Haşhaş

Haşhaş
Haşhaş bitkisi
APG III sistemi
Alem: Plantae (Bitkiler) Bölüm: Magnoliopsida (Kapalı tohumlular) Sınıf: Magnoliopsida (İki çenekliler) Takım: Ranunculales Familya: Papaveraceae (Gelincikgiller) Cins: Papaver L.
Türler
Metne bakınız.
Dış bağlantılar
Wikimedia Commons'ta Haşhaş ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur. Wikispecies'te Haşhaş ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.

Haşhaş (Papaver Somniferum), gelincikgiller familyasından Papaver cinsini oluşturan bir, iki ya da çok yıllık bitki türlerinin ortak adı. Haşhaş, yazların sıcak geçtiği, orta derecede yağış alan yerleri sever. Anavatanı Doğu Akdeniz'dir. Hindistan ve Anadolu'da çok eskiden beri tarımı yapılmaktadır.

Haşhaşın kapsülünden "afyon" adlı uyuşturucu, tohumlarından da "haşhaş yağı" adı verilen yenilebilir yağ çıkarılır.

Bitkinin meyvesi olan kapsülde, çok sayıda tohum bulunur. Haşhaş yağı, tohumların %40-45'ini meydana getirir. Haşhaş yağı, kaliteli, yemeklik, bitkisel bir yağdır. Tohumların yağı çıkartıldıktan sonra kalan küspe hayvan yemi olarak kullanılır ve hayvanın sütündeki yağ oranını arttırır. Meyve kabuğundan 20 kadar alkaloid elde edilir. Bunlar, afyon türevleri olan, morfin, kodein, narkotin, papaverin gibi uyuşturucu olarak ve tıpta da kullanım alanı olan maddelerdir.

Türkiye'de üretimi

Haşhaş cinsinin yaklaşık 50 türünden 30 kadarı Türkiye'de yetişir. Bunların en önemlisi Papaver somniferumdir.

Türkiye'de [[Orta Anadolu]ve Karadeniz] Bölgesi'nde en çok Afyonkarahisarda üretilir Afyonun diğer manası uyuşturcu haşhaş manasından alır,ardından Uşak . Denizli, Kütahya, Isparta,Antakya(yasadışı olarak), Konya, Burdur,Artvin Şavşat Balıklı köyü Yaylasında hiç bir uğraş vermeden kendi kendine yetişmektedir] illerinde de yetiştirilir. Uyuşturucu üretiminde de kullanılabilmesi nedeni ile haşhaş üretimi kontrollü olarak yapılmaktadır.

Türleri

Papaver acrochaetum Papaver aculeatum Papaver alboroseum Papaver alpinum Papaver amurense Papaver apokrinomenon Papaver apulum Papaver arachnoideum Papaver arenarium Papaver argemone Papaver armeniacum Papaver atlanticum Papaver aurantiacum Papaver belangeri Papaver berberica Papaver bipinnatum Papaver bracteatum Papaver burseri Papaver californicum Papaver clavatum Papaver commutatum Papaver croceum Papaver curviscapum Papaver cylindricum

Papaver dahlianum Papaver decaisnei Papaver degenii Papaver dubium Papaver fugax Papaver giganteum Papaver glaucum Papaver gorgoneum Papaver gorodkovii Papaver gracile : Papaver guerlekense Papaver hybridum Papaver kluanense Papaver lacerum Papaver lapponicum Papaver lasiothrix Papaver lateritium Papaver macounii Papaver mcconnellii Papaver miyabeanum Papaver nudicaule Papaver orientale Papaver paucifoliatum Papaver persicum

Papaver pilosum Papaver polychaetum Papaver postii Papaver pseudo-orientale Papaver purpureamarginatum Papaver pygmaeum Papaver radicatum Papaver rhoeas Papaver rhopalothece Papaver rupifragum Papaver sendtneri Papaver setigerum Papaver somniferum Papaver spicatum Papaver strictum Papaver stylatum Papaver syriacum Papaver triniifolium Papaver umbonatum Papaver walpolei

Dış bağlantılar

• [1] "2009 Yılı Haşhaş Raporu", Toprak Mahsulleri Ofisi Ankara-2010