesi merkezi A Coruña şehri idi.

Santiago de Compostela 2000 yılının Avrupa Kültür Başkenti seçilmiştir.

Şehrin katedrali önemli bir ortaçağ hac yolu olan Camino de Santiago'nun sona erdiği yerdir ve bu yol günümüzde halen yürünmeye devam etmektedir.

Santiago de Compostela'nin ortacaglardan kalmiz merkezi olan eski sehir (İspanyolca ve Galiçyaca: ciudad vieja) UNESCO Dünya Mirasları İspanya listesine 1985'den itibaren dahil edilmiştir.

Şehir[değiştir | kaynağı değiştir]

Katedral eski ve iyi korunmuş şehrin ana meydanına bakar. Meydanın karşısında Galiçya Xunta'sı ve belediye binası olan Pazo de Raxoi (Raxoi'nin Sarayı) bulunur, katedral merdivenlerinin sağında ise 1492 yılında Katolik krallar Isabela ve Fernando tarafından hacılara misafirhane olarak yapılmış, şimdi ise otel olarak kullanılmak üzere restore edilmiş bir yapı olan Hostal de Los Reyes Católicos yer alır. Katedralin ünlü cephesi İspanyol euro bozuk paralarından 1 cent, 2 cent ve 5 cent'in (€0.01, €0.02, and €0.05) önyüzüne işlenmiştir.

Satiago'da, şehrin merkezindeki parkta bulunan cumbalardan bakıldığında etraflıca görülebilen University of Santiago de Compostela adlı bir üniversite bulunur. Üniversite gençliği sayesinde dinamik bir gece hayatı oluşmuştur. Eski şehrin etrafını saran dar sokaklarda çok sayıda tarihi bina vardır. Bu sokakları çevreleyen yeni şehir bu karakteristik ruhtan yoksundur, ancak kimi eski inşa edilmiş büyük apartmanları bu sokaklara kadar girebilmiştir.

Santiago adını İspanya'nın dört askeri birliğinin birine vermiştir: Compostela, Calatrava, Alcantara ve Montesa.

Atlantik'ten gelen güçlü rüzgarlar ve onu çevreleyen dağlar ile Santiago de Compostela Avrupa'nın en çok yağış alan yerlerinden biridir. (Yılda yaklaşık olarak 66 inç.)

Compostela isminin etimolojisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Popüler görüş "Compostela" isminin Latince campus stellae (yıldız tarlası, sahası)'dan geldiği yönündedir, bu da Santiago de Compostela'yı "Yıldızların arasındaki Aziz James" yapar. İnanışa göre Zebedi oğlu Yakup'un (St. James) Ortadoğu'dan getirilen kemikleri İspanya'da bulunmaktadır, bir çoban tarafından yıldızla işaretlenen kabir üzerine bir kilise yapılmış, daha sonra kilisenin yerini Cathedral de Santiago de Compostela almıştır.

Diğer bir görüş Compositum (iyi inşa edilmiş) ya da Composita Tella (gömü yeri) kelimelerinden geldiğidir. Ayrıca "San Jacome Apostol"'den geldiğine dair bir başka teori de mevcuttur.

Demografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Santiago de Compostela belediye sınırları içinde nüfusu (2010 tahmini itibariyle) 246.056 kişidir ve nüfus yoğunluğu 6.680,86 kişi/km² olur. Sehhrin etrafinda sehirlesmis varoslari ile metropoliten buyuk A Coruña nufusunun 419.800 kisi oldugu tahmin edilmektedir.

Santiago de Compostela belediye sınırları içinde nüfusun gelişmesi şu gösterimde izlenebilir:

1.000 Kişi

Kaynak: INE - Instituto Nacional de Estadística, İspanya
de Compostela Kaynak:Hollandaca Wikipedia "Santiago de Compostela" maddesi

Türbe ve hac yolculuğunun tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Havari Zebedi oğlu Yakup'un mezarı[değiştir | kaynağı değiştir]

"Santiago" (Sant Iago, St. James) (Zebedi oğlu) "Yakup" anlamına gelir, ve şehir iddiaya göre Yuhanna'ın kardeşi olan Havari Yakup'un son istirahat yeridir. Kemiklerinin katedral'in türbesindeki sunağın altına gömülü olduğu söylenmektedir. Diğer bir teoriye göre kemikler aslında Priscillian'a, İsa'dan sonra 385 yılında Treves, Fransa'da kafirlikle suçlanarak kafası kesilen, ancak günümüzde Galiçya ve Kuzey İspanya'da bir şehit olarak anılarak hürmet gösterilen Ávila'lı sofuya aittir.

