Köprüçay

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Köprüçay, Isparta Sütçüler yakınlarında Toros dağlarından doğan, dar ve derin kanyonlardan geçerek Serik yakınlarında Akdeniz'e dökülün akarsu. Antik zamanlarda adı Eurymedon'dur.

Çay üzerinde iki antik köprü yer alır. Oluk köprü 2. yüzyıl ait olduğu düşünülen Roma yapısıdır. Köprü tarihi zamanlarda Pisidia uygarlığına ait Selge ve Pednelissos ile Pamphylia'ya ait Aspendos ile Side antik kentlerini birbirine bağladığı için önemlidir. Köprü ırmağa ve kanyona adını vermiştir[1]. Nehrin aşağı kesimlerinde Aspendos ve Side kentlerini birleştiren bir köprü daha yer alır: Belkıs (Köprüçay) köprüsü. En büyüğü 17 m yüksekliğinde olan yedi kemeri bulunur. 4. yüzyılda Romalılar tarafından yapılmıştır ve bozulmadan günümüze kadar gelebilmiştir[2].

Akarsu karstik kaynaklarla beslenmektedir. Eğirdir gölünün güney doğusundaki Amonos dağından çıkan Ayvalı çayı ve Karacahisar dereleri birleşerek Köprüçayı oluşturur. Aşağı kısımlarında Kocadere ve Sağırini derelerini de alır. Önce geniş vadide akan su Bolhasan köyünde dar kanyona girer. Serik ovasından mendereslerle geçerek Akdeniz'e dökülür[3].

Köprüçay yılda 3065 hm³ su taşımaktadır. Çay üzerinde 96 MW kurulu güce sahip Beşkonak II Hidroelektrik santrali yapılmıştır. Çayın Bolasan köyü ve Beşkonak beldesi arasında uzanan kanyon vadi Köprülü Kanyon Millî Parkı ilan edilmiştir. Piknik ve kamp yapılabilen alanda, balıkta avcılığı da yapılmaktadır[4]. Köprülü kanyon 14 km uzunluk ve 100 m kenar yüksekliğe sahiptir. Türkiye'nin en önemli rafting alanlarından biridir[5].

Akarsuyun pH değeri 8,09 ile bazik yapıda ve su canlıların yaşam şartlarına uygundur. Ortalama sıcaklık en düşük ocak ayında 4,3 °C, en yüksek Temmuz ayında 26,4 °C olarak tespit edilmiştir. Çayda Capoeta antayensis ve Pseudophoxinus fahrettini endemik balık türleri yaşamaktadır[6].

Köprüçayın aşağı çığırında sulama sistemi kurulmuştur. Serik ovasının tamamı, Manavgat ovasının bir bölümü sulanmaktadır[3].

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "OLUK KÖPRÜ". kesfetmekicinbak.com. http://www.kesfetmekicinbak.com/atlaskitap/kitapdetay.aspx?kitapid=41&parentid=16. Erişim tarihi: 30 Kasım 2014. 
  2. ^ "Belkıs (Köprüçay) köprüsü". Türkiye Tarihi Köprüler Atlası. kesfetmekicinbak.com. http://www.kesfetmekicinbak.com/atlaskitap/kitapdetay.aspx?kitapid=40&parentid=16. Erişim tarihi: 30 Kasım 2014. 
  3. ^ a b YETGİN UZ, Buket (2011). "Çalışma Alanının Su Kaynakları". SERİK OVASINDA (ANTALYA) NLEAP BİLGİSAYAR MODELİ İLE SİMULE EDİLEN NİTRAT YIKANMA GÖSTERGELERİNİN UZAYSAL DEĞİŞKENLİĞİ. http://193.140.180.119/tez/T01174.pdf. Erişim tarihi: 30 Kasım 2014. 
  4. ^ "Köprülü Kanyon Milli Parkı". ANTALYA İL ÇEVRE DURUM RAPORU. csb.gov.tr. 2011. http://www.csb.gov.tr/db/ced/editordosya/antalya_icdr2011.pdf. Erişim tarihi: 30 Kasım 2014. 
  5. ^ "Antalya Köprüçay". ktbyatirimisletmeler.gov. 11 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150511210749/http://www.ktbyatirimisletmeler.gov.tr/TR,10065/antalya-koprucay.html. Erişim tarihi: 30 Kasım 2014. 
  6. ^ ÇİCEK, Nazire Lerzan; ERTAN, Ömer Osman. "BULGULAR". Köprüçay Nehri (Antalya)’nın Fiziko-Kimyasal Özelliklerine Göre Su Kalitesinin Belirlenmesi. https://www.academia.edu/2328579/K%C3%B6pr%C3%BC%C3%A7ay_Nehri_Antalya_n%C4%B1n_Fiziko-Kimyasal_%C3%96zelliklerine_G%C3%B6re_Su_Kalitesinin_Belirlenmesi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2014.