Mihail Suslov

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Mikhail Suslov sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Mihail Andreyeviç Suslov
Sovyetler Birliği Komünist Partisi Merkez Komitesi Başkanı
Kişi bilgileri
Doğum 21 Ekim 1902(1902-10-21)
Saratov, Rusya İmparatorluğu
Ölüm 25 Ocak 1982 (79 yaşında)
Moskova, Sovyetler Birliği
Partisi Sovyetler Birliği Komünist Partisi
Eşi Yelizaveta Alexandrovna Suslova
Çocukları Revolii (born 1929) and Maya (born 1939)
Dini Yok (Ateist)

Mihail Andreyeviç Suslov ( Rusça : Михаил Андреевич Суслов ; 21 Kasım 1902 Saratov - 25 Ocak 1982 Moskova ) Sovyet devlet adamı. 1947-1982 yılları arasında SBKP Merkez Komitesi'nde siyasi büro üyesi olarak görev almıştır. 1965'te Sovyetler Birliği Komünist Partisi ikinci sekreteri olmuş, Stalin döneminden ölümüne kadar partinin en önemli ideoloğu olarak görev yapmıştır. Stalin ve Hruşçov dönemlerinde etkili olmakla birlikte özellikle Brejnev döneminde siyasi otoritesi artmıştır.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

1902 yılında Ulyanovsk (o dönemde Simbirsk) bölgesine bağlı Saratov ilinde bir köylü ailesinin çocuğu olarak dünyaya geldi. Ailesi topraksız yoksul köylülerdendi. 1918'de yerel Komsomol örgütüne üye oldu ve Fakirliğe Karşı Savaşım Komitesi'nde görev aldı. İşçilerin eğitimi için açılmış olan Rabfak(İşçi Fakülteleri)'tan mezun oldu.

1921 yılında Rusya Komünist Partisi (Bolşevik)'ne üye oldu. 1924-1928 yılları arasında Moskova Ulusal Ekonomi Enstitüsü'nde Ekonomi bölümünde okudu. 1928'de Moskova Devlet Üniversitesi'nde İktisat bölümünde yüksek lisans öğrencisi ve araştırma görevlisi olarak çalıştı.

1931 yılında öğretim üyeliği görevini bırakarak Komünist Parti Halk Komiserliği'ne bağlı İşçi ve Köylü Müfettişliği Merkez Denetim Komisyonu'nda görev aldı. 1934 yılında bu örgüt Sovyet Halk Komiserleri Konseyi Kontrol Komisyonu adını aldı. 1936'da SBKP Rostov Bölge Komitesi'ne girdi. 1939'da ise Stavropol Bölge Komitesi birinci sekreteri oldu.

II.Dünya Savaşı dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Nazilerin saldırmasının ardından 1941'de Doğu Cephesi'nde görevlendirildi. Savaş sırasında anti-faşist propaganda ve yerel partizan direnişinin örgütlenmesinde önemli rol üstlendi. Savaş ve mücadele konusunda raporlar hazırladı. Özellikle Almanya'nın insan kaynakları açısından Sovyetler Birliği'ne kıyasla oldukça yetersiz olduğunu belirterek Sovyetlerin avantajlarını vurguladı. 14 Kasım 1944'te SBKP Litvanya Merkez Komitesi Başkanı olarak olağanüstü yetkilerle donatıldı.

Savaş Sonrası Dönem[değiştir | kaynağı değiştir]

1946 yılında SBKP Merkez Komitesi Dış Politika Bölümü Başkanı oldu. 17 Eylül 1947'de SBKP Merkez Komitesi Propaganda Bölümü Başkanlığı'na atandı. Stalin'in güvendiği bir kişi olarak Moskova'ya transfer olan Suslov ölene kadar bu görevi sürdürecektir. 1949-1950 arasında Komünist Parti resmi yayın organı Pravda'da baş editör olarak görev yaptı. Haziran 1950'de Yüksek Sovyet Başkanlığı'na seçildi. 1952'de SBKP Merkez Komitesi başkanlığına getirildi ancak 5 Mart 1953'te Stalin'in ölümüyle birlikte görevden alınarak yeniden Merkez Komite'nin Dışişleri'nden sorumlu başkanı oldu. Jores Medvedev'e göre Stalin en çok Suslov'a güveniyordu ve hatta ölümünden sonra onu genel sekreterliğe varis tayin etmişti.

Kruşçev Dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Suslov 1955'te tekrar SBKP Merkez Komitesi başkanı oldu. Daha sonra Politbüro adını alacak olan bu örgütte hem başkan hem de ideolojik konulardan sorumlu kişi oldu.