Yakup'un İber Yarımadası'na geldiği ve burada vaazlar verdiği hikâyesi, İsa'nın Havarileri, onların misyonerlik faaliyetleri ve türbeleri hakkındaki efsanelerden biridir. 1884 Yılında Papa Leo XIII Compostela'da bulunan kutsal kalıntıların orijinalliğini açıkladıysada, Katolik Kilisesi'ne bağlı ilahiyatçılar 19. yüzyıldan beri bu konuda kararsızlık içindeler.

Kudüs'te 44 yılındaki ölümü İncil tarafından tasdik edilen (bknz. İncil, 12:1-2) Yakup'un vücudunun İber Yarımadası'na mucizevi gelişi, geleneksel inanışla ilgili tek problem değildir. Compostela'daki katedralin yetkilileri, kemiklerin Aziz James'e ait olduğu konusunda kesin bir açıklama yapmasalar da hacıların bölgeye gelişini ve bunun sağladığı katkıları desteklemektedirler.

12. Yüzyıldan öncesi takip edilemeyen bir hikâyeye göre, kalıntılar 835 yılında Iria Flavia piskoposu Theodomir tarafından Asturias yakınlarında keşfedildi. Theodomir bölgeye bir yıldız tarafından yönlendirilmişti, böylece "Campus Stellae" (Latince: yıldızlar bölgesi) zamanla bozularak Compostela'ya dönüştü.

Türbenin yapılışı[değiştir | kaynağı değiştir]

Aziz James'in deniz kabuğu (shell)

Daha önce de söylendiği gibi, kimin kemiklerinin, ne zaman ve nasıl bulunduğunun kesinleşmesi imkânsız görünmektedir. Bu aziz ile ilgili Galiçya'ya ait kültün nasıl uluslararası bir külte dönüştüğü ve Hrıstiyanlık dünyasının uzak köşelerinden hacıları bölgeye çekebildiğini açıklamak için, eldeki zayıf kaynaklarla olayın aydınlatılmaya çalışılmasına gerek yok gibi görünüyor.

Santiago'da bulunan ilk türbeden daha görkemli bir binanın yapımına 868 yılında başlandı. Yapı 997 yılında Moor'lar tarafından tahrip edildi, ancak kutsal emanetlere saygı gösterildi. Bermudo III of Leon'un şehri yeniden fethetmesi ile birlikte hacıların Kuzey İspanya'dan bölgeye çeken yollar düzeltilmiş ve türbenin ünü yayılmaya başlamıştır.

Santiago de Compostela'ya yapılan hac yolculuğu[değiştir | kaynağı değiştir]

Bu bölümün ana maddesi: Zebedi oğlu Yakup'un yolu.

1000 yıldır Santiago de Compostela katedralindeki Zebedi oğlu Yakup'un türbesine yapılan hac yolculuğu, İspanyolca Camino de Santiago olarak anılır. Her yıl 100,000'in üzerinde hacı Avrupa'dan bölgeye gelmektedir.

Hıristiyanlık öncesi efsaneler[değiştir | kaynağı değiştir]

Sahil şeridinde yer alan en alçak alana kurulu olması, şehrin görünümünü daha dikkat çekici kılar. Kelt mitolojisine ait bazı efsanelere göre şehir, denizin ötesindeki güneşe doğru yola çıkacak olan ölülerin ruhlarının toplandığı yerdir. Ölülerin ülkesine gitmeye layık olmayanlar ise Galiçya'yı Santa Compaña olarak lanetlemişlerdir.

Katedral[değiştir | kaynağı değiştir]

Katedral'in ön cephesi
Bu bölümün ana maddesi: Santiago de Compostela Katedrali.

Orijinal Roma tarzı katedralin barok cephesinin önünde, altın bir deniz kabuğu sunağı süsler. Orada sıralanan hacılar, biatın bir işareti olarak kabuğu öpmek için kuyrukta bekler. Katedralin orijinal Romanesque iç tasarımı korunmuştur. Ancak muhtemelen katedralin en güzel yeri, geç barok cephenin arkasında bulunan 12. yüzyıl'da yapılmış "Portico de la Gloria" adlı anıtsal giriş kapısıdır.

Kardeş şehirler[değiştir | kaynağı değiştir]

Santiago de Compostela'nin şu kardeş şehirleri bulunmaktadır:

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]


Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "International Relations - São Paulo City Hall - Official Sister Cities". http://www.prefeitura.sp.gov.br/cidade/secretarias/relacoes_internacionais/cidadesirmas/index.php?p=1066. Erişim tarihi: 2011-07-10. 
  2. ^ Hispaniola adasi "Dominikan" ve "Alcantara" kesis tarikatlari idaresi altindaydi ve onun icin bu adada kurulan ilk sehire Santo Domingo adi verilmis ve Santiago Dominik Cumhuriyeti'nin ikinci sehrinin ismi olmustur.
  3. ^ 1514'de Diego Velázquez de Cuéllar tarafindan kurulmustur.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kitaplar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
Santiago de Compostela ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.