Aaron Ciechanover

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Aaron Ciechanover
Nobel2004chemistrylaurets-Ciehanover.jpg
Doğum 1 Ekim 1947 (1947-10-01) (67 yaşında)
Hayfa, İsrail
Milliyeti İsrail
Dalı Kimya, Biyokimya
Çalıştığı yerler İsrail Teknoloji Ensitütüsü, Technion
Önemli başarıları Protein yıkımı
Aldığı ödüller Nobel Kimya Ödülü (2004)

Aaron Ciechanover, (d. 1 Ekim 1947, İsrail) İsrailli biyolog, kimyager ve 2004 Nobel Kimya Ödülü'nün sahibi.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Aaron Ciechanover, 1947 yılında İsrail'in Hayfa şehrinde doğmuştur. Babası hukukçu ve annesi de öğretmendi. Ciechanover'in anlattığına göre evi kitaplarla doluydu. Çocuk yaşlarda biyoloji ile uğraşmaya başlayan Ciechanover daha sonra bir kurutulmuş çiçek koleksiyonu kurdu. Biyolojide daha farklı deneyler de yaptı. Daha sonra bir mikroskop sahibi oldu ve ozmoz deneyleri yaptı. Daha sonra türlü bitkilerin hücrelerini inceledi. Ancak 11 yaşındayken annesi, 17 yaşındayken de babası vefat etti. Bundan sonra ise Hayfa şehrinde teyzesiyle, tatilleri de Tel Aviv şehrindeki abisi ile geçirdi. Birkaç yıl sonra lise eğitimini tamamladı.

Üniversite yılları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ciechanover, Kudüs İbrani Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne başladı. Ancak 4 yıl sonra, hastaları tedavi etmeye başlayınca yanlış seçim yaptığını düşündü. Çünkü biyokimya ile ilgileniyordu ve bu dalda bir meslek sahibi olmak istiyordu. Bu nedenle hem tıp ile çalışırken, hem de biyokimya bölümüne başladı. Birkaç yıl sonra biyokimya bölümünde yüksek lisansı da başarıyla bitirdi. Böylece hem biyolog hem de tıpçı oldu. Askere gidince orada doktor olmak zorunda kaldı. Askerliği bitince de doktorluktan vazgeçti ve biyokimya dalında bir bilim insanı olmaya karar verdi. İsrail Teknoloji Ensitütüsü, Technion'a kayıt oldu. Orada yeniden öğrenim gördü. Bu kısa öğrenimden sonra da 2004 Nobel Kimya Ödülünü paylaşacağı Avram Hershko ile doktora çalışmalarına başladı. Bu sırada Menucha adlı bir doktorla evlendi ve Tzachi adlı oğlu dünyaya geldi.

ABD'deki çalışmaları ve İsrail'e dönüş[değiştir | kaynağı değiştir]

Doktora çalışmaları bittikten sonra Ciechanover, Cambridge Üniversitesi'ne gitti. Üniversitenin biyoloji bölümünde Profesör Harvey Lodish ile çalışmalara başladı. Çalışmalar bitti ve Ciechanover artık "Profesör" ünvanını da almış oldu. Amerika Birleşik Devletlerinde kendisine gelen tüm iş tekliflerini reddetti ve ülkesi olan İsrail'e geri döndü. Bundan sonra ise Avram Hershko ve ABD'deki Prof. Irwin Rose ile Ubikuitin Mekanizması üzerine çalıştılar ve başarıya ulaştılar. Ancak bilimsel çevrede bu buluşun kabul görmesi 10 yıl buldu. Hücresel proteinler hakkında çalışmalara Avram Hershko ile başladılar. Bu çalışmaları daha da ilerlettiler ve protein yıkımı üzerine çalışmaya başladılar. Yakılan protein ve sentezlenen enerji sonrasında, protein artıklarını hücrenin ne yaptığını öğrenmek amacıyla çalıştılar. Bunda bazı hastalıklara yeni umut olacak buluşlar yaptılar ve artıkları atan bir mekanizma da keşfedince 2004 yılında Nobel Kimya Ödülü'nü Avram Hershko ile paylaştı. Şimdi ise Ciechanover, öğrencilere ders veriyor ve bir akedemisyen grubunun üyesi.

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 2000 - Albert Lasker Tıp Araştırma Ödülü
  • 2003 - İsrail Biyoloji Ödülü
  • 2004 - Nobel Kimya Ödülü

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]