Çemen otu ya da buyotu En sık kullanıldığı bölge olan Yozgat ve Kayseri'deki yerel ismi çaman otudur. (Trigonella foenum-graecum/tıbbi tanım: Semen Foenugraeci), baklagiller familyasına ait bir ot türü. Anavatanı Yakın Doğu, özellikle Lübnan ve Suriye, Güneybatı Avrupa, Hindistan ve Çin'dir.
Çin'den Akdeniz'e kadar geniş bir alana yaygındır. Tohumları ve bazı ülkelerde yeşil yaprakları da ıspanak gibi tüketilmektedir. Tadı acımsı ve aromatiktir. Esansında 40 çeşit madde bulunur. Kullanımı çok eskilere dayanmakta olup günümüzde Ortadoğu ve Hint Mutfağında kullanılmaktadır. Türk Mutfağında özellikle çemen tozu şekilinde bilinir. Bu toz bol salçaya ve birkaç diğer içeriklere katılarak kahvaltılarda yenilen macun yapılı çemen üretilir.
Çemen, çemen otu bitkisinin tohumlarının kurutulmasıla elde edilir. Acımsı ve bolo aromatik taddadır. Günümüzde en çok Kayseride pastırma imalatında ve Yozgat ev mutfaklarında kahvaltılık ara öğün olarak ayrıca Ortadoğu ve Hint mutfağında kullanılır. Diğer ülkelerde öğütülmüş olarak turşulara, çorbalara, soslara ve et yemeklerine katılır. Ayrıca sarımsak ve kırmızı biberle karıştırılarak pastırmanın üzerine kaplanır.
[değiştir] Diğer dillerde isimi
- Arapça: Hulba, Hilbeh
- Azeri Türkçesi: Güldefne
- Ermenice: Chaiman
- Çince: Hu lu ba
- Farsca: Shambelilé
- Fransızca: Fenugrec, Sénegré, Trigonelle
- Almanca: Bockshornklee, Griechisch Heu
- Hintce: Methi (tohumlari); Kasoori methi, Sag methi (tümü)
- Italyanca: Fieno greco
- Rusya: Pazhitnik grecheskiy, Shambala
- İspanyolca: Alholva, Fenogreco
- Türkçe (Türkiye Türkçesi): Çemen
- Pakistan dilinde (Urdu): Methi
- Hollandaca: Fenegriek
- İngilizce: Fenugreek