Haziran 1957'de Georgi Malenkov , Vyacheslav Molotov , Lazar Kaganoviç ve Dimitri Şepilov liderliğindeki Anti- Parti Grubu'na karşı Kruşçev'i destekledi. Mikoyan daha sonra yazdığı eserinde Kruşçev'in iktidar için yeterli güce sahip olmadığını ancak Suslov'un desteği sayesinde iktidarda kaldığını açıkladı.

Suslov dış politikada pek çok ülke ile ilişkilerin geliştirilmesinde aktif rol oynadı. 1959'da İngiltere'yi ziyaret etti. Aynı yıl İngiliz İşçi Partisi lideri Hugh Gaitskell de Sovyetler Birliği'ne iade-i ziyarette bulundu. Çin ile yaşanan gerginliğin yumuşatılması için de çaba sarf etti.

Komünist Parti 20 Kasım 1962'de doğumunun 60. yıldönümünde, Sovyet devletinin inşasında ve gelişiminde yaptığı katkılardan ötürü Yüksek Sovyet Prezidyumu Kararnamesi ile Mikhail Andreyeviç Suslov'u Sosyalist Emek Kahramanlığı nişanı, Lenin nişanı, Orak-Çekiç Nişanı ile ödüllendirdi.

Suslov, Kruşçev'in politikalarının giderek kritik bir hale geldiğini, uzlaşmaz tavır sergilediğini ve Stalin dönemindeki parti üyelerinin çoğunu tasfiye etmeye çalıştığını fark ederek Kruşçev'e karşı partideki örgütlenmede önemli rol üstlendi. Dış politikada da ikili arasında ciddi anlaşmazlıklar yaşanıyordu. Suslov, Kruşçev'in ABD ile ilişkilerin geliştirilmesi politikasına karşı Yugoslavya ile yakınlaşmanın doğru olacağını savunuyordu. Anti-Stalinizasyon'un yıkıcı bir nitelik kazandığını ve ekonomide sosyalist ilkelerin aksine hareket ediliğini belirtti. Suslov Kruşçev'e karşı Moskova hizbi olarak adlandırılan muhalefetin liderliğini üstlendi. 1960 yılında yaşanan U-2 krizi ve 1962'deki Küba Füze Krizi Kruşçev'in gücünü büyük ölçüde zayıflattı. Giderek güçlenen Suslov muhalefet lideri olarak 1964'te Kruşçev'in görevden alınması için mücadele başlattı.

Kollektif Yönetim[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekim 1964'te SBKP Merkez Komitesi Kruşçev'in görevden alındığını açıkladı. SBKP Genel Sekreterliğine Leonid İliç Brejnev, Bakanlar Kurulu Başkanlığı'na ise Aleksey Kosigin getirildi. Bu görev değişiminde Suslov'un büyük etkisi oldu. Suslov, Brejnev , Andrei Kirilenko ve Fedor Kulakov ile birlikte Politbüro'nun dört önemli üyesinden biri oldu.

Demokratik Merkeziyetçilik politikasının ısrarlı savunucusu olan Suslov Komünist Parti'de istediği kollektif liderliği nihayet getirebilmişti. Böylece Sovyetler Birliği'nde Troyka yönetimi başladı.

Ancak Brejnev döneminde daha radikal bir tutum sergileyen Suslov hükümet başkanı Kosigin'in 1965 yılında hazırladığı Sovyet ekonomik reform paketine dünya sosyalist devrimlerine zarar vereceği savıyla karşı geldi.

1967 yılında Tolyatti'den Yüksek Sovyet meclisine 7.dönem milletvekili seçildi. 1972'de 70.doğum yıldönümünde Sovyet devletine katkılarından dolayı ikinci kez Lenin ve Orak-Çekiç Nişanları ile ödüllendirildi. Sosyalist eğitim ve sosyalist kültürün gelişiminde muhafazakar bir tutum sergiledi. Sovyet resmi ideolojisinin korunmasında önemli rol oynadı.

Suslov 25 Ocak 1982'de Moskova'da öldü. SSCB tarihindeki önemli rolünden dolayı Nekropol(Kremlin Duvarı Mezarlığı)'e gömülmesi kararlaştırıldı. Cenaze töreni SSCB kanallarında canlı olarak yayınlandı. Ülkede üç günlük yas ilan edildi. Suslov'un ölümünden sonra Politbüro'daki görevleri SSCB Devlet Güvenlik Komitesi(KGB) başkanı Yuri Andropov'a devredildi.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Mikhail Suslov İngilizce Wikipedia maddesi