VIII. Louis

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
VIII. Louis
Le Lion (Arslan)
Louis8lelion.jpg
VIII. Louis'in 19. yüzyılda hazırlanmış bir portresi
Fransa Kralı
Hüküm süresi 1223 - 1226
Taç giymesi 6 Ağustos 1223, Rheims Katedrali
Önce gelen II. Filip
Sonra gelen IX. Louis
Eş(leri) Blanche Kastilyalı
Çocukları IX. Louis: Fransa Kralı
I. Robert Artoislı: Artois Kontu
Alfons: Toulouse ve Poitiers Kontu
Aziz İsabelle Fransalı
I. Carlo Anjulu
Hanedan Capet Hanedanı
Babası II. Filip
Annesi İsabelle Hainaut'lu
Doğum 5 Eylül 1187
Paris, Fransa
Ölüm 08 Kasım 1226 (39 yaşında)
Montpensier Şatosu, Fransa
Defin Saint-Denis Bazilikası, Fransa

VIII. Louis (Lakabı:Le Lion (arslan) ( 5 Eylül 1187, Paris – 8 Kasım 1226, Montpensier Şatosu, Fransa), Capet Hanedanı üyesidir. 1223 ile 8 Kasım, 1226 döneminde Fransa Kralı olmuştur.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

1223 yılında VIII. Louis VIII ile Blanche'ın Reims'te evliliği


VIII. Louis Fransa Kralı II. Filip ile Hainaut Kontu V. Baodouin kızı "Isabelle Hainaut'lu "'in oğlu olup 5 Eylül 1187'de Paris'de dogmustur. 1190 ile 1226 yılları arasında annesinden gelen veraset ile Artois Kontluğu yapmıştır. Babası yaşarmakta iken Artois Kontu unvanı ve Fransa Kralı veliahtı ünvanlarını taşımaktayken, çok aktif bir devlet idarecisi idi. 12 yasında iken babası II. Filip ile İngiltere Kralı ve Fransa'da büyük topraklar sahibi Kral John ile yapılan uzun süren müzakerelerden sonra Kral John'un yeğeni olan Blanche Kastilyalı ile evlenmiştir.

Babası II. Filip Agustus'un yanında Orta Fransa'daki Fransız güçlerinin komutanı olarak olarak, 1214'de Plantagenet/Anjou hanedanından İngiltere Kralı Kral John'un başlattığı savaşlarda çok önemli rol oynamıştır.

İngiltere Kralı olma girişimi[değiştir | kaynağı değiştir]

1215'de İngiltere'de soylu baronlar hiç sevilmeyen İngiltere Kralı John aleyhinde Birinci Baronlar Savaşı adı verilen bir iç isyan başlattılar. İsyancı baronlar İngiltere Krallık tahtını Fransa veliahtı olan Prens Louis'ye vermeye karar verdiler. Bunu üzerine Prens Louis bir ordu ile gemi ile Manş Denizi'ni geçip hiç bir askeri direniş görmeden İngiltre'de Kent Kontluğu'nda bulunan Thanet Adası'na 21 Mayıs 1216'da çıktı. Loius ordusu başında İngiltere başkenti Londra'ya geyet zayıf direnis görerek ilerledi. Londra'da büyük büyük bir halk kalabalığının sevinçli alkışları ve gosterileri arasında St Paul Katedrali'ne geldi ve orada şaşaalı bir büyük törenle İngiltere Kralı olarak ilan edildi. Geleneksel bir taç giymedi ama İngiltere soylularının çoğunluğu, bu arada hukuken İngiltere'ye tabi olan İskoçya kralı II. Alexander (1214-1249), kendisine biat ettiler. Bundan sonra İngiltere ülkesinin yarısından çoğu kendine tabi oldu. Fakat üç ay süren bir kuşatmadan sonra Dover kalesini eline geçirememişti. Yine Windsor kalesi de Louis'e teslim edilmedi. Winchester şehri ise Louis eline geçti. Kral John ise Rochester kalesini kuşatıp tekrar eline geçirdi.

Kral John 18 Ekim 1216'da Nottinghamshire'daki Newark Kalesi'nde öldü. Prens Louis'yi İngiltere'ye çağıran isyancı baronların çoğu onu yakından kontrol edemiyeceklerini anladılar. Kral John'un ağabeyi Geoffrey'in kızı Eleanor Brötanyalı 1202'den beri tutuklu idi ve İngiltere krallık göreneklerine göre kraliçe olması gerekmekteydi. Fakat Louis aleyhinde olan baronlar onun hakkını kabul etmediler. Onun yerine Kral John'un 9 yaşında olan oğlu III. Henry'yi kral olarak lanse ettiler. Winchester Başpiskoposu Pierre des Roches ve bu Louis aleyhtarı baronlar 8 Ekim 1216'da genç çocuğu kaldığı Devizes Kalesi'nden alarak Gloucester Manastiri katedraline getirdiler. Orada küçük bir grup önünde İngiltere'de Papalık temsilcisi olan Vercelli Piskoposu Guala Bicchieri'in tarafından dinsel ayin ve törenle bir altın kolyenin eritilmesi ile yapılmış olan bir altın banti ona taç olarak giydirdiler.

