III. William

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
III./II. William
King William III of England, (1650-1702).jpg
Oranj Prensi
Hüküm süresi 4 Kasım 1650 - 8 Mart 1702
Önce gelen II. William
Sonra gelen John William Friso
İngiltere, İskoçya ve İrlanda kralı
Hüküm süresi 13 Şubat 1689 - 8 Mart 1702
Taç giymesi 11 Nisan 1689
Önce gelen II. James
Sonra gelen Anne
Hanedan Hollanda:Oranj ve Nassau
İngiltere ve İskoçya: Stuart Hanedanı
Babası Oranj'lı II. William
Annesi Mary, İngiltere Kraliyet Prensesi, Oranj Prensesi ve Nassau Kontesi
Doğum 4 Kasım 1650(1650-11-04)
Binnenhof, Lahey
Ölüm 8 Mart 1702 (51 yaşında)
Kensington Sarayı, Londra
İmza

III./II. William (d. 4 Kasım ya da 14 Kasım 1650, Lahey - ö. 8 Mart ya da 19 Mart 1702, Kensington Sarayı, Londra) Haziran 1672'den 1689'a kadar Hollanda genel valisi (Stadtholder), 1689'dan 8 Mart 1702'ye kadar eşi II. Mary ile birlikte İngiltere, İrlanda ve İskoçya kralı. Babası Hollanda Oranien-Nassau Hanedanı'ndan II. Wilhelm (Oranien), annesi ise İngiltere kraliyet ailesinden I. Charles'in kızı Prenses Mary'dir.

III. Wilhelm, İngiliz kayıtlarında "III. William", İskoç kayıtlarında ise "II. William" olarak kaydedilmiştir. Ayrıca Kuzey İrlanda ve İskoçya'da "Kral Billy" olarak da adlandırılmıştır.

Hükümdarlıkları[değiştir | kaynağı değiştir]

Kral III. William, henüz 22 yaşında Hollanda genel valisiyken, kendisine Fransızlara karşı Hollanda topraklarını müdafaa görevi verildi. 1677 yılında İngiltere ve İskoçya Kralı II. James'in kızı Prenses Mary ile evlendi.

1688'de İngiltere'de II. James döneminde bir buhran ve iç karışıklık dönemi başladı. Eşi olan Mary'nin İngiltere Krallığı ve İskoçya Krallığı hükümdar varisi olduğu için bunu yakından takip eden William bundan istifade ederek büyük bir Hollanda filosu ve ordusu organize etti. Ocak 1688'de İngiltere'nin 7 devlet adamının talebi kendisine ulaştırılmış ve buna dayanarak William kendine Büyük Britanya'yı kurtarma görevini almıştır. İrili ufaklı 463 gemiden oluşan bir donanma ve yaklaşık 40.000 kişilik bir ordu ile 5 Kasım 1689'da Portsmouth yakınlarında karaya çıktı. Ardından düzenlediği ve sonradan "Muhteşem devrim" olarak adlandırılan harekât ile Büyük Britanya'yı tamamen ele geçirdi. Kral II./VII. James, Fransa İmparatorluğu'na sığınmak zorunda kaldı. II. William, eşi II. Mary ile birlikte 1689'da İngiltere ve İskoçya tahtlarına oturdu. Saltanatının ilk yıllarında Dokuz Yıl Savaşı patlak verdi. William'da ordusuyla beraber savaşa katıldı. Ülkeyi bir süre eşi II. Mary yönetti. Sadık bir Protestan olan William'a Jakobitsler başarısız bir darbe girişimi düzenlediler. 1701 İskan Kanunu ile Hannover Hanedanı'nı Britanya'da konuşlandırdı.

1694'te eşi Kraliçe II. Mary öldü. Bu tarihten sonra William, İngiltere Krallığı ve İskoçya Krallığı'nı ölümüne kadar tek başına yürüttü.

II. William, rivâyete göre 8 Mart 1702'de atından düşerek öldü. Ata daha sonra Jakobitsler tarafından el konuldu. Eşi Mary'nin yanına Westminster Abbey'e gömüldü. Vefatından sonra Sessiz William, Oranj Nassau Hanedanın tek erkek yönetici üyesi kaldı. Winston Churchill, 'İngilizce Konuşan Halkların Tarihi' adlı kitabında bu ölüm ile ilgili ''pusuda bekleyen düşmanların kapısı açılmış oldu'' demiştir.[1]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ İngilizce Konuşan Halkların Tarihi. Winston Churchill. ss. 30-32. 

Dış kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Claydon, Tony, (2002) William III: Profiles in Power Harlow ve New York: Longman, ISBN 0-582-40523-8 (İngilizce)
  • Troost, Wout, (Ing. cev, J.C. Grayson) (2005) William III, The Stadholder-king: A Political Biography Aldershot, Hants, England ISBN 0-7546-5071-5 (İngilizce)
  • Van der Kiste, John, (2003) William and Mary Sutton Pub, ISBN 0-7509-3048-9 (İngilizce)
  • Van der Zee, Henri ve Mary (1973) William and Mary (1. ed.) , New York:Knopf, ISBN 978-0394480923 (İngilizce)

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Claydon, Tony "William III and II (1650–1702)’, Oxford Dictionary of National Biography, Oxford University Press, 2004; online edn, Mayis 2008 [1] (Erişim: 10 Ağustos 2016) (İngilizce)
  • Britanya Ulusal Portreler Galerisi resmi websitesinde "King William III (1650-1702) portreleri" maddesi [2] ̺(İngilizce)
III. William (İngiltere ve Oranj) & II. William (İskoçya)
Doğumu: 4 Kasım 1650 Ölümü: 8 Mart 1702
Resmî unvanlar
Boş
Başka isim ile kullanılan makam
II. William
Oranj Prensi
Breda Baronu

4 Kasım 1650 – 8 Mart 1702
Sonra gelen
John William Friso
Boş
Başka isim ile kullanılan makam
II. & VII. James
İngiltere ve İrlanda Kralı
13 Şubat 1689 – 8 Mart 1702
II. Mary ile birlikte (28 Aralık 1694'e kadar)
Sonra gelen
Anne
İskoçya Kralı
11 Mayıs 1689 – 8 Mart 1702
II. Mary ile birlikte (28 Aralık 1694'e kadar)