Sadullah Sadi Efendi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Sadullah Sadi Efendi
Doğum Daday, Kastamonu
Ölüm 21 Şubat 1539
İstanbul
Meslek Din alimi, müderrris, kadı, Osmanlı Devleti müftüsü/şeyhülislamı.
Ebeveyn(ler) İsa Çelebi

Sadullah Sadi Efendi (ǒ.21 Şubat 1539, İstanbul). Din alimi, müderrris, kadı, Osmanlı Devleti müftüsü/şeyhülislamı.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Daday, Kastamonu'da doğmuştur. Babası İsa Çelebi'dir. Babası İstanbul'a gelip Aksaray'da bulunan Murad Paşa Camii'ne hoca olmuş ve oğlunu da İstnabul'a birlikte getirmiştir. Sadullah Sadi Efendi İstanbükl'da medrese tahsili alıp önce "Başçı İbrahim Efendi Medresesi", sonra Edirne "Taşlık Medresesi", daha sonra sda İstnabul'da "Mahmut Paşa Mederesesi" ve "Sultanı Medresesi"'nde müderrislik yapıp sonra Sahn medrese müderrisi olmuştur. 1522'de İstanbul Kadısı görevine getirilmiştir.[1]

1527'de "Molla Kabız Meselesi"'ne karışmıştır. Molla Kabız İran'dan gelmiş ve İsa'nın bütün peyhamberlerden üstün olduğu iddiasını yapıp bunu Kuran ayetleri ile kanıtmaya kalkışmıştı. Bu Suni ulemanın ilgisini çekip Molla Kabız tutuklanıp iki kazasker önünde yargılanmaya getirllmiştir. Molla Kabız bu yargılamada kendi teorisini uzun üzun anlatmış ise de yargıç olan iki kazasker bunlara hiç aldırış etmeden ve hiç karşılık veya yanıt vermeden onu idama mahkûm etmişlerdir. Bu yargılamaıy Padişah I. Süleyman şahsen izlemişti ve bu kısa yargılamadan hoşlamamıştı. Onun verdiği emirle ertesi gün Şeyhülislam Kemalpașazade İbn-i Kemal Efendi ve istanbul Kadısı olan Sadullah Sadi Efendi yargıç olarak Molla Kabiz'i yeniden yargılamaya koyuldular ve gayet detaylı ve rasyonel bir şekilde Molla Kabız'ın savlarını birer birer çürüttüler. Molla Kabız batıl inançdan dönmesi için uyarıldıysa da o inancından dönmeyeceğini bildirince idama mahkûm edilip boynu vuruldu.[2]

İstanbul Kadıliğı görevinden sonra Sadullah Sadi Efendi "Sahn-i Seman" müderrislik görevine dönmüştür.

I. Süleyman döneminde 1536'de Şeyhülislam İbn-i Kemal vefat ettikten sonra onun yerine Sadullah Sadi Efendi Şeyhülislam yapılmıştır. Sadullah Sadi Efendi bu görevde 5 yıl kalmıştır. Verdiği fetvalar kılı kırk yarar şekilde çok ayrıntılı idi.[1]

21 Şubat 1539'da bu görevde iken vefat etmiştir. Mezarı Eyüb mezarlığındadır.

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yazılı eserleri arasında şunlar vardır;

  • Tefsi=-i Beyzavi Hasiyesi
  • Fetevay-i Sadiye
  • Hasiye Ala Serhi Hidaye

Fatih'te bir "darülkurra" yaptırmıştır.

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.III say.25 [1]
  2. ^ Sakaoğlu, Necdet (1999) Bu Mülkün Sultanları, İstanbul:Oğlak Yayınları ISBN 973-329-2996 say.132-13S

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.III say.25 [2]
  • Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, Osmanlı Tarihi III. Cilt 2. Kısım: XVI. Yüzyıl Ortalarından XVI. Yüzyıl Sonuna Kadar , Ankara:Türk Tarih Kurumu 1995 (6. Baskı) ISBN 975-16-0014-6 s.452
Önce gelen:
İbn-i Kemal
Osmanlı Şeyhülislamı
1534 - 1539
Sonra gelen:
Çivizade Muhittin Mehmet Efendi