12 Kasım 1216'da III. Henry'yi tutan baronlar birkaç madde hariç Magna Carta tekrar uygulacaklarını açıkladılar. Bu III. Henry'ye geçici olarak naiplik yapan William Marshall tarafından imzalanmıştı. İngiltere'nin büyük bir kısmı Prens Louis'ye sadık olarak onu İngiltere Kralı olarak kabul etmekte idi. Fakat Güney-Batı İngiltere ve Midlands bölgelerinde III. Henry'i tutanlar çoktu. William Marshal III. Henry'i "bizim kendimizin hükümdarı", "Bir genç çocuğu mirasından mahrum etmeyelim.", "kendi toprağımızın oğlu onu savunalım" şeklinde parolalı propagandası ile İngilizleri ve özellikle soylu baronları III. Henry tarafına çekmeye çalıştı. Ayrıca bir naip olarak kendisinin ve diğer naiplerin Magna Carta kurallarına uyarak hükümet edeceklerine söz verdiler. Aynı zamanda Papa'nın desteğini almıştı çünkü Papa Prens Louis'i afaroz etmişti.

William Marshall'in propagandası yavaş yavaş ama içten işleyip isayancı baronların taraf değiştirip III. Henry'i desteklemeye ve ona geçici olarak naiplik yapan William Marshall tarafına geçmelerini sağladı. Birbirine rakip olan iki taraf bir yil catismalarla gecirdiler. 6 Aralik 1216'da Prens Louis Hertford Kalesi'ni ve Aralik sonuna dogru Berkhamsted kalesini eline gecirdi. 1217 baslarinda Prens Lousi Takviye gucler getirmek icin Fransa'ya gitmeye karar verdi. Fakat Kent ve Sussex kontluklarinda bulanan kendine aleyhtarlar bunu geciktirdiler ve Lewes sahil şehrine yonelen refakat gücü bir baskına uğrayip zayiat verdi. Kalanlar Winchelsea'ye sahil şehrine geçip orada kendilerine yetişen Fransa donanma gücü tarafından kurtarıldı.

Fransa'dan getirdiği ordu Prens Louis'ye destek sağlayamadı. Daha önce Prens Louis'in eline geçmeyen Dover kalesi devamlı olarak Prens Louis ile Fransa arasındaki bağlantıları aksatmakta idi. Prens Louis Fransa'dan takviylerle dönmekte iken Döver kalesinin kuşatılmasian karar verildi. İlk kusatma hazırlıklari kale mensuplari tarafindan tahrip edildi ama sonunda 12 Mayıs 1217'de Prens Louis'in Dover kuşatması başladı. Bu kuşatmanın Prens Louis güçlerinin dikkatini çekmekte iken William Marshal Lincoln Kalesi'ne hücum etti ve bu kale yakıninda yapılan İkinci Lincoln Muharebesi'nde Prens Louis'nin o civaralardaki güçlerini mağlup etti. William Marshall bundan sonra Londra'yı kuşatmak istemekteydi. Fakat bu sefer Fransız donanması ile Dover'in kale komutanı Hubert de Burgh'un komutasındaki bir İngiliz donanma gücü Manş Denizi'nde iki deniz muharebesi, "Döver Muharebesi" ve "Sandwich Muharebesi"' yapti Bu iki deniz muharebesini de Fransızlar büyük zayiat vererek kaybettiler. Prens Louis'ye Fransa'dan gönderilen ordu takviyelerini ve tedarik mallarını taşıyan "Keşiş Eustace" komutasındaki yük gemileri konvoyu da İngilizler gemileri tarafından baskına uğrayıp batırıldı.

Prens Louis'in İngiltere'de harekat yapması hemen hemen imkansızlaştı. Bir buçuk sene içinde kendini İngiltere'ye çağıran isyancı İngiliz baraonların çoğunluğu da kendi tarafini terk etmişlerdi. Bunun üzerine Prens Louis İngltere Krallığı unvanına olan hakkındanvazgecmeye karar verdi. 11 Eylül 1217 'de Prens Louis kendine aleeyhtar olanlarla "Lambeth Antlaşması"'ni imazladı ve İngiltere Krallığı üzerinde ki haklarından vazgeçtiğini bu belge ile onayladı. Prens Louis, İngiltere idaresini III. Henry'i tutan İngiliz baronlarına biarakarak İngiltere'den ayrıldı.

Fransa Krallığı dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Babası ölünce 14 Temmuz 1223'de Fransa Kralı olarak tahta çıktı ve taç giyme töreni 6 Ağustos#'da Reims Katedrali'nde yapıldı.

Fransa Krali olduğu donemde kendinden krallığı alınan İngiltere'de hüküm süren Anjulu/Plantagent hanedanına karşı intikam almaya çalışmakla uğraştı. Özellikle İngilizleri Avrupa karasından çıkartıp atmaya önem verdi. Poitou ve Saintonge kalelerini İngilizlerin elinden aldı.

Kral olduğu dönemde, güney Fransa'da bulunan Katharlar'a karşı 1209'da başlatılan Albigeois Haçlı seferi'ni, Fransa devleti ordularının katılması ile Katharların yaşadığı Güney Fransa Languedoc bölgesinin harap edilmesi, on binlerce insanın kılıçtan geçirilmesi, canlarını kurtaranların daha sonra Engizisyonda yargılanıp yakılması ile "başarılı" olarak sona erdirmesi sürecini başlatmıştır.

Fakat bu seferi kendisi bitirmemiştir. Üç ay süren bir kuşatmadan sonra Kathar'ların en önemli kalesi Avignon'u eline geçirmiştir. Bu zaferden sonra Paris'e dönmekte iken dizanteri hastalığından muzdarip olmuş ve 8 Kasım 1226'da Auverge bölgesinde Montpensier Şatosu'da bu hastalıktan olmuştur. VIII. Louis Fransa kralı olarak üç yıl saltanat sürmüştür.

Yerine Blanche Kastilyalı ile evliliğinden oğlu IX. Louis Fransa Kralı olmuştur ve Albigeois Haçlı seferi'nio 1229'da sona erdirmistir.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakca[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Önce gelen:
II. Filip
Fransa Kralı
1223 - 1226
Sonra gelen:
IX. Louis